I NZ 12/24

Sąd Najwyższy2024-08-08
SNinnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
skarga nadzwyczajnaSąd NajwyższyRzecznik MŚPpostępowanie cywilnezasada praworządnościzasada sprawiedliwości społecznejzażalenieodrzucenie skargi

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie Rzecznika MŚP na odrzucenie drugiej skargi nadzwyczajnej, uznając ją za niedopuszczalną z powodu jednokrotnego wniesienia tego środka zaskarżenia.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców na postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, który odrzucił drugą skargę nadzwyczajną w tej samej sprawie. Sąd Apelacyjny uznał, że zgodnie z ustawą o Sądzie Najwyższym, skarga nadzwyczajna może być wniesiona tylko raz od tego samego orzeczenia w interesie tej samej strony. Sąd Najwyższy podzielił to stanowisko, stwierdzając, że druga skarga Rzecznika nie różniła się istotnie od pierwszej i nie spełniała wymogów formalnych, dlatego oddalił zażalenie.

Sąd Najwyższy w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych rozpoznał zażalenie Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców na postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 12 lutego 2024 r., które odrzuciło skargę nadzwyczajną Rzecznika od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 24 czerwca 2021 r. (sygn. III AUa 219/21). Sąd Apelacyjny uzasadnił odrzucenie skargi tym, że zgodnie z art. 90 § 1 ustawy o Sądzie Najwyższym, skarga nadzwyczajna może być wniesiona tylko raz od tego samego orzeczenia w interesie tej samej strony. Rzecznik wniósł ponownie skargę, mimo że pierwsza została już odrzucona przez Sąd Najwyższy (postanowieniem z 15 listopada 2023 r., II NSNc 293/23) za niespełnienie wymogów formalnych. Sąd Apelacyjny uznał, że ponowne wniesienie skargi, nawet z uwzględnieniem uwag sądu, stanowi obejście przepisów. Sąd Najwyższy w niniejszym postanowieniu oddalił zażalenie Rzecznika, stwierdzając, że druga skarga nadzwyczajna zasadniczo nie różniła się od pierwszej, a jedynie dodano w petitum zwrot dotyczący zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawnego. Sąd podkreślił, że prawidłowo skonstruowana skarga nadzwyczajna powinna nie tylko przytaczać odpowiednie przepisy, ale także konkretyzować zasady i wskazywać na ich naruszenie w danej sprawie. W związku z tym, zażalenie Rzecznika nie zasługiwało na uwzględnienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ponowne wniesienie skargi nadzwyczajnej od tego samego orzeczenia w interesie tej samej strony jest niedopuszczalne, nawet jeśli druga skarga próbuje naprawić błędy formalne pierwszej.

Uzasadnienie

Ustawa o Sądzie Najwyższym (art. 90 § 1) kategorycznie stanowi, że skarga nadzwyczajna może być wniesiona tylko raz. Ponowne wniesienie, nawet z uwzględnieniem uwag sądu, stanowi obejście tego przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddala zażalenie

Strona wygrywająca

Sąd Apelacyjny we Wrocławiu

Strony

NazwaTypRola
Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorcóworgan_państwowywnioskodawca
P.Ł.osoba_fizycznaskarżący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Wałbrzychuinstytucjaorgan

Przepisy (7)

Główne

u.SN art. 89 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Wymaga wskazania, że wystąpienie ze skargą jest konieczne dla zapewnienia zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej oraz konkretyzacji tej zasady i wskazania na jej naruszenie.

u.SN art. 90 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Skarga nadzwyczajna od tego samego orzeczenia w interesie tej samej strony może być wniesiona tylko raz.

Pomocnicze

u.SN art. 95 § pkt 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Podstawa do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu Apelacyjnego.

k.p.c. art. 394 § 1 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do wniesienia zażalenia na postanowienie.

k.p.c. art. 394 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do wniesienia wniosku o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

k.p.c. art. 398 § 6 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wspomniany w zarzucie zażalenia, dotyczy wymogów skargi kasacyjnej, ale użyty w kontekście skargi nadzwyczajnej.

k.p.c. art. 398 § 15 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Druga skarga nadzwyczajna Rzecznika MŚP zasadniczo nie różni się od pierwszej, która została odrzucona. Ponowne wniesienie skargi nadzwyczajnej, nawet z poprawkami, stanowi obejście art. 90 § 1 u.SN. Prawidłowa skarga nadzwyczajna wymaga nie tylko przytoczenia przepisów, ale także konkretyzacji zasad i wskazania na ich naruszenie.

Odrzucone argumenty

Odrzucenie pierwszej skargi nadzwyczajnej zniweczyło jej skutki procesowe, co czyni drugą skargę jedyną wniesioną w sprawie. Zażalenie powinno zostać uwzględnione, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.

Godne uwagi sformułowania

skarga nadzwyczajna może być wniesiona tylko raz nie zasługuje na aprobatę zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej konkretyzacja zasady

Skład orzekający

Janusz Niczyporuk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi nadzwyczajnej, w szczególności zasady jednokrotności jej wniesienia oraz wymogów formalnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego środka zaskarżenia (skarga nadzwyczajna) i jego dopuszczalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy skomplikowanego środka zaskarżenia, jakim jest skarga nadzwyczajna, i pokazuje, jak rygorystycznie sądy podchodzą do jej wymogów formalnych i zasady jednokrotności. Jest to istotne dla praktyków prawa.

Skarga nadzwyczajna tylko raz? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady dopuszczalności.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NZ 12/24
POSTANOWIENIE
Dnia 8 sierpnia 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Janusz Niczyporuk
z odwołania Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców
w sprawie skargi nadzwyczajnej od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu
‎
z dnia 24 czerwca 2021 r., sygn. III AUa 219/21
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 8 sierpnia 2024 r.
zażalenia na postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 12 lutego 2024 r., sygn. akt III WSNcU 1/24,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 12 lutego 2024 r., (dalej: „zaskarżone postanowienie”) Sąd Apelacyjny we Wrocławiu
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych (dalej: „Sąd Apelacyjny”) odrzucił skargę nadzwyczajną
wniesioną przez
Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 24 czerwca 2021 r., III AUa 219/21.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że
Sąd Apelacyjny we Wrocławiu III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z 24 czerwca 2021 r., III AUa 219/21 oddalił apelację P.Ł. od wyroku Sądu
Okręgowego w Świdnicy z 7 grudnia 2020 r., który oddalił jego odwołanie od
decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Wałbrzychu z 10 lipca 2019 r., ustalającej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie za okres od czerwca 2015 r. do grudnia 2018 r.
Od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu III Wydział Pracy i  Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z 24 czerwca 2021 r., III AUa 219/21 Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców wywiódł skargę nadzwyczajną do
Sądu Najwyższego datowaną 8 czerwca 2022 r. Sąd Najwyższy postanowieniem z 15 listopada 2023 r., II NSNc 293/23 odrzucił rzeczoną skargę, ponieważ nie spełniała ona wymogu art 89 § 1
in principio
ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 622 z późn. zm.; dalej: „u.SN”). W petitum skargi nadzwyczajnej nie zostało wskazane, że
wystąpienie z nią jest konieczne dla zapewnienia zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.
Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców wniósł ponownie skargę nadzwyczajną od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 24 czerwca 2021 r., III AUa 219/21, która zaskarżonym postanowieniem została odrzucona.
Odrzucając skargę nadzwyczajną Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że zgodnie z art. 90 § 1 u.SN od tego samego orzeczenia w interesie tej samej strony skarga nadzwyczajna może być wniesiona tylko raz. Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że wskazany przepis w kategoryczny sposób pozwala na wniesienie skargi nadzwyczajnej tylko   raz, a obecnie wniesiona skarga nadzwyczajna jest drugim takim nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia wniesionym przez ten sam podmiot w
sprawie tych samych stron procesu i dotyczy tego samego zagadnienia. Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców podniósł nadto te same zarzuty. Sąd
Apelacyjny wyjaśnił następnie, że ponowne wniesienie skargi nadzwyczajnej z
uwzględnieniem uwag odnoszących się do niespełnienia wymogów pierwszej stanowi ominięcie uregulowania wskazanego art. 90 § 1 u.SN. Nie jest bowiem dopuszczalne, aby skarżący dowiedziawszy się, że jego pierwotna skarga nie
spełniała wymagań, naprawiał swój błąd poprzez wniesienie następnej uwzględniającej już poczynione uwagi. Takie działanie stanowi obejście przepisu art. 90 § 1 u.SN i nie zasługuje na aprobatę. W tym stanie rzeczy Sąd Apelacyjny postanowił odrzucić skargę nadzwyczajną Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców.
Zażaleniem z 21 lutego 2024 r.
Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców
na podstawie art. 394
1
§ 1 k.p.c. w zw. z art. 95 pkt 1 u.SN zaskarżył w całości postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 12 lutego 2024 r.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 90 § 1 u.SN w  zw.  z  art. 398
6
§ 2 k.p.c., poprzez jego wadliwe zastosowanie, polegające na
przyjęciu, że skarga nadzwyczajna z 31 stycznia 2024 r. od wyroku Sądu
Apelacyjnego we Wrocławiu z 24 czerwca 2021 r., III AUa 219/21 stanowi kolejną skargę nadzwyczajną od wskazanego wyroku Sądu Apelacyjnego we
Wrocławiu, podczas gdy odrzucenie skargi nadzwyczajnej z 8 czerwca 2022 r. zniweczyło skutki procesowe związane z jej wniesieniem, tym samym skarga  nadzwyczajna z 31 stycznia 2024 r. jest jedyną skargą nadzwyczajną wniesioną od wskazanego wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu.
Biorąc pod uwagę powyższe Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców na podstawie art. 394 § 3 k.p.c. oraz art. 398
15
§ 1 zd. pierwsze k.p.c. wniósł o
uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców ma prawo do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu Apelacyjnego z 12 lutego 2024 r. na podstawie
art. 394
1
§ 1 k.p.c. w zw. z art. 95 pkt 1 u.SN. Jednak zauważyć należy, że
podniesiona w nim argumentacja nie zasługuje na uwzględnienie. Ponieważ  skarga nadzwyczajna Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców wniesiona 31 stycznia 2024 r. zasadniczo nie różni się od skargi nadzwyczajnej Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców z 8 czerwca 2022 r., gdyż jedyna istotna zmiana polega na dodaniu w
petitum
zwrotu „
z uwagi na konieczność zapewnienia zgodności z zasada demokratycznego państwa prawa urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej”. Tymczasem prawidłowo skonstruowana skarga nadzwyczajna powinna w tym względzie nie tylko przytaczać
in extenso
art. 89 § 1
in principio
u.SN, ale również zawierać konkretyzację zasady demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej przez przytoczenie mieszczących się w niej zasad szczegółowych oraz wskazanie na czym polega ich naruszenie w tej konkretnej sprawie.
Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
[SOP]
[ał]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI