I NZ 1/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu wniosku o zbadanie niezawisłości sędziego, uznając je za niedopuszczalne.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie W. B. na postanowienie odrzucające wniosek o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędziego Krzysztofa Wiaka. Sąd uznał, że zażalenie jest niedopuszczalne, ponieważ nie istnieje orzeczenie podlegające zaskarżeniu, a postanowienia Sądu Najwyższego wydawane poza tokiem instancji, w tym na podstawie art. 26 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym, są ostateczne i nie podlegają zaskarżeniu, co potwierdza orzecznictwo Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego.
Sąd Najwyższy w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych rozpoznał zażalenie W. B. na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2022 r., sygn. akt I NB 4/22, którym odrzucono wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Krzysztofa Wiaka wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie o sygn. akt I NKRS 86/22. Sąd Najwyższy postanowił odrzucić przedmiotowe zażalenie jako niedopuszczalne. Uzasadnienie opiera się na fundamentalnej zasadzie, że podstawowym warunkiem dopuszczalności środka zaskarżenia jest istnienie orzeczenia podlegającego zaskarżeniu. Brak takiego orzeczenia skutkuje brakiem substratu zaskarżenia i koniecznością odrzucenia środka. Sąd wskazał, że katalog postanowień podlegających zaskarżeniu zażaleniem do Sądu Najwyższego, określony w art. 394¹ § 1 i 1¹ k.p.c., ma charakter wyczerpujący i dotyczy głównie postanowień o charakterze kasatoryjnym. Zażalenie nie przysługuje na postanowienie wydane na podstawie art. 26 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym, gdyż orzeczenia Sądu Najwyższego są ostateczne, chyba że ustawa stanowi inaczej. Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawy poza tokiem instancji w szczególnych przypadkach, a jego orzeczenia, zgodnie z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego, są generalnie niezaskarżalne ze względu na jego konstytucyjną rolę. W konsekwencji, zażalenie zostało odrzucone na podstawie art. 398⁶ § 3 w zw. z art. 394¹ § 3 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zażalenie jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
Podstawowym warunkiem dopuszczalności środka zaskarżenia jest istnienie orzeczenia podlegającego zaskarżeniu. Postanowienia Sądu Najwyższego wydawane poza tokiem instancji, w tym na podstawie art. 26 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym, są ostateczne i nie podlegają zaskarżeniu, co wynika z jego konstytucyjnej roli i przepisów k.p.c.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucić zażalenie
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy (odrzucenie zażalenia)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. B. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 394¹ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do odrzucenia zażalenia jako niedopuszczalnego.
k.p.c. art. 398⁶ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do odrzucenia zażalenia jako niedopuszczalnego.
Pomocnicze
k.p.c. art. 394¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Katalog postanowień podlegających zaskarżeniu zażaleniem do Sądu Najwyższego ma charakter wyczerpujący i dotyczy głównie postanowień o charakterze kasatoryjnym.
k.p.c. art. 394¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną, postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, a także w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
u.SN art. 26 § § 3
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Postanowienie wydane na podstawie tego przepisu nie podlega zaskarżeniu.
u.SN art. 29 § 5
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Przepis dotyczący przesłanek zwalniających sędziego z dalszego zajmowania stanowiska.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak orzeczenia podlegającego zaskarżeniu. Postanowienia SN wydawane poza tokiem instancji są ostateczne. Katalog postanowień zaskarżalnych do SN jest wyczerpujący i nie obejmuje postanowień wydanych na podstawie art. 26 § 3 u.SN. Ogólna zasada niezaskarżalności orzeczeń SN.
Godne uwagi sformułowania
Podstawowym warunkiem dopuszczalności każdego środka zaskarżenia jest istnienie orzeczenia podlegającego zaskarżeniu. Nieistnienie rozstrzygnięcia w określonym zakresie oznacza, że orzeczenia nie ma, w konsekwencji czego brakuje substratu zaskarżenia, a środek zaskarżenia podlega odrzuceniu. Katalog postanowień, które podlegają zaskarżeniu zażaleniem do Sądu Najwyższego, jest zawarty w art. 394¹ § 1 i 1¹ k.p.c., a wyliczenie to ma charakter wyczerpujący. Orzeczenie Sądu Najwyższego jest bowiem orzeczeniem ostatecznym i dlatego nie podlega zaskarżeniu. W konsekwencji zażalenie podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne.
Skład orzekający
Janusz Niczyporuk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady niedopuszczalności zaskarżania orzeczeń Sądu Najwyższego wydawanych poza tokiem instancji, w tym w sprawach dotyczących statusu sędziów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury i rodzaju orzeczeń Sądu Najwyższego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowych kwestii ustrojowych związanych z niezawisłością sędziowską i funkcjonowaniem Sądu Najwyższego, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w środowisku prawniczym i społecznym.
“Sąd Najwyższy odrzuca zażalenie ws. niezawisłości sędziego – co to oznacza dla polskiego sądownictwa?”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I NZ 1/23 POSTANOWIENIE Dnia 8 lutego 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Janusz Niczyporuk w sprawie z odwołania W. B., od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa z 16 grudnia 2021 r., Nr […] w przedmiocie dalszego zajmowania stanowiska przez sędziego osiągającego wiek uprawniający do przejścia w stan spoczynku, w przedmiocie wniosku w sprawie o sygn. akt I NKRS 86/22 o stwierdzenie występowania przesłanek z art. 29 par 5 ustawy o Sądzie Najwyższym oraz o wyłączenie od rozpoznawania tej sprawy sędziego Sądu Najwyższego Krzysztofa Wiaka, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 8 lutego 2024 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych z 17 listopada 2022 r., sygn. akt I NB 4/22, odrzucić zażalenie. UZASADNIENIE Do Sądu Najwyższego 9 stycznia 2023 r. (data prezentaty) wpłynęło zażalenie W. B. na postanowienie Sądu Najwyższego z 17 listopada 2022 r., I NB 4/22. Sąd Najwyższy postanowieniem z 17 listopada 2022 r., I NB 4/22 odrzucił wniosek W. B. w sprawie o zbadanie spełnienia przez SSN Krzysztofa Wiaka wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu w sprawie I NKRS 86/22. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Podstawowym warunkiem dopuszczalności każdego środka zaskarżenia jest istnienie orzeczenia podlegającego zaskarżeniu. Nieistnienie rozstrzygnięcia w określonym zakresie oznacza, że orzeczenia nie ma, w konsekwencji czego brakuje substratu zaskarżenia, a środek zaskarżenia podlega odrzuceniu (zob. postanowienia SN: z 25 lutego 1997 r., II CKN 15/97; z 11 września 2002 r., V CKN 1165/00; z 19 lipca 2006 r., I CZ 35/06; z 4 lutego 2011 r., I UZ 174/10; z 16 maja 2013 r., II CSK 679/12; z 14 stycznia 2015 r., II UZ 60/14; z 9 lutego 2018 r., I CZ 12/18; z 28 lutego 2020 r., II CSK 634/18; z 6 maja 2022 r., III CZ 145/22). Ponadto należy wskazać, że katalog postanowień, które podlegają zaskarżeniu zażaleniem do Sądu Najwyższego, jest zawarty w art. 394 1 § 1 i 1 1 k.p.c., a wyliczenie to ma charakter wyczerpujący (postanowienie SN z 28 maja 2019 r., I CSK 746/17). Zgodnie z wymienionymi przepisami zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną, postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, a także „w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania”. Z zacytowanego fragmentu art. 394 1 § 1 k.p.c. wynika, że intencją ustawodawcy było poddanie kontroli Sądu Najwyższego wyłącznie spełnienia przesłanek wydania orzeczenia o charakterze kasatoryjnym. Zażalenie nie przysługuje zaś na postanowienie wydane na podstawie art. 26 § 3 u.SN. Orzeczenie Sądu Najwyższego jest bowiem orzeczeniem ostatecznym i dlatego nie podlega zaskarżeniu. Wyjątek musiałby być wyraźnie wskazany w ustawie. W przedmiotowej sprawie brak jest takiego wyjątku w u.SN, czy w k.p.c. Sąd Najwyższy nie rozpoznaje też sprawy w toku instancji, lecz poza tokiem instancji w szczególnych przypadkach wymienianych we wskazanych ustawach. Wynika z tego, że Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawy wyraźnie przypisane (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 9 lutego 2017 r., II PO 1/17 i powołane tam orzecznictwo; 18 maja 2022 r., I NO 5/22). Na niezaskarżalność orzeczeń Sądu Najwyższego zwracał nadto uwagę w swoim orzecznictwie również Trybunał Konstytucyjny. W wyroku z 13 października 2015 r., SK 63/12, Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że w świetle konstytucyjnej roli Sądu Najwyższego, ogólna zasada niezaskarżalności orzeczeń wydawanych przez ten Sąd uwarunkowana jest modelem jego funkcjonowania w systemie organów władzy sądowniczej. W konsekwencji zażalenie podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne na podstawie art. 398 6 § 3 w zw. z art. 394 1 § 3 k.p.c. [SOP] [ał]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI