I NWW 92/22

Sąd Najwyższy2023-06-28
SNinneorganizacja wymiaru sprawiedliwościWysokanajwyższy
Sąd Najwyższywyłączenie sędziegoTSUEniezależność sądownictwaprawo UEustawa o Sądzie Najwyższymsądownictwo

Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę o wyłączenie sędziego do Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej, powołując się na wyrok TSUE dotyczący niezgodności przepisów o Sądzie Najwyższym z prawem UE.

Sprawa dotyczyła wniosku o wyłączenie sędziego Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej, który został przekazany do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy, powołując się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z 5 czerwca 2023 r. (C-204/21), uznał przepisy ustawy o Sądzie Najwyższym dotyczące koncentracji badania wniosków o wyłączenie sędziów w jednym sądzie za niezgodne z prawem UE. W związku z tym Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę z powrotem do Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej.

Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę z wniosku M.J. o wyłączenie sędziego Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej B.H. Wniosek pierwotnie trafił do Prezesa Sądu Najwyższego kierującego Izbą Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych na podstawie art. 26 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym. Po zapytaniu wnioskodawcy o tryb postępowania, pełnomocnik wskazał, że wniosek złożono w trybie art. 49 k.p.c. i wniósł o wyłączenie sędziów SN, który został pozostawiony bez rozpoznania. Kluczowym momentem dla rozstrzygnięcia było orzeczenie TSUE z 5 czerwca 2023 r. (C-204/21), które uznało niektóre przepisy ustawy o Sądzie Najwyższym za niezgodne z prawem UE, w tym te dotyczące koncentracji badania wniosków o wyłączenie sędziów. W konsekwencji Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość w tej sprawie i postanowił przekazać ją do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Bielsku-Białej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy te są niezgodne z prawem UE.

Uzasadnienie

TSUE w wyroku C-204/21 uznał, że koncentracja badania wniosków o wyłączenie sędziów w jednym sądzie narusza prawo UE, co skutkuje stwierdzeniem niewłaściwości Sądu Najwyższego w tej sprawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzenie niewłaściwości i przekazanie sprawy

Strona wygrywająca

Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej

Strony

NazwaTypRola
M.J.osoba_fizycznawnioskodawca
B.H.osoba_fizycznasędzia Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej

Przepisy (5)

Główne

u.SN art. 26 § § 3

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Uznany za niezgodny z prawem UE przez TSUE w wyroku C-204/21.

u.SN art. 29 § § 2 i 3

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Uznane za niezgodne z prawem UE przez TSUE w wyroku C-204/21.

k.p.c. art. 49

Kodeks postępowania cywilnego

Tryb złożenia wniosku o wyłączenie sędziego wskazany przez pełnomocnika.

Pomocnicze

u.SN art. 26 § § 2

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Podstawa do przekazania wniosku Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.

p.u.s.p. art. 42a § § 3 i nast.

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Alternatywny tryb postępowania wskazany przez stronę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezgodność przepisów ustawy o Sądzie Najwyższym z prawem UE w zakresie koncentracji badania wniosków o wyłączenie sędziów (na podstawie wyroku TSUE C-204/21).

Godne uwagi sformułowania

badanie wniosków obejmujących zarzut braku niezawisłości i bezstronności sędziów nie może być skoncentrowane w jednym sądzie.

Skład orzekający

Adam Redzik

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o Sądzie Najwyższym w kontekście prawa UE i orzecznictwa TSUE, zasady wyłączania sędziów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej Sądu Najwyższego i jego organów w Polsce, wynikającej z konkretnego wyroku TSUE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii niezależności sądownictwa i wpływu prawa UE na polski system prawny, co jest tematem o dużym znaczeniu publicznym i prawniczym.

Sąd Najwyższy nie jest właściwy do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego – kluczowy wyrok TSUE zmienia zasady gry.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NWW 92/22
POSTANOWIENIE
Dnia 28 czerwca 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Adam Redzik
w sprawie z wniosku M.J.
o wyłączenie sędziego Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej B.H.
‎
od rozpoznania zażalenia w sprawie o sygn. akt III Kp 76/22,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej
‎
i Spraw Publicznych w dniu 28 czerwca 2023 r.,
stwierdza swoją niewłaściwość i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w Bielsku Białej.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 23 marca 2022 r. Sąd Okręgowy w Bielsku Białej na  podstawie art. 26 § 2 ustawy z 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym przekazał sprawę o wyłączenie sędzi SO- B.H. Prezesowi Sądu Najwyższego kierującego Izbą Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.
Na podstawie zarządzenia z 19 września 2022 r., pismem z 28 września 2022 r., Wnioskodawca został zapytany, czy z uwagi na podniesione o wyłączenie sędziego zarzuty, wnosi o rozpoznania wniosku w trybie art. 26 § 2 ustawy z dnia 8   grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (dalej: u.SN), czy też w trybie przewidzianym w art. 42a § 3 i nast. ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. 2020, poz. 2072; 2021, poz. 1080, 1236; 2022, poz. 655, 1259, 1933).
W piśmie z 23 października 2022 r. pełnomocnik Wnioskodawcy wskazał, że
wniosek o wyłączenie sędziego został złożony w trybie art. 49 k.p.c. W      piśmie      zawarł też wniosek o wyłączenie sędziów SN. Wniosek   ten   postanowieniem Sądu Najwyższego z 19 kwietnia 2023 r. został pozostawiony bez rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Podstawą przekazania Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego wniosku oskarżonego o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziego Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej B.H. był art. 26 § 2 u.SN.
Wyrokiem z 5 czerwca 2023 r. (C-204/21) TSUE uznał, że art. 26 § 3, 4-6 i art. 29 § 2 i 3 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym są niezgodne z prawem UE. W konsekwencji badanie wniosków obejmujących zarzut braku niezawisłości i bezstronności sędziów nie może być skoncentrowane w jednym sądzie. Dlatego Sąd Najwyższy, pomijając dyspozycję wskazanych przepisów, stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w Bielsku-Białej.
[as]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI