I NWW 75/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania wniosek o wyłączenie sędziego, odrzucił wniosek o wyłączenie innych sędziów i oddalił wniosek o zawieszenie postępowania, uznając, że zarzuty dotyczące składu KRS nie mogą stanowić podstawy do wyłączenia sędziego.
Pełnomocnik M. sp. z o.o. złożył wniosek o wyłączenie sędziego Dariusza Pawłyszcze od orzekania w sprawie III CZ 382/23, argumentując, że osoba powołana przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną zgodnie z ustawą z 2017 r. nie jest niezawisłym sądem. Wnioskodawca złożył również wniosek ewentualny o wyłączenie innych sędziów i przeprowadzenie testu niezawisłości. Sąd Najwyższy pozostawił wniosek o wyłączenie SSN Dariusza Pawłyszcze bez rozpoznania, uznając, że podniesione argumenty dotyczące składu KRS nie spełniają przesłanek z art. 26 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym. Wniosek o wyłączenie pozostałych sędziów został odrzucony jako niedopuszczalny, a wniosek o zawieszenie postępowania oddalony.
W niniejszej sprawie Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek M. sp. z o.o. o wyłączenie od orzekania w sprawie sygn. akt III CZ 382/23 sędziego Dariusza Pawłyszcze. Jako podstawę żądania wskazano rekomendowanie sędziego przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną zgodnie z przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., co zdaniem wnioskodawcy dyskwalifikuje go jako niezawisłego i bezstronnego sędziego ustanowionego ustawą. Wnioskodawca złożył również wniosek ewentualny o wyłączenie innych sędziów Sądu Najwyższego oraz o przeprowadzenie testu niezawisłości. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 26 § 2 i § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym, uznał, że wniosek o wyłączenie SSN Dariusza Pawłyszcze nie może zostać uwzględniony, ponieważ zarzuty dotyczące składu KRS nie stanowią podstawy do oceny zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania. W konsekwencji, wniosek ten został pozostawiony bez rozpoznania. Ponadto, Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o wyłączenie imiennie wskazanych sędziów, uznając go za niedopuszczalny, gdyż wpłynął przed wyznaczeniem składu orzekającego w sprawie o wyłączenie, co jest sprzeczne z uchwałą składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 26 lipca 2019 r. (I NOZP 1/19). Wniosek o zawieszenie postępowania został oddalony.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty dotyczące składu Krajowej Rady Sądownictwa nie mogą stanowić podstawy do pozostawienia wniosku o wyłączenie sędziego bez rozpoznania, jeśli nie obejmują oceny zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na art. 26 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym, który stanowi, że wnioski dotyczące wyłączenia sędziego pozostawia się bez rozpoznania, jeżeli obejmują ustalenie oraz ocenę zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania. Argumentacja wnioskodawcy oparta wyłącznie na sposobie ukształtowania KRS nie spełnia tych przesłanek.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
pozostawienie wniosku bez rozpoznania, odrzucenie wniosku, oddalenie wniosku
Strona wygrywająca
Skarb Państwa - Prezes Sądu Okręgowego w Katowicach
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w T. | spółka | powód |
| Skarb Państwa - Prezes Sądu Okręgowego w Katowicach | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
u.SN art. 26 § § 2
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych należy rozpoznawanie wniosków lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego.
u.SN art. 26 § § 3
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Wniosek, o którym mowa w § 2, pozostawia się bez rozpoznania, jeżeli obejmuje ustalenie oraz ocenę zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości.
Pomocnicze
k.p.c. art. 49
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzuty dotyczące składu Krajowej Rady Sądownictwa nie stanowią podstawy do wyłączenia sędziego na podstawie art. 26 § 3 u.SN. Wniosek o wyłączenie sędziego, który nie został jeszcze wyznaczony do rozpoznania sprawy, jest niedopuszczalny zgodnie z uchwałą I NOZP 1/19 SN.
Odrzucone argumenty
Sędzia powołany przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną zgodnie z ustawą z 2017 r. nie jest bezstronnym i niezawisłym sądem ustanowionym ustawą.
Godne uwagi sformułowania
osoba powołana przez polityczną KRS nie jest bezstronnym i niezawisłym sądem ustanowionym ustawą skład ten nie stanowi „sądu” w rozumieniu TFUE wniosek o wyłączenie sędziego niewyznaczonego do rozpoznania sprawy jest niedopuszczalny
Skład orzekający
Krzysztof Wiak
przewodniczący
Dariusz Pawłyszcze
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności wniosków o wyłączenie sędziego w Sądzie Najwyższym oraz interpretacja przepisów dotyczących niezależności sądownictwa w kontekście zmian w KRS."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej w Polsce związanej z reformą KRS i jej wpływem na niezawisłość sędziów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii niezależności sądownictwa i wpływu zmian legislacyjnych na status sędziów, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w środowisku prawniczym i poza nim.
“Sąd Najwyższy rozstrzyga: Czy skład KRS z 2017 roku dyskwalifikuje sędziego?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I NWW 75/24 POSTANOWIENIE Dnia 10 kwietnia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Wiak w sprawie z powództwa M. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w T. przeciwko Skarbowi Państwa - Prezesowi Sądu Okręgowego w Katowicach, w przedmiocie zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego z 14 listopada 2023 r. sygn. I CSK 1090/23, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 10 kwietnia 2024 r., wniosku powoda o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Dariusza Pawłyszcze od orzekania w sprawie toczącej się przed Sądem Najwyższym, sygn. III CZ 382/23, 1. pozostawia wniosek bez rozpoznania; 2. odrzuca wniosek o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego; 3. oddala wniosek o zawieszenie postępowania. UZASADNIENIE Pismem z 14 lutego 2024 r. pełnomocnik M. sp. z o.o. z siedzibą w T. (dalej: „powód” lub „wnioskodawca”) złożył wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie o sygn. akt III CZ 382/23 SSN Dariusza Pawłyszcze. Jako podstawę żądania powód wskazał okoliczność rekomendowania SSN Dariusza Pawłyszcze przez Krajową Radę Sądownictwa, ukształtowaną zgodnie z przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2018, poz. 3). Jego zdaniem, „osoba powołana przez polityczną KRS nie jest bezstronnym i niezawisłym sądem ustanowionym ustawą (…) albowiem skład ten nie stanowi „sądu” w rozumieniu TFUE”. Niezależnie od powyższego, powód złożył „wniosek ewentualny” o wyłączenie w trybie art. 49 k.p.c. od orzekania w sprawie imiennie wymienionych sędziów Sądu Najwyższego w przypadku przydzielenia im prawy, a w przypadku nieuwzględnienia wniosku o wyłączenie – o przeprowadzenie testu niezawisłości i bezstronności tych osób na podstawie okoliczności ujawnionych w toku postępowania o wyłączenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 26 § 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1093, dalej: „u.SN”), do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych należy rozpoznawanie wniosków lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Sąd rozpoznający sprawę przekazuje niezwłocznie wniosek Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych celem nadania mu dalszego biegu na zasadach określonych w odrębnych przepisach. Przekazanie wniosku Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych nie wstrzymuje biegu toczącego się postępowania. Natomiast zgodnie z art. 26 § 3 u.SN wniosek, o którym mowa w § 2, pozostawia się bez rozpoznania, jeżeli obejmuje ustalenie oraz ocenę zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości. W niniejszej sprawie wnioskodawca wnosząc o wyłączenie od orzekania SSN Dariusza Pawłyszcze nie powołał żadnych okoliczności, które miałyby świadczyć o braku jego niezawisłości. Jako jedyny argument w tym względzie wskazał okoliczność rekomendowania SSN Dariusza Pawłyszcze przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną zgodnie z przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw. Tym samym podniesiona przez niego argumentacja odpowiada dyspozycji normy zawartej w art. 26 § 3 u.SN. Jednocześnie należało odrzucić wniosek powoda w zakresie wyłączenia imiennie wskazanych sędziów Sądu Najwyższego. Żądanie to wpłynęło do Sądu Najwyższego przed wyznaczeniem składu orzekającego w sprawie o rozpoznanie wniosku o wyłączenie SSN Dariusza Pawłyszcze. Tymczasem zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 26 lipca 2019 r. (I NOZP 1/19) wniosek o wyłączenie sędziego niewyznaczonego do rozpoznania sprawy jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu bez składania przez sędziego oświadczenia, o jakim mowa w art. 52 § 2 k.p.c., przy czym sędzia objęty takim wnioskiem o wyłączenie może zasiadać w składzie sądu rozpoznającego wniosek. Wniosek o wyłączenie sędziów nie może być bowiem abstrakcyjny, hipotetyczny lub w oczywisty sposób niezawierający konstrukcyjnych elementów – w tym nie może dotyczyć wyłączenia sędziego niewyznaczonego do rozpoznania sprawy (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z 7 stycznia 2020 r., I NSPO 12/19; z 17 czerwca 2020 r., I NWW 20/20; z 10 listopada 2020 r., I NWW 64/20). Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. [SOP] [ms]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI