I NWW 71/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuW niniejszej sprawie Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek pozwanej spółki S. S.A. o wyłączenie od orzekania wszystkich sędziów Sądu Rejonowego w W. w sprawie cywilnej VI C (...). Pozwana powołała się na obawy dotyczące możliwości bezstronnego i rzetelnego rozpoznania sprawy, a także na możliwość wywierania niedozwolonych nacisków przez powoda, którym był Skarb Państwa – Sąd Apelacyjny w (...). Wnioskodawca wskazał również na medialne doniesienia o naciskach w sądownictwie. Sąd Najwyższy, opierając się na przepisach ustawy o Sądzie Najwyższym oraz Kodeksu postępowania cywilnego, stwierdził, że do jego właściwości należą wnioski dotyczące wyłączenia sędziego lub oznaczenia sądu, gdy podstawą są zarzuty braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Analiza treści wniosku pozwanej wykazała, że podniesione zarzuty dotyczyły braku bezstronności sędziów, a nie braku ich niezawisłości czy niezależności sądu. W związku z tym Sąd Najwyższy uznał się za niewłaściwy do rozpoznania wniosku i na podstawie art. 200 § 1 k.p.c. przekazał go do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W., który jest właściwy do rozpoznania takich wniosków.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja właściwości Sądu Najwyższego w sprawach dotyczących wyłączenia sędziego oraz rozróżnienie między brakiem bezstronności a brakiem niezawisłości/niezależności.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z właściwością Sądu Najwyższego w kontekście ustawy o Sądzie Najwyższym.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek o wyłączenie sędziów oparty na zarzutach braku bezstronności, braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 26 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania wniosków dotyczących wyłączenia sędziego lub oznaczenia sądu, gdy podstawą są zarzuty braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Zarzuty braku bezstronności podlegają rozpoznaniu przez sąd powszechny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że właściwość Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych obejmuje jedynie wnioski o wyłączenie sędziego lub oznaczenie sądu, których podstawą są zarzuty braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Zarzut braku bezstronności, choć może być podstawą do wyłączenia sędziego na gruncie przepisów k.p.c., nie mieści się w katalogu spraw przekazanych do wyłącznej właściwości SN w tym zakresie. Kluczowa jest treść zarzutów, a nie tylko użyte przez wnioskodawcę sformułowania.
Jaki sąd jest właściwy do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego, gdy zarzuty dotyczą braku bezstronności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Właściwym do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego z powodu braku bezstronności jest sąd, w którym sprawa się toczy, a w przypadku braku dostatecznej liczby sędziów – sąd nad nim przełożony.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 52 § 1 k.p.c., wniosek o wyłączenie sędziego rozpoznaje sąd, w którym sprawa się toczy. Jeśli z powodu braku dostatecznej liczby sędziów sąd ten nie mógł wydać postanowienia, wniosek rozpoznaje sąd nad nim przełożony. Sąd ten jest również właściwy do wyznaczenia innego sądu równorzędnego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Skarb Państwa – Sąd Apelacyjny w (...) | organ_państwowy | powód |
| S. Spółka Akcyjna z siedzibą w O. | spółka | pozwana |
Przepisy (7)
Główne
u.SN art. 26 § § 2
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN należy rozpoznawanie wniosków lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego.
k.p.c. art. 49 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sędzia podlega wyłączeniu, jeżeli istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
k.p.c. art. 52 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wniosek o wyłączenie sędziego rozpoznaje sąd, w którym sprawa się toczy, a gdy – z powodu braku dostatecznej liczby sędziów – sąd ten nie mógł wydać postanowienia – sąd nad nim przełożony.
k.p.c. art. 200 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Jeżeli sąd uzna się za niewłaściwy, wskaże sąd, przed którym należy dochodzić roszczenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 50 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 44 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd, w którym sprawa się toczy, na wniosek strony lub z urzędu, może przekazać sprawę innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli wymaga tego interes wymiaru sprawiedliwości.
k.p.c. art. 45 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzuty podniesione przez pozwaną dotyczą braku bezstronności sędziego, a nie braku jego niezawisłości lub niezależności sądu, co wyłącza właściwość Sądu Najwyższego do rozpoznania wniosku na podstawie art. 26 § 2 u.SN. • Właściwym do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego z powodu braku bezstronności jest sąd, w którym sprawa się toczy (art. 52 § 1 k.p.c.).
Godne uwagi sformułowania
Samo użycie przez wnioskodawcę w treści wniosku słów „niezależność” czy „niezawisłość”, odnoszących się do sądu lub konkretnego sędziego, nie może stanowić podstawy do przekazania takiego wniosku do rozpoznania Sądowi Najwyższemu • Istotne jest to, jakie zarzuty są podnoszone wobec sędziego lub sądu, a nie to, jaką postać językową nadał im wnioskodawca. • Nie są to okoliczności odnoszące się do braku niezawisłości sędziego albo braku niezależności sądu.
Skład orzekający
Adam Redzik
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja właściwości Sądu Najwyższego w sprawach dotyczących wyłączenia sędziego oraz rozróżnienie między brakiem bezstronności a brakiem niezawisłości/niezależności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z właściwością Sądu Najwyższego w kontekście ustawy o Sądzie Najwyższym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników ze względu na precyzyjne rozgraniczenie kompetencji Sądu Najwyższego i sądów powszechnych w kwestii wyłączenia sędziego, co ma znaczenie praktyczne w postępowaniach.
“Kiedy Sąd Najwyższy nie jest właściwy? Kluczowe rozróżnienie w sprawach o wyłączenie sędziego.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.