I NWW 276/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego i przekazał sprawę do Sądu Apelacyjnego w Warszawie, opierając się na wyroku TSUE.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Apelacyjnego w Warszawie, złożony przez V. S.A. Wnioskodawca powołał się na podstawę wyłączenia z mocy ustawy, wskazując na sposób powołania sędziego. Sąd Apelacyjny przekazał wniosek do Sądu Najwyższego na podstawie przepisów o Sądzie Najwyższym. Sąd Najwyższy, uwzględniając wyrok TSUE dotyczący niezależności sądów, uznał swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie.
Sąd Najwyższy w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych rozpoznał wniosek V. S.A. o wyłączenie sędziego Sądu Apelacyjnego w Warszawie, SSA A.H., od orzekania w sprawie o sygn. akt VII Ago 715/22. Jako podstawę wyłączenia wskazano okoliczności powołania sędziego na stanowisko, zgodnie z art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c. Sąd Apelacyjny przekazał wniosek do Sądu Najwyższego na podstawie art. 26 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym. Sąd Najwyższy, opierając się na wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 5 czerwca 2023 r. (C-204/21), który uznał, że przekazanie spraw dotyczących niezależności sądu i niezawisłości sędziego do wyłącznej właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych stanowi naruszenie prawa UE, stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania wniosku. Sąd Najwyższy uznał, że kwestie te powinny być rozpoznawane zgodnie z przepisami k.p.c. o wyłączeniu sędziego, a właściwy do rozstrzygnięcia jest sąd, w którym sprawa się toczy, czyli Sąd Apelacyjny w Warszawie. W związku z tym Sąd Najwyższy przekazał wniosek do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Wniosek o wyłączenie sędziego, oparty na zarzucie braku niezależności sądu lub niezawisłości sędziego, powinien być rozpoznawany przez sąd, w którym sprawa się toczy, zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego, a nie przez Izbę Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy, opierając się na wyroku TSUE (C-204/21), uznał, że przekazanie spraw dotyczących niezależności sądu i niezawisłości sędziego do wyłącznej właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych narusza prawo UE. W związku z tym, kwestie te powinny być rozstrzygane zgodnie z art. 49 i nast. k.p.c., co oznacza, że właściwy jest sąd, w którym sprawa się toczy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Przekazanie wniosku do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie z powodu stwierdzenia niewłaściwości Sądu Najwyższego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| V. S.A. | spółka | powód / wnioskodawca |
| Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów | organ_państwowy | strona postępowania |
| P. S.A. | spółka | uczestnik |
| P.1 S.A. | spółka | uczestnik |
| V.1 S.A. | spółka | uczestnik |
| M.D. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| J.L. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| A.H. | osoba_fizyczna | sędzia (podmiot wniosku o wyłączenie) |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 52 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
O rozłączeniu sędziego rozstrzyga sąd, w którym sprawa się toczy, a gdyby sąd ten nie mógł wydać postanowienia z powodu braku dostatecznej liczby sędziów – sąd nad nim przełożony.
Pomocnicze
k.p.c. art. 48 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa wyłączenia sędziego z mocy samej ustawy.
k.p.c. art. 49 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa wyłączenia sędziego.
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa wskazana jako podstawa powołania sędziego, co było przedmiotem wniosku o wyłączenie.
u.SN art. 26 § § 2
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Przepis, na podstawie którego Sąd Apelacyjny pierwotnie przekazał wniosek do Sądu Najwyższego, uznany przez SN za niewłaściwy w świetle prawa UE.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Argumentacja oparta na wyroku TSUE (C-204/21) dotycząca naruszenia prawa UE przez przekazanie spraw o wyłączenie sędziego do Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Sądu Apelacyjnego o właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN na podstawie art. 26 § 2 u.SN.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy zobowiązany był uwzględnić treść wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 5 czerwca 2023 r. (C-204/21) przekazanie – na podstawie art. 26 § 2 u.SN – do wyłącznej właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego rozpoznawania zarzutów i zagadnień prawnych dotyczących braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego stanowi uchybienie zobowiązaniom, które wynikają z mocy art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE w związku z art. 47 Karty praw podstawowych, jak również na mocy art. 267 TFUE i zasady pierwszeństwa prawa Unii.
Skład orzekający
Krzysztof Wiak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie właściwości sądu do rozpoznawania wniosków o wyłączenie sędziego w kontekście orzecznictwa TSUE i zasady pierwszeństwa prawa UE."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z funkcjonowaniem Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN i jej właściwością.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Orzeczenie dotyczy kluczowej kwestii niezależności sądownictwa i wpływu prawa UE na polski porządek prawny, co jest tematem o dużym znaczeniu publicznym i prawniczym.
“Sąd Najwyższy oddaje sprawę o wyłączenie sędziego do Sądu Apelacyjnego, powołując się na wyrok TSUE!”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I NWW 276/22 POSTANOWIENIE Dnia 21 czerwca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Wiak w sprawie z powództwa V. S.A. z siedzibą w W. przeciwko Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z udziałem P. S.A. z siedzibą w W., P.1 S.A. z siedzibą w W., V.1 S.A. z siedzibą w W., M.D., J.L. na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 17 grudnia 2021 r., syg. XVII Amz 85/20, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 21 czerwca 2023 r., wniosku powoda o wyłączenie sędziego Sądu Apelacyjnego w Warszawie A.H. od orzekania w sprawie o sygn. VII Ago 715/22, stwierdza swoją niewłaściwość i wniosek zgodnie z właściwością przekazuje do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie. UZASADNIENIE Pismem z 22 listopada 2022 r. pełnomocnik V. S.A. z siedzibą w W. (dalej: „wnioskodawca”) złożył wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie pod sygn. akt VII Ago 715/22 SSA A.H. Jako podstawę wyłączenia sędziego wnioskodawca wskazał okoliczności powołania SSA A.H. na stanowisko sędziego Sądu Apelacyjnego w Warszawie na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na podstawie przepisów ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2018, poz. 3). Wnioskodawca złożył powyższy wniosek w trybie art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c. – jako zawierający podstawę do wyłączenia sędziego z mocy samej ustawy. Jednocześnie złożył dwa wnioski ewentualne – na podstawie z art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c. i art. 49 § 1 k.p.c. Postanowieniem z 20 grudnia 2022 r. VII Ago 733/22) Sąd Apelacyjny w Warszawie przekazał pismo wnioskodawcy, zawierające wniosek o wyłączenie SSA A.H. od rozpoznania sprawy toczącej się pod sygn. akt VII Ago 715/22, do Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego, na podstawie art. 26 § 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1093, dalej: „uSN” ). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Apelacyjny w Warszawie przekazał wniosek o wyłączenie SSA A.H. do Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego, opierając go na normie wyprowadzonej z art. 26 § 2 u.SN. Zgodnie z tym przepisem, do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych należy rozpoznawanie wniosków lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Sąd rozpoznający sprawę przekazuje niezwłocznie wniosek Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych celem nadania mu dalszego biegu na zasadach określonych w odrębnych przepisach. Przekazanie wniosku Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych nie wstrzymuje biegu toczącego się postępowania. Sąd Najwyższy zobowiązany był uwzględnić treść wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 5 czerwca 2023 r. (C-204/21), w którym uznano, że przekazanie – na podstawie art. 26 § 2 u.SN – do wyłącznej właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego rozpoznawania zarzutów i zagadnień prawnych dotyczących braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego stanowi uchybienie zobowiązaniom, które wynikają z mocy art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE w związku z art. 47 Karty praw podstawowych, jak również na mocy art. 267 TFUE i zasady pierwszeństwa prawa Unii. Trybunał zaznaczył, że kwestie dotyczące badania niezależności sądu i niezawisłości sędziego nie stanowią specyficznych kwestii prawnych w konkretnej dziedzinie prawa, które z tego względu mogłyby należeć do wyłącznej właściwości wyspecjalizowanego potencjalnie sądu. Co więcej, prawo do niezawisłego i bezstronnego sądu ustanowionego uprzednio na mocy ustawy oznacza, że każdy sąd krajowy powołany do stosowania prawa Unii jest zobowiązany zbadać, czy ze względu na swój skład stanowi on taki sąd, jeżeli pojawia się w tym względzie poważna wątpliwość Uwzględniając argumentację zawartą w powyższym wyroku TSUE, należało przyjąć, że w niniejszej sprawie wniosek o wyłączenie SSA A.H. powinien być rozpoznawany zgodnie z regulacjami zawartymi w art. 49 i nast. k.p.c. Zgodnie z art. 52 § 1 k.p.c., o wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd, w którym sprawa się toczy, a gdyby sąd ten nie mógł wydać postanowienia z powodu braku dostatecznej liczby sędziów – sąd nad nim przełożony. Prowadzi to do wniosku, że w niniejszej sprawie właściwy pozostaje Sąd Apelacyjny w Warszawie. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. (ZG) [ms]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI