I NWW 23/22

Sąd Najwyższy2022-11-09
SNinneŚrednianajwyższy
wyłączenie sędziegoniezawisłość sędziowskaniezależność sąduSąd NajwyższySąd Rejonowypostępowanie cywilnewłaściwość sądu

Sąd Najwyższy uznał się za niewłaściwy do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego z powodu zarzutu braku niezawisłości i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu.

Powód M. J. złożył wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach, zarzucając brak niezawisłości sędziowskiej. Sąd Rejonowy pierwotnie przekazał sprawę do Sądu Najwyższego na podstawie art. 26 § 2 ustawy o SN. Sąd Najwyższy, po wezwaniu powoda do sprecyzowania trybu postępowania, uznał się za niewłaściwy do rozpoznania wniosku dotyczącego niezawisłości sędziego i przekazał sprawę z powrotem do Sądu Rejonowego Katowice-Wschód.

Sprawa dotyczy wniosku powoda M. J. o wyłączenie sędziego K. M. z Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach. Wniosek opierał się na zarzutach dotyczących niezawisłości sędziowskiej, a nie na przesłankach wyłączenia wskazanych w Kodeksie postępowania cywilnego. Sąd Rejonowy pierwotnie przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Najwyższemu na podstawie art. 26 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym. Sąd Najwyższy wezwał następnie pełnomocnika powoda do wskazania, czy wniosek ma być rozpoznany w trybie ustawy o SN, czy też w trybie Prawa o ustroju sądów powszechnych dotyczącym testu niezawisłości. Pełnomocnik powoda wskazał na tryb Prawa o ustroju sądów powszechnych. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 26 § 2 i § 3 ustawy o SN, stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania wniosku dotyczącego zarzutu braku niezależności sądu lub niezawisłości sędziego, który nie obejmuje oceny zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania. W związku z tym, Sąd Najwyższy przekazał wniosek do rozpoznania Sądowi Rejonowemu Katowice-Wschód w Katowicach jako sądowi właściwemu rzeczowo.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Najwyższy nie jest właściwy do rozpoznania takiego wniosku, jeśli nie obejmuje on oceny zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy, powołując się na art. 26 § 2 i § 3 ustawy o SN, wskazał, że do jego właściwości należy rozpoznawanie wniosków dotyczących wyłączenia sędziego obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub niezawisłości sędziego, ale jednocześnie pozostawia się bez rozpoznania wnioski obejmujące ustalenie i ocenę zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania. W tym przypadku, wniosek dotyczył niezawisłości sędziowskiej, a sąd uznał się za niewłaściwy do merytorycznego rozpoznania tego typu zarzutów, przekazując sprawę do sądu właściwego rzeczowo.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie wniosku do rozpoznania innemu sądowi

Strony

NazwaTypRola
M. J.osoba_fizycznapowód
C. J.innezarządca masy sanacyjnej

Przepisy (8)

Główne

u.SN art. 26 § § 2

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych należy rozpoznawanie wniosków lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego.

Pomocnicze

u.SN art. 26 § § 3

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Wniosek, o którym mowa w art. 26 § 2 u.SN, pozostawia się bez rozpoznania, jeżeli obejmuje ustalenie oraz ocenę zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości.

k.p.c. art. 48

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 49

Kodeks postępowania cywilnego

p.u.s.p. art. 42a § § 3

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Tryb postępowania w sprawach dotyczących testu niezawisłości i bezstronności sędziego.

k.p.c. art. 200 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący przekazania sprawy do właściwego sądu.

k.p.c. art. 52 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący przekazania sprawy do właściwego sądu.

p.u.s.p. art. 42a § § 14

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Przepis dotyczący przekazania wniosku Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Najwyższy nie jest właściwy do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego, gdy zarzut dotyczy braku niezawisłości sędziowskiej, a nie oceny powołania lub umocowania sędziego.

Godne uwagi sformułowania

wniosku o wyłączenie sędziego obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego pozostawia się bez rozpoznania, jeżeli obejmuje ustalenie oraz ocenę zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania

Skład orzekający

Oktawian Nawrot

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja właściwości Sądu Najwyższego w sprawach dotyczących wyłączenia sędziego na podstawie zarzutów braku niezawisłości sędziowskiej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania w Sądzie Najwyższym i nie rozstrzyga merytorycznie wniosku o wyłączenie sędziego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy procedury wyłączania sędziów i właściwości Sądu Najwyższego, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej zrozumiałe dla szerszej publiczności.

Kiedy Sąd Najwyższy nie jest sądem od wyłączania sędziów? Wyjaśniamy procedurę.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I NWW 23/22
POSTANOWIENIE
Dnia 9 listopada 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Oktawian Nawrot
w sprawie z powództwa M. J.
przeciwko zarządcy masy sanacyjnej C. J.
o zapłatę
,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej
‎
i Spraw Publicznych w dniu 9 listopada 2022 r.
wniosku powoda o wyłączenie sędziego Sądu Rejonowego Katowice-Wschód
‎
w Katowicach K. M. od orzekania w sprawie toczącej się przed
Sądem Rejonowym Katowice-Wschód w Katowicach, sygn. VI GC 1048/21,
stwierdza swoją niewłaściwość i wniosek zgodnie
‎
z właściwością przekazuje do rozpoznania Sądowi Rejonowemu Katowice – Wschód w Katowicach.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 17 grudnia 2021 r., VI GC 1048/21, Sąd Rejonowy Katowice-Wschód w Katowicach, na podstawie art. 26 § 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (tekst jedn. Dz.U. 2021, poz. 1904, dalej: „u.SN”), przekazał do rozpoznania Sądowi Najwyższemu wniosek M. J. o
wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziego K. M.. W
uzasadnieniu Sąd Rejonowy wskazał, że wniosek M. J. nie
opiera
się na przesłankach wyłączenia sędziego wskazanych w art. 48 k.p.c. bądź art. 49 k.p.c., lecz odnosi się do kwestii niezawisłości sędziowskiej.
W dniu 27 września 2022 r. Sąd Najwyższy wystąpił do pełnomocnika M.
J. o wskazanie w terminie 7 dni, czy z uwagi na podniesione we
wniosku o
wyłączenie sędziego zarzuty, wnosi o rozpoznanie tegoż wniosku w
trybie art. 26 § 2 u.SN, czy też w trybie przewidzianym w art. 42a § 3 i n. ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (tekst jedn. Dz.U.
2020, poz. 2072 ze zm., dalej: „p.u.s.p.”), wskazując, iż brak stanowiska w
wyznaczonym terminie będzie równoznaczny z wnioskiem o nadanie wnioskowi o wyłączenie sędziego biegu w trybie art. 26 § 2 u.SN.
Pismem z 12 października 2022 r. (data prezentaty) pełnomocnik M. J. oświadczył, „iż wnosi on o wyłączenie od orzekania w sprawie osób w
przypadku przydzielenia im sprawy oraz o przeprowadzenie testu niezawisłości i bezstronności w trybie art. 42 § 3 ustawy prawo o u.s.p.” (k. 25).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 26 § 2 u.SN, do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych należy rozpoznawanie wniosków lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Jednocześnie, stosownie do treści art. 26 § 3 u.SN, wniosek, o którym mowa w art. 26 § 2 u.SN, pozostawia się bez rozpoznania, jeżeli
obejmuje ustalenie oraz ocenę zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości.
Sąd
rozpoznający sprawę przekazuje niezwłocznie wniosek Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych celem nadania mu dalszego biegu na
zasadach określonych w odrębnych przepisach. Przekazanie wniosku Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych nie wstrzymuje biegu toczącego się postępowania.
W przedmiotowej sprawie pełnomocnik M. J. jednoznacznie określił, że „
wnosi on o wyłączenie od orzekania w sprawie osób w przypadku przydzielenia im sprawy oraz o przeprowadzenie testu niezawisłości i bezstronności w trybie art. 42 § 3 ustawy prawo o u.s.p.” przy czym, uwzględniając treść wniosku, a także wskazaną w wezwaniu Sądu Najwyższego z 27 września 2022 r., alternatywę, przyjąć należy, że wskazał on tryb przewidziany w art. 42a § 3 p.u.s.p.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy, uznając się za niewłaściwy do
rozpoznania wniosku, przekazał go na podstawie art. 200 § 1
4
w zw. z art.
52 § 1 k.p.c. i
art. 42a § 14 pkt 1 p.u.s.p.
do rozpoznania Sądowi
Rejonowemu) Katowice
-
Wschód w Katowicach, jako sądowi właściwemu rzeczowo.
[as]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI