I NWW 14/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWnioskodawczyni W. A. złożyła do Sądu Najwyższego dwa wnioski: o wyłączenie sędziego SN Tomasza Przesławskiego od rozpoznania sprawy dotyczącej przewlekłości postępowania przed Wojskowym Sądem Okręgowym w Warszawie (sygn. Kp 25/23), a także o przekazanie sprawy I NSP 271/24 do Izby Karnej SN. Jako uzasadnienie wniosku o wyłączenie sędziego podała okoliczności związane z orzeczeniami trybunałów i sądów międzynarodowych, wskazując na nienależną obsadę sądu poprzez udział osoby powołanej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z 2017 r. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę, pozostawił oba wnioski bez rozpoznania. W odniesieniu do wniosku o wyłączenie sędziego, Sąd stwierdził, że skarżąca nie przedstawiła żadnych okoliczności wskazujących na uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego. Podkreślono, że zgodnie z art. 26 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym, wnioski obejmujące zarzut braku niezależności sądu lub niezawisłości sędziego, a dotyczące oceny zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania, pozostawia się bez rozpoznania. Akt powołania sędziego przez Prezydenta RP, na podstawie art. 179 Konstytucji RP, stanowi podstawę prawno-konstytucyjnego stosunku łączącego sędziego z państwem i nie podlega kontroli sądowej. Sąd odwołał się do orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego (wyroki P 13/19 i P 22/19), które uznały za niezgodne z Konstytucją przepisy dopuszczające rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu wadliwości powołania. Wnioskodawczyni nie wskazała konkretnych zarzutów dotyczących niezawisłości sędziego, a jedynie abstrakcyjne wątpliwości związane z procedurą nominacyjną. Wniosek o przekazanie sprawy do Izby Karnej został odrzucony z uwagi na właściwość Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych do rozpoznawania spraw z zakresu skarg na przewlekłość postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego w kwestii niedopuszczalności sądowej kontroli aktu powołania sędziego oraz właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w sprawach o przewlekłość postępowania.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z reformą wymiaru sprawiedliwości i powoływaniem sędziów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, oparty na zarzutach dotyczących procedury powołania sędziego przez Prezydenta RP na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wnioski obejmujące zarzut braku niezależności sądu lub niezawisłości sędziego, dotyczące oceny zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania, pozostawia się bez rozpoznania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na art. 26 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym oraz orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego, stwierdził, że akt powołania sędziego przez Prezydenta RP stanowi podstawę prawno-konstytucyjnego stosunku łączącego sędziego z państwem i nie podlega kontroli sądowej. Wnioskodawca nie przedstawił konkretnych zarzutów dotyczących niezawisłości sędziego, a jedynie abstrakcyjne wątpliwości związane z procedurą nominacyjną.
Czy sprawy z zakresu skarg na przewlekłość postępowania należą do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sprawy z zakresu skarg na przewlekłość postępowania należą do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że sprawy dotyczące skarg na przewlekłość postępowania są właściwością Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. A. | osoba_fizyczna | skarżąca |
Przepisy (7)
Główne
u.SN art. 26 § § 2
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Do właściwości Sądu Najwyższego należy rozpoznawanie wniosków lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego.
u.SN art. 26 § § 3
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Wniosek o wyłączenie sędziego skierowany do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 26 § 2 u.SN, jako obejmujący ustalenie oraz ocenę zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości, pozostawia się bez rozpoznania.
Konstytucja RP art. 179
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Procedura powoływania sędziów przez Prezydenta RP na wniosek KRS.
Pomocnicze
Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa art. 44
Sądowa kontrola uchwał KRS obejmujących rozstrzygnięcie w przedmiocie przedstawienia Prezydentowi RP wniosku o powołanie do pełnienia urzędu sędziego.
k.p.c. art. 49 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W zakresie, w jakim dopuszcza rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu podniesienia okoliczności wadliwości powołania sędziego przez Prezydenta RP na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, jest niezgodny z art. 179 Konstytucji RP.
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
W związku z art. 42 § 1, w zakresie, w jakim dopuszcza rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu wadliwości powołania sędziego przez Prezydenta RP na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, jest niezgodny z art. 179 w związku z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji RP.
Ustawa o radcach prawnych art. 74 § 1 pkt 1
Stosowany odpowiednio do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego z powodu wadliwości powołania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Akt powołania sędziego przez Prezydenta RP nie podlega kontroli sądowej. • Wnioski dotyczące wadliwości powołania sędziego są niedopuszczalne na podstawie art. 26 § 3 u.SN. • Sprawy o przewlekłość postępowania należą do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN.
Odrzucone argumenty
Nienależyta obsada sądu z powodu udziału sędziego powołanego na wniosek KRS ukształtowanej ustawą z 2017 r. • Konieczność przekazania sprawy do Izby Karnej SN.
Godne uwagi sformułowania
akt powołania stanowi podstawę prawno-konstytucyjnego stosunku łączącego osobę sędziego z Rzecząpospolitą Polską, który – jako taki – nie może być przedmiotem kontroli sądowej • kontrola ta jest niedopuszczalna w odniesieniu do samego aktu powołania sędziego przez Prezydenta RP • sama okoliczność, że sędzia został powołany w procesie nominacyjnym przeprowadzonym przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. [...] nie uzasadnia zarzutu braku niezależności lub bezstronności, bowiem konieczne jest wystąpienie dodatkowych okoliczności
Skład orzekający
Elżbieta Karska
przewodniczący
Tomasz Przesławski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego w kwestii niedopuszczalności sądowej kontroli aktu powołania sędziego oraz właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w sprawach o przewlekłość postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z reformą wymiaru sprawiedliwości i powoływaniem sędziów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii ustrojowych związanych z niezależnością sądownictwa i procedurą powoływania sędziów, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w środowisku prawniczym i społecznym.
“Sąd Najwyższy: Akt powołania sędziego nie podlega kontroli sądowej – co to oznacza dla niezależności wymiaru sprawiedliwości?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.