I NWW 12/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do Sądu Apelacyjnego w Katowicach, powołując się na wyrok TSUE dotyczący niezależności sądów.
Powód T.D. wniósł o wyłączenie sędziego Sądu Apelacyjnego w Katowicach z powodu wątpliwości co do jego bezstronności. Sąd Apelacyjny stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy, powołując się na wyrok TSUE C-204/21, uznał, że Polska naruszyła prawo UE poprzez przepisy dotyczące Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, i stwierdził swoją niewłaściwość, przekazując sprawę z powrotem do Sądu Apelacyjnego w Katowicach.
Sprawa dotyczy wniosku powoda T. D. o wyłączenie sędziego Sądu Apelacyjnego w Katowicach (sygn. akt III APa 29/23) od orzekania w sprawie o zadośćuczynienie i rentę, z uwagi na wątpliwości co do bezstronności i niezależności sędziego. Sąd Apelacyjny w Katowicach, postanowieniem z 7 grudnia 2023 r., stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy, rozpatrując sprawę na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 września 2023 r. (choć postanowienie wydano 6 lutego 2024 r.), stwierdził własną niewłaściwość i przekazał sprawę z powrotem do Sądu Apelacyjnego w Katowicach. Uzasadnienie opiera się na wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 5 czerwca 2022 r. (sprawa C-204/21), w którym TSUE uznał, że Polska naruszyła prawo UE poprzez przepisy dotyczące Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, w tym art. 26 §§ 2 i 4-6 ustawy o Sądzie Najwyższym. Sąd Najwyższy uznał, że wyrok TSUE powinien być wykonany przez wszystkie organy państwa, a w tym przypadku oznacza to konieczność pominięcia dyspozycji art. 26 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym i przekazanie sprawy do sądu właściwego, którym w tej sytuacji nie jest Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te naruszają prawo Unii Europejskiej, co zostało stwierdzone wyrokiem TSUE.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na wyrok TSUE C-204/21, który uznał, że Polska naruszyła prawo UE poprzez przepisy przyznające wyłączną właściwość Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych do rozpoznawania zarzutów dotyczących niezależności sądu lub niezawisłości sędziego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
przekazanie sprawy do innego sądu
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. D. | osoba_fizyczna | powód |
| Urząd Miejski w Ś. | instytucja | pozwany |
| Skarb Państwa - Państwowa Inspekcja Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w K. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
Konstytucja RP art. 91 § ust. 1 i 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Podstawa do wykonania prawa UE przez organy państwa.
Pomocnicze
u.SN art. 26 § § 2
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Przepis ten został pominięty w związku z wyrokiem TSUE.
u.SN art. 26 § §§ 2 i 4-6
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Przepisy te zostały uznane przez TSUE za naruszające prawo UE.
Ustawa o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw art. 10
Przepis ten został uznany przez TSUE za naruszający prawo UE.
k.p.c. art. 200 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do przekazania sprawy przez sąd stwierdzający swoją niewłaściwość.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie prawa UE przez przepisy ustawy o Sądzie Najwyższym, stwierdzone wyrokiem TSUE. Obowiązek stosowania prawa UE i pomijania sprzecznych przepisów krajowych.
Godne uwagi sformułowania
wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 5 czerwca 2022 r., wydanym w sprawie C-204/21, Trybunał uznał, że Rzeczpospolita Polska naruszyła prawo Unii Europejskiej zasady efektywności i lojalnej współpracy, winno być wykonane – w zakresie posiadanych kompetencji – przez wszystkie organy państwa przy pominięciu treści wskazanego przepisu sprawa, w której został złożony wniosek o wyłączenie sędziów, nie należy do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
Skład orzekający
Paweł Księżak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących właściwości Sądu Najwyższego w kontekście orzecznictwa TSUE i zasady pierwszeństwa prawa UE."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z funkcjonowaniem Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności, niezależności sądownictwa i relacji między prawem krajowym a unijnym, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie.
“Sąd Najwyższy odsyła sprawę do sądu niższej instancji, powołując się na wyrok TSUE w sprawie praworządności.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I NWW 12/24 POSTANOWIENIE Dnia 6 lutego 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Księżak w sprawie z powództwa T. D. przeciwko Urzędowi Miejskiemu w Ś. i Skarbowi Państwa - Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w K. o zadośćuczynienie i rentę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 18 września 2023 r., wniosku powoda o wyłączenie sędziego Sądu Apelacyjnego w Katowicach X.Y. od orzekania w sprawie toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach, III APa 29/23 stwierdza swoją niewłaściwość i przekazać sprawę Sądowi Apelacyjnemu w Katowicach. UZASADNIENIE W piśmie z 20 listopada 2023 r. T. D. wniósł o wyłączenie sędziego Sądu Apelacyjnego w Katowicach X.Y. od orzekania w sprawie toczącej się przed Sądem apelacyjnym w Katowicach sygn. akt III APa 29/23 w związku z okolicznościami powodującymi wątpliwości co do bezstronności niezależności. Postanowieniem z 7 grudnia 2023 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach stwierdził swą niewłaściwość i na podstawie art. 200 § 1 1 k.p.c. w zw. z art. 26 § 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (dalej: „u.SN”) przekazał sprawę do rozpoznania Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 5 czerwca 2022 r., wydanym w sprawie C - 204/21, Trybunał uznał, że Rzeczpospolita Polska naruszyła prawo Unii Europejskiej m.in. poprzez przyjęcie i utrzymanie w mocy art. 26 §§ 2 i 4 - 6 oraz art. 82 §§ 2 - 5 u.SN w zmienionym brzmieniu, jak również art. 10 ustawy z dnia 20 grudnia 2019 r. o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw; przekazując do wyłącznej właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego rozpoznawanie zarzutów i zagadnień prawnych dotyczących braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Na tej podstawie, zdaniem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej Rzeczpospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej zgodnie z art. 19 ust. 1 akapit drugi Traktatu o Unii Europejskiej w związku z art. 47 Karty Praw Podstawowych oraz na podstawie art. 267 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej i zasady pierwszeństwa prawa Unii. W ocenie Sądu Najwyższego wskazane orzeczenie, zgodnie z art. 91 ust. 2, w związku z art. 91 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz zasadami efektywności i lojalnej współpracy, winno być wykonane – w zakresie posiadanych kompetencji – przez wszystkie organy państwa, w tym również przez organy wymiaru sprawiedliwości. W niniejszej sprawie realizacja przedmiotowego wyroku musi zatem polegać na przekazaniu sprawy do sądu, który byłby właściwy do rozpoznania wniosku strony przy pominięciu dyspozycji art. 26 § 2 u.SN. Nie ulega przy tym wątpliwości, że przy pominięciu treści wskazanego przepisu sprawa, w której został złożony wniosek o wyłączenie sędziów, nie należy do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, określonej w art. 26 § 1 u.SN. [SOP] [ał]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI