I NWW 116/24

Sąd Najwyższy2024-04-25
SNinneustalenie ojcostwaŚrednianajwyższy
niezależność sąduwłaściwość sąduprzekazanie sprawyTSUEprawo UEk.p.c.ustawa o SN

Sąd Najwyższy oddalił wniosek o zbadanie niezależności sądu i oznaczenie sądu, wskazując na brak podstaw prawnych i proceduralnych.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o zbadanie niezależności sądu i oznaczenie sądu, przekazany przez Sąd Rejonowy w Środzie Wielkopolskiej. Sąd Najwyższy oddalił wniosek, stwierdzając, że ustalanie okoliczności leżących u podstaw wniosku o przekazanie sprawy nie należy do SN, a samo niezadowolenie strony z przebiegu postępowania nie jest podstawą do zastosowania art. 44¹ k.p.c. Dodatkowo, wskazano na niezgodność art. 26 § 2 u.SN z prawem UE.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o zbadanie niezależności sądu i oznaczenie sądu, który został przekazany do rozpoznania przez Sąd Rejonowy w Środzie Wielkopolskiej. Sąd Najwyższy oddalił wniosek, wskazując na kilka kluczowych powodów. Po pierwsze, ustalanie okoliczności leżących u podstaw wystąpienia sądu o oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie, nie należy do kompetencji Sądu Najwyższego, lecz do sądu a quo. Obowiązek przedstawienia argumentów przemawiających za odstąpieniem od ustawowych reguł właściwości spoczywa na sądzie zwracającym się o przekazanie sprawy, a postanowienie Sądu Rejonowego nie zawierało takich argumentów. Po drugie, nawet gdyby uznać, że Sąd Rejonowy przyjął twierdzenia strony o potrzebie rozpoznania sprawy przez inny sąd, samo niezadowolenie strony z dotychczasowego przebiegu postępowania nie stanowi podstawy do zastosowania art. 44¹ k.p.c. Po trzecie, Sąd Najwyższy odwołał się do wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 5 czerwca 2023 r. (C-204/21), który orzekł, że przepis art. 26 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym nie jest zgodny z prawem Unii Europejskiej, co oznacza, że sankcja przewidziana w tym przepisie nie może zostać zastosowana. W związku z tym, nawet traktując wniosek jako hybrydowy, należało go oddalić.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, należy to do sądu a quo.

Uzasadnienie

Obowiązek przedstawienia okoliczności przemawiających za odstąpieniem od ustawowych reguł właściwości spoczywa na sądzie, który zwraca się o przekazanie sprawy. Postanowienie sądu a quo nie zawierało takich argumentów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie wniosku

Strony

NazwaTypRola
małoletni J. G.osoba_fizycznapowód
M. C.osoba_fizycznamatka reprezentująca małoletniego powoda
M. G.osoba_fizycznapozwany
M. C.osoba_fizycznapowód
M. G.osoba_fizycznapozwany
Fundacja I. w L.instytucjaorganizacja społeczna - uczestnik postępowania

Przepisy (2)

Pomocnicze

k.p.c. art. 44¹

Kodeks postępowania cywilnego

Niezadowolenie strony z przebiegu postępowania nie jest podstawą do zastosowania tego przepisu w celu oznaczenia innego sądu.

u.SN art. 26 § § 2

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Przepis ten został uznany za niezgodny z prawem Unii Europejskiej przez TSUE.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustalanie okoliczności leżących u podstaw wniosku o przekazanie sprawy nie należy do SN. Obowiązek przedstawienia argumentów spoczywa na sądzie a quo. Niezadowolenie strony z przebiegu postępowania nie jest podstawą do zastosowania art. 44¹ k.p.c. Art. 26 § 2 u.SN jest niezgodny z prawem UE.

Godne uwagi sformułowania

ustalanie okoliczności leżących u podstaw wystąpienia właściwego sądu o oznaczenie sądu, przed którym ma toczyć się postępowanie nie należy do Sądu Najwyższego, lecz do sądu a quo samo niezadowolenie strony postępowania z dotychczasowego przebiegu postępowania nie jest podstawą do zastosowania art. 44¹ k.p.c. wyrokiem z 5 czerwca 2023 r., C-204/21, Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że przepis art. 26 § 2 u.SN nie jest zgodny z prawem Unii Europejskiej.

Skład orzekający

Leszek Bosek

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości sądu, podstawy do przekazania sprawy, stosowanie art. 44¹ k.p.c., wpływ orzecznictwa TSUE na polskie prawo procesowe."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o zbadanie niezależności sądu i oznaczenie sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z niezależnością sądownictwa i właściwością sądów, a także wpływu prawa UE na polskie procedury.

Czy Sąd Najwyższy może decydować o niezależności innych sądów? SN odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NWW 116/24
POSTANOWIENIE
Dnia 25 kwietnia 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Leszek Bosek
w sprawie z powództwa małoletniego J. G. reprezentowanego przez matkę M. C.
przeciwko M. G.
o ustalenie ojcostwa i roszczenia z tym związane
oraz z powództwa M. C.
przeciwko M. G.
o zapłatę,
przy udziale organizacji społecznej – Fundacji I. w L.,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 25 kwietnia 2024 r.,
na skutek wniosku o zbadanie niezależności sądu i oznaczenie sądu,
oddala wniosek.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Środzie Wielkopolskiej postanowieniem z 26 marca 2024 r., III RC 9/24 przekazał do rozpoznania Sądowi Najwyższemu wniosek M. G. „o zbadanie niezależności sądu i oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.
Po pierwsze, ustalanie okoliczności leżących u podstaw wystąpienia właściwego sądu o oznaczenie sądu, przed którym na toczyć się postępowanie nie
należy do Sądu Najwyższego, lecz do sądu a quo. Obowiązek przedstawienia okoliczności przemawiających za odstąpieniem od ustawowych reguł właściwości spoczywa na sądzie, który zwraca się o przekazanie sprawy (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z 5 marca 2020 r., IV CO 44/20; z 14 lipca 2022
r., III CO 555/22; z 13 kwietnia 2023 r., III CO 66/23). Postanowienie Sądu Rejonowego w Środzie Wielkopolskiej z 26 marca 2024 r. nie zawiera żadnych argumentów przemawiających za przekazaniem sprawy innemu sądowi.
Po drugie, nawet gdyby uznać, że Sąd Rejonowy w Środzie Wielkopolskiej uznał za własne twierdzenia i żądania strony, której wolą jest, aby
sprawę
rozpoznawał inny sąd niż ten właściwy na zasadach ogólnych, to
samo
niezadowolenie strony postępowania z dotychczasowego przebiegu
postępowania nie jest podstawą do zastosowania art. 44
1
k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 8 lutego 2021 r., III CO 3/21).
Po trzecie, wyrokiem z 5 czerwca 2023 r., C
-
204/21, Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że przepis art. 26 § 2 u.SN nie
jest
zgodny z prawem Unii Europejskiej. Sankcja przewidziana w tym przepisie nie może zostać zatem zastosowana. Nawet więc, czy gdyby wniosek potraktować jako wniosek hybrydowy, należało go oddalić.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
[SOP]
[ms]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI