I NWW 108/25

Sąd Najwyższy2025-09-17

SNinneŚrednianajwyższy

sąd najwyższywyłączenie sędziegoreferendarz sądowywłaściwość sądupostępowanie cywilne

Podsumowanie

Sąd Najwyższy przekazał wniosek o wyłączenie referendarza sądowego do rozpoznania Sądowi Rejonowemu, uznając swoją niewłaściwość.

Powód R.C. złożył wniosek o wyłączenie referendarza sądowego, zarzucając mu nieprawidłowe powołanie. Sąd Rejonowy przekazał sprawę do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy stwierdził jednak swoją niewłaściwość, wskazując, że wnioski dotyczące wyłączenia referendarzy sądowych nie należą do jego właściwości, nawet jeśli zawierają zarzut braku niezależności sądu lub sędziego.

Sprawa dotyczyła wniosku powoda R.C. o wyłączenie referendarza sądowego, motywowanego zarzutem nieprawidłowego powołania. Wniosek ten został pierwotnie złożony do Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy, który następnie przekazał go do rozpoznania Sądowi Najwyższemu – Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych. Sąd Najwyższy, analizując sprawę, stwierdził swoją niewłaściwość do jej rozpoznania. Zgodnie z ustawą o Sądzie Najwyższym, do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych należą wnioski dotyczące wyłączenia sędziego lub oznaczenia sądu, obejmujące zarzut braku niezależności sądu lub niezawisłości sędziego. Sąd Najwyższy podkreślił jednak, że referendarze sądowi nie wykonują czynności z zakresu wymiaru sprawiedliwości, a wnioski o ich wyłączenie, nawet te dotyczące braku niezależności, nie podlegają właściwości tej Izby. W związku z tym, Sąd Najwyższy przekazał wniosek do rozpoznania Sądowi Rejonowemu dla m.st. Warszawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism

Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego nie należą wnioski o wyłączenie referendarzy sądowych, nawet jeśli zawierają zarzut braku niezależności sądu lub niezawisłości sędziego.

Uzasadnienie

Referendarze sądowi nie wykonują czynności z zakresu wymiaru sprawiedliwości. Ustawa o Sądzie Najwyższym precyzuje właściwość Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych do rozpoznawania wniosków dotyczących wyłączenia sędziego lub oznaczenia sądu, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub niezawisłości sędziego. Wnioski dotyczące referendarzy sądowych nie mieszczą się w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi

Strony

Nazwa	Typ	Rola
R.C.	osoba_fizyczna	powód
F. sp. z o.o.	spółka	pozwany

Przepisy (1)

Główne

u.SN art. 26 § § 2

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych należy rozpoznawanie wniosków lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Referendarze sądowi nie wykonują czynności z zakresu wymiaru sprawiedliwości. Wnioski o wyłączenie referendarzy sądowych nie podlegają właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego.

Godne uwagi sformułowania

Referendarze sądowi nie wykonują czynności z zakresu wymiaru sprawiedliwości. Wnioski o wyłączenie referendarzy sądowych, nawet te obejmujące zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości, nie zostały przekazane do właściwości Sądu Najwyższego Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.

Skład orzekający

Maria Szczepaniec

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Określenie właściwości Sądu Najwyższego w sprawach dotyczących wyłączenia referendarzy sądowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej związanej z właściwością sądu i wyłączeniem referendarza, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

“Kiedy Sąd Najwyższy odsyła sprawę do sądu rejonowego? Wyjaśniamy!”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów

Drafting pism i dokumentów

Odpowiedzi na pytania prawne

Pogłębiona analiza z doktryny

Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

sąd najwyższy wyłączenie sędziego referendarz sądowy właściwość sądu postępowanie cywilne

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony

SN
I NWW 108/25
POSTANOWIENIE
Dnia 17 września 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Maria Szczepaniec
w sprawie z powództwa R.C.
przeciwko F. sp. z o.o.
o zapłatę
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
‎
w dniu 17 września 2025 r.,
wniosku powoda o wyłączenie „sędziego X.Y.”
stwierdza swoją niewłaściwość i przekazuje wniosek do rozpoznania Sądowi Rejonowemu dla m.st. Warszawy
‎
w Warszawie.
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 27 czerwca 2024 r. R.C. wniósł o „wyłączenie sędziego X.Y. gdyż nie został powołany w sposób prawidłowy”.
Postanowieniem z dnia 23 lipca 2025 r. Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XVII GC 387/22 przekazał wniosek R.C. do rozpoznania Sądowi Najwyższemu – Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek należało przekazać do rozpoznania według właściwości Sądowi Rejonowemu dla m.st. Warszawy w Warszawie.
Zgodnie z art. 26 § 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U.2024.622, dalej: „u.SN”), do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych należy rozpoznawanie
wniosków lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego.
W przedmiotowej sprawie wniosek o wyłączenie dotyczy referendarza sądowego. Referendarze sądowi nie wykonują czynności z zakresu wymiaru sprawiedliwości. Wnioski o wyłączenie referendarzy sądowych, nawet te obejmujące zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości, nie zostały przekazane do właściwości Sądu Najwyższego Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.
Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
SSN Maria Szczepaniec
M.L.
[a.ł]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI