I NWW 84/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy przekazał wniosek o wyłączenie sędziego do rozpoznania Izbie Cywilnej, uznając, że sprawa ma charakter cywilny i odwołując się do orzecznictwa TSUE i SN dotyczącego zgodności przepisów o SN z prawem UE.
Wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego w sprawie o uchylenie wyroku sądu polubownego został przekazany do rozpoznania Izbie Cywilnej. Sąd Najwyższy uznał, że sprawa ma charakter cywilny, a argumenty dotyczące powołania sędziego przez neo-KRS lub jego poglądów światopoglądowych nie są wystarczające do wyłączenia. Podkreślono również niezgodność art. 26 § 2 ustawy o SN z prawem UE.
Sąd Najwyższy rozpatrywał wniosek o wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy I CSK 4200/23, dotyczącej skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego. Wniosek został złożony przez pełnomocnika powódki, który argumentował wyłączenie sędziego jego powołaniem przez neo-KRS oraz związkami z organizacjami zaangażowanymi w spory światopoglądowe. Sąd Najwyższy, opierając się na przepisach ustawy o Sądzie Najwyższym oraz orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej i własnym, postanowił przekazać wniosek do rozpoznania Izbie Cywilnej. Uzasadniono to przede wszystkim cywilnym charakterem sprawy I CSK 4200/23. Dodatkowo, Sąd Najwyższy odwołał się do wyroku TSUE C-204/21, który stwierdził niezgodność art. 26 § 2 ustawy o SN z prawem UE, a także do własnych wcześniejszych postanowień kwestionujących ten przepis. Podkreślono, że sama okoliczność powołania sędziego przez neo-KRS lub prezentowanie przez niego określonych poglądów nie stanowi podstawy do wyłączenia, zwłaszcza w sprawie majątkowej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego winien być rozpoznany przez Sąd Najwyższy – Izbę Cywilną, jeśli sprawa, której dotyczy, ma charakter cywilny.
Uzasadnienie
Sprawa o uchylenie wyroku sądu polubownego jest sprawą cywilną, a zatem wniosek o wyłączenie sędziego od jej rozpoznania powinien być rozpatrzony przez właściwą merytorycznie izbę, czyli Izbę Cywilną.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
przekazanie wniosku
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. spółki jawnej | spółka | skarżąca |
| V. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | przeciwnik |
Przepisy (2)
Główne
u.SN art. 26 § § 2
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Przepis uznany za niezgodny z prawem UE i Konstytucją RP, regulujący przekazywanie wniosków o wyłączenie sędziego.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Podstawa do kwestionowania przepisów naruszających zasady rzetelnej legislacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprawa o uchylenie wyroku sądu polubownego ma charakter cywilny. Art. 26 § 2 ustawy o SN jest niezgodny z prawem UE i Konstytucją RP. Okoliczności powołania sędziego przez neo-KRS i jego poglądy nie są podstawą do wyłączenia.
Odrzucone argumenty
Wniosek o wyłączenie sędziego powinien być rozpoznany przez Izbę Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych. Powołanie sędziego przez neo-KRS jest podstawą do wyłączenia. Związki sędziego z organizacjami zaangażowanymi w spory światopoglądowe są podstawą do wyłączenia.
Godne uwagi sformułowania
wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego od rozpoznania sprawy nie jest zgodny z prawem Unii Europejskiej nie jest zgodny z zasadami rzetelnej legislacji sama okoliczność, że sędzia został powołany w procesie nominacyjnym przeprowadzonym przez Krajową Radę Sądownictwa uformowaną ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. [...] nie wystarcza do skutecznego żądania jego wyłączenia Truizmem jest też stwierdzenie, że prezentowane poglądy przez sędziego Sądu Najwyższego nie mogą stanowić same w sobie podstawy do jego wyłączenia
Skład orzekający
Leszek Bosek
SSN
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego, zgodność procedur SN z prawem UE, znaczenie orzecznictwa TSUE dla polskiego prawa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w Sądzie Najwyższym, związanej z wnioskiem o wyłączenie sędziego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy kontrowersyjnych kwestii związanych z funkcjonowaniem Sądu Najwyższego, niezależnością sądownictwa i zgodnością polskich przepisów z prawem UE, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie.
“Sąd Najwyższy przekazuje wniosek o wyłączenie sędziego do Izby Cywilnej, kwestionując przepisy o SN i powołując się na TSUE.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I NWW 84/25 POSTANOWIENIE Dnia 16 września 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Leszek Bosek w sprawie ze skargi A. spółki jawnej w N. przeciwko V. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością we W. o uchylenie wyroku sądu polubownego – Sądu Arbitrażowego przy […] Polsce z 1 lutego 2022 r., na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 16 września 2025 r., na skutek wniosku V. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością we W. o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego od rozpoznania sprawy I CSK 4200/23, przekazuje wniosek do rozpoznania Sądowi Najwyższemu – Izbie Cywilnej. [KF] UZASADNIENIE Wyrokiem z 26 maja 2023 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku w sprawie ze skargi A. spółka jawna w N. o uchylenie wyroku sądu polubownego – Sądu Arbitrażowego przy […] Polsce z dnia 1 lutego 2022 r., oddalił skargę oraz rozstrzygnął o kosztach zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniosła powódka. Skarga kasacyjna została zarejestrowana pod sygnaturą akt I CSK 4200/23. Pismem z 16 kwietnia 2025 r. pełnomocnik powódki złożył do Sądu Najwyższego wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego X. Y. od rozpoznania sprawy I CSK 4200/23 (k. 192 akt I CSK 4200/23). W uzasadnieniu pełnomocnik powódki wskazał, że wniosek jest uzasadniony z uwagi na jego powołanie „na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa uformowanej w 2018 r. (tzw. neo-KRS)”, związki sędziego Sądu Najwyższego z „organizacją zaangażowaną w spory światopoglądowe”. Postanowieniem z 16 maja 2025 r. Sąd Najwyższy na podstawie art. 26 § 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (tekst jedn. Dz. U. 2024, poz. 622) przekazał wniosek o wyłączenie Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych celem nadania dalszego biegu (k. 206 akt I CSK 4200/23). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek należało przekazać Sądowi Najwyższemu – Izbie Cywilnej. Po pierwsze, sprawa I CSK 4200/23 o uchylenie wyroku sądu polubownego zawisła przed Sądem Najwyższym – Izbą Cywilną ma niewątpliwie charakter cywilny, a zatem wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego winien być rozpoznany przez Sąd Najwyższy – Izbę Cywilną. Po drugie, wyrokiem z 5 czerwca 2023 r., C-204/21,Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że przepis art. 26 § 2 u.SN nie jest zgodny z prawem Unii Europejskiej. Po trzecie, Sąd Najwyższy wyrażał także wielokrotnie pogląd, że art. 26 § 2 u.SN nie jest zgodny z zasadami rzetelnej legislacji wynikającymi z art. 2 Konstytucji RP (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z 28 maja 2024 r., I NWW 129/24; z 12 października 2023 r., I NWW 313/23; z 2 sierpnia 2023 r., I NWW 198/23; z 2 sierpnia 2023 r., I NWW 271/23), a wnioski o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego powinny być rozpoznawane w izbach merytorycznie właściwych do rozpoznania środków zaskarżenia. Po czwarte, stosowanie przepisu, którego wadliwość została formalnie stwierdzona przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz Sąd Najwyższy, rodzić może przewlekłość postępowania. Sąd Najwyższy odnotowuje również, że sama okoliczność, że sędzia został powołany w procesie nominacyjnym przeprowadzonym przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, nie wystarcza do skutecznego żądania jego wyłączenia (zob. wyrok TSUE z 19 listopada 2019 r. w połączonych sprawach C-585/18, C-624/18 i C-625/18, A.K. i in. przeciwko Sądowi Najwyższemu; wyrok TSUE z 9 lipca 2020 r., VQ przeciwko Land Hessen, C-272/19). Truizmem jest też stwierdzenie, że prezentowane poglądy przez sędziego Sądu Najwyższego nie mogą stanowić same w sobie podstawy do jego wyłączenia, w szczególności w sprawie majątkowej o uchylenie wyroku sądu polubownego. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. [KF] [a.ł]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI