I NSWR 67/23

Sąd Najwyższy2023-11-15
SNinnereferendumŚrednianajwyższy
referendumważność referendumprotestwymogi formalneSąd NajwyższyKodeks wyborczyustawa o referendum

Sąd Najwyższy pozostawił protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego bez dalszego biegu z powodu niespełnienia wymogów formalnych.

Wnoszący protest T. Ł. i J. Ł. zakwestionowali ważność referendum ogólnokrajowego z 15 października 2023 r. Państwowa Komisja Wyborcza oraz Prokurator Generalny wnieśli o pozostawienie protestu bez dalszego biegu z powodu niespełnienia wymogów formalnych. Sąd Najwyższy przychylił się do tych wniosków, stwierdzając, że protest nie spełnia wymogów pisma procesowego, w szczególności nie podano numerów PESEL stron, co stanowi nieusuwalny brak formalny.

T. Ł. i J. Ł. złożyli do Sądu Najwyższego protest dotyczący ważności referendum ogólnokrajowego z 15 października 2023 r. Państwowa Komisja Wyborcza oraz Prokurator Generalny wnieśli o pozostawienie protestu bez dalszego biegu, wskazując na niespełnienie wymogów formalnych, w tym brak wskazania wpływu zarzucanych naruszeń na wynik głosowania oraz brak dowodów. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu. Uzasadnienie opiera się na stwierdzeniu, że protest nie spełniał wymogów formalnych pisma procesowego, zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego i Kodeksu wyborczego, które stosuje się odpowiednio do protestów referendalnych. Kluczowym brakiem formalnym było niepodanie przez wnoszących protest numerów PESEL, co stanowiło nieusuwalną wadę uniemożliwiającą dalsze procedowanie. Sąd podkreślił, że w tego typu postępowaniach nie ma obowiązku wzywania do uzupełnienia braków formalnych, powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, protest powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu z powodu niespełnienia wymogów formalnych.

Uzasadnienie

Protest nie spełniał wymogów formalnych pisma procesowego, w szczególności nie podano numerów PESEL stron, co stanowi nieusuwalny brak formalny. Sąd Najwyższy nie miał obowiązku wzywania do uzupełnienia tego braku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie protestu bez dalszego biegu

Strony

NazwaTypRola
T. Ł.osoba_fizycznawnoszący protest
J. Ł.osoba_fizycznawnoszący protest
Prokurator Generalnyorgan_państwowyudział
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejorgan_państwowyudział

Przepisy (9)

Główne

u.r.o. art. 34 § 2

Ustawa o referendum ogólnokrajowym

Do warunków i trybu wnoszenia protestu oraz sposobu jego rozpatrywania i trybu podejmowania uchwały w tej sprawie przez Sąd Najwyższy stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy.

k.wyb. art. 242 § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy rozpoznaje protesty przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego w postępowaniu nieprocesowym.

k.wyb. art. 243 § 1

Kodeks wyborczy

Niespełnienie przez podmiot wnoszący protest wymogów formalnych, skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 511 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wniosek o wszczęcie postępowania, powinien czynić zadość przepisom o pozwie.

k.p.c. art. 187 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pozew powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego.

k.p.c. art. 126 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa warunki, jakie powinno zawierać każde pismo procesowe.

k.p.c. art. 126 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa dodatkowe wymogi dla pierwszego pisma w sprawie.

k.p.c. art. 130 § 1-2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy te nie mają zastosowania w postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów i referendum.

k.p.c. art. 130a § 1-3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy te nie mają zastosowania w postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów i referendum.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protest nie spełnia wymogów formalnych pisma procesowego. Brak wskazania numerów PESEL przez wnoszących protest stanowi nieusuwalny brak formalny. W postępowaniach dotyczących protestów referendalnych nie ma obowiązku wzywania do uzupełnienia braków formalnych.

Godne uwagi sformułowania

niespełnienie ustawowego wymogu niesformułowanie zarzutów nieprzedstawienie oraz niewskazanie dowodów nieusuwalny brak formalny nie miał obowiązku wezwania wnoszących protest do uzupełnienia powyższego braku formalnego

Skład orzekający

Maria Szczepaniec

przewodniczący, sprawozdawca

Krzysztof Wiak

członek

Paweł Wojciechowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wnoszenia protestów przeciwko ważności referendum i wymogi formalne pism procesowych w Sądzie Najwyższym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego rodzaju postępowania (protest referendalny) i konkretnych braków formalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważności referendum, co jest tematem o pewnym znaczeniu społecznym, jednak rozstrzygnięcie opiera się na kwestiach proceduralnych, co czyni ją mniej interesującą dla szerokiej publiczności.

Referendum pod lupą SN: Dlaczego Twój protest może trafić do kosza?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSWR 67/23
POSTANOWIENIE
Dnia 15 listopada 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Maria Szczepaniec (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Krzysztof Wiak
‎
SSN Paweł Wojciechowski
w sprawie z protestu T. Ł., J. Ł.
‎
przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego
przy udziale Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 15 listopada 2023 r.,
postanawia:
pozostawić protest bez dalszego biegu.
UZASADNIENIE
T. Ł. i J. Ł. (dalej: „wnoszący protest”) wnieśli do Sądu Najwyższego protest (data wpływu: 23 października 2023 r.) zawierający zarzuty przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, które odbyło się 15 października 2023 r.
Pismem z 30 października 2023 r. Państwowa Komisja Wyborcza wniosła o pozostawienie protestu bez dalszego biegu z uwagi na niespełnienie ustawowego wymogu, polegającego na konieczności wskazania, że zarzucane naruszenia prawa miały wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania, a także z uwagi na niesformułowanie zarzutów oraz nieprzedstawienie oraz niewskazanie dowodów, na których opierają swoje zarzuty.
Pismem z 31 października 2023 r. Prokurator Generalny wniósł
o
pozostawienie protestu referendalnego bez dalszego biegu z uwagi na niespełnienie warunków formalnych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Protest należało pozostawić bez dalszego biegu, z uwagi na to, że nie spełniał on wymogów formalnych pisma procesowego.
Zgodnie z art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz. U. 2020, poz. 851 ze zm., dalej jako: „u.r.o.”),
do
warunków i trybu wnoszenia protestu oraz sposobu jego rozpatrywania i trybu podejmowania uchwały w tej sprawie przez Sąd Najwyższy stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz. U. 2023, poz. 2408, dalej: „k.wyb.”). Oznacza to, że Sąd Najwyższy rozpoznaje protesty przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego w postępowaniu nieprocesowym (art. 242 § 1 k.wyb.). Wobec powyższego w postępowaniu tym zastosowanie znajduje m.in. art. 511 § 1 k.p.c., zgodnie z którym wniosek o wszczęcie postępowania, powinien czynić zadość przepisom o pozwie. Regulujący te kwestie art. 187 § 1 k.p.c. stanowi zaś, że pozew powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego
. Warunki te określone zostały w art.
126 k.p.c., zgodnie z którym każde pismo procesowe powinno zawierać: oznaczenie sądu, do którego pismo jest skierowane; imiona i nazwiska lub nazwy stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników; oznaczenie rodzaju pisma; osnowę wniosku lub oświadczenia; w przypadku gdy jest to konieczne do rozstrzygnięcia co do wniosku lub oświadczenia – wskazanie faktów, na których strona opiera swój wniosek lub oświadczenia, oraz wskazanie dowodu na wykazanie każdego z tych faktów; podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika; wymienienie załączników (§ 1).
Ponadto, gdy pismo procesowe jest pierwszym pismem w sprawie powinno zwierać m.in. oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy stron, oznaczenie miejsca i zamieszkania lub siedziby i adresy przedstawicieli ustawowych i pełnomocników stron oraz numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) lub numer identyfikacji podatkowej (NIP) wnoszącego pismo (§ 2).
Niespełnienie przez podmiot wnoszący protest wymogów formalnych, skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu (art. 243 § 1 k.wyb.).
Wnoszący protest nie podali swoich numerów PESEL. Biorąc pod uwagę powyższe, stanowi to nieusuwalny brak formalny, który wiąże się z koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z
24 sierpnia 2023 r., I NSW 11/23
).
Jak przyjął Sąd Najwyższy w uchwale siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 25 października 2023 r. (I NZP 8/23) – „[w]
postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów: do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz do Parlamentu Europejskiego w Rzeczypospolitej Polskiej, o których mowa w
ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz.
1277, ze zm.), a także w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum, o którym mowa w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851, ze zm.), nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 130
1a
§ 1-3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1550, ze zm.)”. Oznacza to, że Sąd Najwyższy nie miał obowiązku wezwania wnoszących protest do uzupełnienia powyższego braku formalnego.
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art.
243 § 1 k.wyb. w zw. z art. 34 ust. 2 u.r.o., orzekł jak w sentencji.
[SOP]
(r.g.)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI