I NSWR 377/23

Sąd Najwyższy2023-11-23
SNinnereferendumWysokanajwyższy
referendumważnośćprotestSąd Najwyższywymogi formalnePESELprawo wyborcze

Sąd Najwyższy pozostawił protest przeciwko ważności referendum bez dalszego biegu z powodu braku numeru PESEL skarżącej.

Skarżąca M.S. złożyła protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego z 15 października 2023 r. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy ustawy o referendum ogólnokrajowym i Kodeksu wyborczego, stwierdził, że protest nie spełnia wymogów formalnych, ponieważ nie zawierał numeru PESEL skarżącej. Zgodnie z prawem, taki protest należy pozostawić bez dalszego biegu, a przepisy o naprawianiu braków formalnych nie mają zastosowania w tym przypadku.

Sąd Najwyższy rozpoznał protest M.S. przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, które odbyło się 15 października 2023 r. Protest został złożony 23 października 2023 r. Sąd Najwyższy, działając w składzie trzech sędziów, postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu. Uzasadnienie opiera się na przepisach ustawy o referendum ogólnokrajowym (art. 34 ust. 1) oraz Kodeksu wyborczego (art. 242 § 1, art. 243 § 1). Kluczowym powodem pozostawienia protestu bez biegu był brak oznaczenia numeru PESEL skarżącej, który jest wymogiem formalnym pisma procesowego wnoszonego przez osobę fizyczną, zgodnie z art. 126 § 2 pkt 2 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 511 § 1 k.p.c. Sąd podkreślił, że w postępowaniu zainicjowanym protestem referendalnym nie stosuje się przepisów o naprawianiu braków formalnych (art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 k.p.c.), co potwierdza uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 25 października 2023 r., I NZP 8/23. Podanie numeru PESEL służy nie tylko identyfikacji, ale także uprawdopodobnia wniesienie protestu przez właściwą osobę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taki protest należy pozostawić bez dalszego biegu.

Uzasadnienie

Protest referendalny jest pismem procesowym, które musi spełniać wymogi formalne, w tym zawierać numer PESEL osoby fizycznej. Brak tego numeru stanowi brak formalny uniemożliwiający nadanie biegu sprawie, a przepisy o naprawianiu braków formalnych nie mają zastosowania w tym trybie postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie protestu bez dalszego biegu

Strony

NazwaTypRola
M. S.osoba_fizycznaskarżąca
Prokurator Generalnyorgan_państwowyuczestnik
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (9)

Główne

u.r.o. art. 34 § 1

Ustawa o referendum ogólnokrajowym

Protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego wnosi się do Sądu Najwyższego na piśmie w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyniku referendum.

k.wyb. art. 243 § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy powinien pozostawić bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych.

Pomocnicze

u.r.o. art. 34 § 2

Ustawa o referendum ogólnokrajowym

k.wyb. art. 242 § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy rozpatruje protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w sprawie protestu.

k.p.c. art. 126 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Pismo procesowe powinno zawierać oznaczenie numeru Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) skarżącego, będącego osobą fizyczną.

k.p.c. art. 187 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 511 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 130 § 1-2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy regulujące postępowanie naprawcze w sytuacji, kiedy pismo procesowe nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych. Nie mają zastosowania w tym przypadku.

k.p.c. art. 130 § 1a

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy regulujące postępowanie naprawcze w sytuacji, kiedy pismo procesowe nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych. Nie mają zastosowania w tym przypadku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protest nie zawierał numeru PESEL skarżącej, co stanowi brak formalny uniemożliwiający nadanie mu biegu. W postępowaniu w sprawie protestu referendalnego nie stosuje się przepisów o naprawianiu braków formalnych.

Godne uwagi sformułowania

protest jest obarczony brakiem formalnym uniemożliwiającym nadanie mu biegu, a zarazem niepodlegającym konwalidacji nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 k.p.c., regulujące postępowanie naprawcze

Skład orzekający

Paweł Czubik

przewodniczący, sprawozdawca

Oktawian Nawrot

członek

Tomasz Przesławski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wnoszenia protestów referendalnych, brak możliwości uzupełniania braków formalnych w tym trybie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania w sprawie protestów referendalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważności referendum, co jest tematem o pewnym znaczeniu społecznym, jednak rozstrzygnięcie jest czysto proceduralne i techniczne.

Brak PESELu przekreślił protest referendalny. Sąd Najwyższy wyjaśnia dlaczego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSWR 377/23
POSTANOWIENIE
Dnia 23 listopada 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Czubik (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Oktawian Nawrot
‎
SSN Tomasz Przesławski
w sprawie z protestu M. S.
przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego zarządzonego na dzień
‎
15 października 2023 r.,
przy udziale Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 23 listopada 2023 r.,
pozostawia protest bez dalszego biegu.
UZASADNIENIE
Pismem z 23 października 2023 r. M. S. (dalej: „Skarżąca”) złożyła protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, zarządzonego na dzień 15 października 2023 r.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Protest należało pozostawić bez dalszego biegu.
Zgodnie z art. 34 ust. 1 u
stawy z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851 ze zm.; dalej: „u.r.o.”)
protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego wnosi się do Sądu Najwyższego na piśmie w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyniku referendum przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Stosownie przy tym do treści art. 242 § 1 u
stawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 2408 ze zm.; dalej: „k.wyb.”) w zw. z
art. 34 ust. 2 u.r.o.,
Sąd Najwyższy rozpatruje protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w sprawie protestu. Jednocześnie, w myśl art. 243 § 1 k.wyb.
w zw. z
art. 34 ust. 2 u.r.o.
,
Sąd Najwyższy powinien pozostawić bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych.
Obowiązek rozpoznania przez Sąd Najwyższy (na mocy wyżej powołanych przepisów ustrojowych) protestu referendalnego w postępowaniu nieprocesowym oznacza w szczególności, że protest – jako pierwsze pismo w sprawie – powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego, w tym zawierać oznaczenie numeru Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) skarżącego, będącego osobą fizyczną (zob. art. 126 § 2 pkt 2 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 511 § 1 k.p.c.).
We wniesionym w niniejszej sprawie proteście referendalnym Skarżąca nie oznaczyła swojego numeru PESEL, co oznacza, że protest jest obarczony brakiem formalnym uniemożliwiającym nadanie mu biegu, a zarazem niepodlegającym konwalidacji. Skutkuje to koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z
24 sierpnia 2023 r., I NSW 11/23
).
Podkreślenia jednocześnie wymaga, że brak jest podstaw do wezwania Skarżącej do usunięcia wskazanego wyżej braku formalnego protestu poprzez wskazanie jej numeru PESEL. W u
chwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 25 października 2023 r., I NZP 8/23 – której nadano moc zasady prawnej – przesądzono bowiem, że w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 130
1a
§ 1-3 k.p.c., regulujące
postępowanie naprawcze
w sytuacji, kiedy pismo procesowe nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych.
Ustalenie przy tym numeru PESEL osoby wnoszącej pismo w trybie zarządzenia nr 9/23 Prezesa Sądu Najwyższego z dnia 7 września 2023 r. w sprawie ustalenia i weryfikacji w systemie PESEL.SAD numerów PESEL oraz danych osobowych w sprawach rejestrowanych w repertoriach NSW i NSWR, nie zastępuje obowiązku podania numeru PESEL przez osobę wnoszącą protest w piśmie procesowym. Jego samodzielne podanie przez wnoszącego protest służy bowiem nie tylko identyfikacji, lecz również uprawdopodabnia wniesienie protestu przez daną osobę, a tym samym minimalizuje się możliwość podszywania się wnoszącego protest pod dane innej osoby.
Z powyższych względów
Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 243 § 1
in principio
k.wyb. w zw. z art. 34 ust. 2 u.r.o., postanowił jak w sentencji.
(r.g.)
[ms]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI