I NSWR 132/23

Sąd Najwyższy2023-11-15
SNinnereferendumWysokanajwyższy
referendumSąd Najwyższyprotestważnośćterminwymogi formalneprawo wyborcze

Sąd Najwyższy pozostawił protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego bez dalszego biegu z powodu braku podpisu skarżącego.

Skarżący M. S. złożył protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego z 15 października 2023 r., domagając się jego unieważnienia. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w składzie trzech sędziów, pozostawił protest bez dalszego biegu. Uzasadnieniem była niezgodność protestu z wymogami formalnymi, w szczególności brak podpisu skarżącego, co zgodnie z przepisami Kodeksu wyborczego i ustawy o referendum ogólnokrajowym, uniemożliwia nadanie mu biegu.

Protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego z dnia 15 października 2023 r. został złożony przez M. S. w dniu 20 października 2023 r. Skarżący domagał się unieważnienia referendum, wskazując na rzekome przestępstwa przeciwko referendum. Sąd Najwyższy, działając w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, rozpoznał protest na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy o referendum ogólnokrajowym, protest powinien zostać wniesiony w terminie 7 dni od ogłoszenia wyniku referendum. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 242 § 1 Kodeksu wyborczego w zw. z art. 34 ust. 2 ustawy o referendum, stwierdził, że protest powinien spełniać wymogi pisma procesowego, w tym zawierać podpis skarżącego. Ponieważ wniesiony protest nie został podpisany, Sąd Najwyższy uznał go za obarczony brakiem formalnym, który nie podlega konwalidacji. W związku z tym, na podstawie art. 243 § 1 Kodeksu wyborczego w zw. z art. 34 ust. 2 ustawy o referendum, Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu. Podkreślono, że w postępowaniu tym nie mają zastosowania przepisy o naprawianiu braków formalnych pism procesowych, zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 25 października 2023 r., I NZP 8/23.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, protest wniesiony bez podpisu skarżącego podlega pozostawieniu bez dalszego biegu z powodu braku formalnego.

Uzasadnienie

Protest referendalny musi spełniać wymogi pisma procesowego, w tym zawierać podpis. Brak podpisu jest brakiem formalnym, który nie podlega konwalidacji, a przepisy o naprawianiu braków formalnych nie mają zastosowania w tym postępowaniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie protestu bez dalszego biegu

Strony

NazwaTypRola
M. S.osoba_fizycznaskarżący
Prokurator Generalnyorgan_państwowyuczestnik
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (11)

Główne

u.r.o. art. 34 § 1

Ustawa o referendum ogólnokrajowym

Protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego wnosi się do Sądu Najwyższego na piśmie w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyniku referendum przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.

u.r.o. art. 34 § 2

Ustawa o referendum ogólnokrajowym

Sąd Najwyższy rozpatruje protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w sprawie protestu.

k.wyb. art. 242 § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy rozpatruje protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w sprawie protestu.

k.wyb. art. 243 § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy powinien pozostawić bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych.

Pomocnicze

u.r.o.

Ustawa o referendum ogólnokrajowym

Przepisy dotyczące pozostawienia protestu bez dalszego biegu.

k.wyb.

Kodeks wyborczy

Przepisy dotyczące pozostawienia protestu bez dalszego biegu.

k.p.c. art. 126 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wymogi formalne pisma procesowego, w tym podpis.

k.p.c. art. 187 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wymogi formalne pisma procesowego, w tym podpis.

k.p.c. art. 511 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów k.p.c. do postępowań nieprocesowych.

k.p.c. art. 130 § 1-2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące naprawiania braków formalnych pism procesowych, które nie mają zastosowania w tym postępowaniu.

k.p.c. art. 130a § 1-3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące naprawiania braków formalnych pism procesowych, które nie mają zastosowania w tym postępowaniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protest referendalny nie został podpisany przez skarżącego. Brak podpisu stanowi brak formalny uniemożliwiający nadanie biegu protestowi. W postępowaniu w sprawie protestu referendalnego nie stosuje się przepisów o naprawianiu braków formalnych pism procesowych.

Godne uwagi sformułowania

brak jest podstaw do wezwania skarżącego do usunięcia wskazanego wyżej braku formalnego protestu poprzez jego podpisanie uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 25 października 2023 r., I NZP 8/23 – której nadano moc zasady prawnej

Skład orzekający

Paweł Wojciechowski

przewodniczący, sprawozdawca

Maria Szczepaniec

członek

Krzysztof Wiak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wnoszenia protestów referendalnych, brak możliwości konwalidacji braków formalnych w tym postępowaniu."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowań w przedmiocie protestów przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważności referendum i procedury jego zaskarżenia, co jest istotne z punktu widzenia prawa wyborczego, ale sama decyzja opiera się na formalnym braku, co czyni ją mniej interesującą dla szerszej publiczności.

Sąd Najwyższy odrzuca protest ws. referendum z powodu braku podpisu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSWR 132/23
POSTANOWIENIE
Dnia 15 listopada 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Wojciechowski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Maria Szczepaniec
‎
SSN Krzysztof Wiak
w sprawie z protestu M. S.
‎
przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego zarządzonego na 15 października 2023 r.,
przy udziale Prokuratora Generalnego oraz Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 15 listopada 2023 r.,
pozostawia protest bez dalszego biegu.
[SOP]
UZASADNIENIE
Pismem z 20 października 2023 r. (data nadania w placówce pocztowej) M. S. (dalej: „skarżący”) złożył protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, zarządzonego na dzień 15 października 2023 r., domagając się jego unieważnienia z uwagi na dopuszczenie się przestępstwa przeciwko referendum.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Protest należało pozostawić bez dalszego biegu.
Zgodnie z art. 34 ust. 1 U
stawy z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851 ze zm.; dalej: „u.r.o.”)
protest
przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego wnosi się do Sądu Najwyższego na piśmie w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyniku referendum przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Stosownie przy tym do treści art. 242 § 1 U
stawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks
wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277 ze zm.; dalej: „k.wyb.”) w
zw.
z
art. 34 ust. 2 u.r.o.,
Sąd Najwyższy rozpatruje protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w sprawie protestu. Jednocześnie, w myśl art. 243 § 1 k.wyb.
w zw. z
art. 34 ust. 2 u.r.o.
,
Sąd
Najwyższy powinien pozostawić bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych.
Obowiązek rozpoznania przez Sąd Najwyższy (na mocy wyżej powołanych przepisów ustrojowych) protestu referendalnego w postępowaniu nieprocesowym oznacza w szczególności, że protest powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego, w tym zawierać podpis skarżącego albo jego przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (zob. art. 126 § 1 pkt 6 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 511 § 1 k.p.c.).
Wniesiony w niniejszej sprawie protest referendalny nie został podpisany przez skarżącego, co oznacza, że jest on obarczony brakiem formalnym uniemożliwiającym nadanie mu biegu, a zarazem niepodlegającym konwalidacji. Skutkuje to koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 30 lipca 2020 r., I NSW 4414/20).
Podkreślenia jednocześnie wymaga, że brak jest podstaw do wezwania skarżącego do usunięcia wskazanego wyżej braku formalnego protestu poprzez
jego podpisanie. W uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z
25 października 2023 r., I NZP 8/23 – której nadano moc zasady prawnej – przesądzono bowiem, że w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art.
130
1a
§ 1-3 k.p.c., regulujące postępowanie naprawcze
w sytuacji, kiedy
pismo
procesowe nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych.
Z powyższych względów
Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 243 § 1
in principio
k.wyb. w zw. z art. 34 ust. 2 u.r.o., postanowił jak w sentencji.
(r.g.)
[ms]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI