I NSWR 137/23

Sąd Najwyższy2023-11-15
SNinnereferendumWysokanajwyższy
referendumSąd Najwyższyprotestważność referendumbraki formalneKodeks wyborczyustawa o referendum

Sąd Najwyższy pozostawił protest przeciwko ważności referendum bez dalszego biegu z powodu braków formalnych.

D.S. złożyła protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego z 15 października 2023 r., domagając się jego unieważnienia. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy ustawy o referendum ogólnokrajowym i Kodeksu wyborczego, uznał protest za obarczony brakami formalnymi, ponieważ skarżąca nie podała numeru PESEL ani nie podpisała pisma. Zgodnie z uchwałą SN z 25 października 2023 r., przepisy o naprawianiu braków formalnych nie mają zastosowania w takich przypadkach. W związku z tym Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu.

Protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego z dnia 15 października 2023 r. został złożony przez D.S. z powodu zarzutów o popełnienie przestępstwa przeciwko referendum. Skarżąca domagała się unieważnienia referendum. Sąd Najwyższy, rozpatrując protest, stwierdził jego braki formalne. Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy o referendum ogólnokrajowym, protest należy wnieść do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od ogłoszenia wyniku referendum. Sąd Najwyższy rozpatruje protest w postępowaniu nieprocesowym w składzie 3 sędziów, wydając postanowienie. Jednakże, zgodnie z art. 243 § 1 Kodeksu wyborczego, Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych. W niniejszej sprawie protest nie zawierał oznaczenia miejsca zamieszkania ani numeru PESEL skarżącej, a także nie został podpisany. Sąd Najwyższy podkreślił, że w świetle uchwały składu siedmiu sędziów SN z 25 października 2023 r. (I NZP 8/23), przepisy o naprawianiu braków formalnych nie mają zastosowania w postępowaniu zainicjowanym protestem referendalnym. W związku z tym, Sąd Najwyższy, działając na podstawie przepisów prawa, pozostawił protest bez dalszego biegu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, protest taki podlega pozostawieniu bez dalszego biegu, a przepisy o naprawianiu braków formalnych nie mają zastosowania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę składu siedmiu sędziów SN (I NZP 8/23), zgodnie z którą przepisy k.p.c. o postępowaniu naprawczym nie mają zastosowania do protestów referendalnych. Brak PESEL i podpisu stanowi brak formalny uniemożliwiający nadanie biegu sprawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie protestu bez dalszego biegu

Strony

NazwaTypRola
D. S.osoba_fizycznaskarżąca
Prokurator Generalnyorgan_państwowyuczestnik
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (10)

Główne

u.r.o. art. 34 § 1

Ustawa o referendum ogólnokrajowym

Protest przeciwko ważności referendum wnosi się do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od ogłoszenia wyniku referendum.

k.wyb. art. 242 § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy rozpatruje protest przeciwko ważności referendum w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje opinię w formie postanowienia.

k.wyb. art. 243 § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych.

Pomocnicze

u.r.o. art. 34 § 2

Ustawa o referendum ogólnokrajowym

k.p.c. art. 126 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Pismo procesowe powinno zawierać oznaczenie miejsca zamieszkania i numeru PESEL skarżącego (osoby fizycznej).

k.p.c. art. 187 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 511 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 126 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pismo procesowe powinno zawierać podpis strony albo jej pełnomocnika.

k.p.c. art. 130 § 1-2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące postępowania naprawczego w sytuacji niezachowania warunków formalnych pisma.

k.p.c. art. 130a § 1-3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące postępowania naprawczego w sytuacji niezachowania warunków formalnych pisma.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protest obarczony brakami formalnymi (brak PESEL, brak podpisu) uniemożliwiającymi nadanie mu biegu. Przepisy o naprawianiu braków formalnych nie mają zastosowania do protestów referendalnych na mocy uchwały SN I NZP 8/23.

Godne uwagi sformułowania

protest jest obarczony brakami formalnymi uniemożliwiającymi nadanie mu biegu, a zarazem niepodlegającymi konwalidacji w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 130 1a § 1-3 k.p.c., regulujące postępowanie naprawcze

Skład orzekający

Marek Dobrowolski

przewodniczący-sprawozdawca

Aleksander Stępkowski

członek

Grzegorz Żmij

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wymogów formalnych protestów referendalnych i braku możliwości ich uzupełnienia."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie protestów przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważności referendum, co jest tematem o dużym znaczeniu społecznym, jednak rozstrzygnięcie opiera się na kwestiach proceduralnych, a nie merytorycznych.

Sąd Najwyższy odrzuca protest ws. referendum. Kluczowe znaczenie mają braki formalne.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSWR 137/23
POSTANOWIENIE
Dnia 15 listopada 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marek Dobrowolski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Aleksander Stępkowski
‎
SSN Grzegorz Żmij
w sprawie z protestu D. S.
przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego zarządzonego na dzień
‎
15 października 2023 r.
przy udziale Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 15 listopada 2023 r.
pozostawia protest bez dalszego biegu.
[SOP]
UZASADNIENIE
Pismem z 20 października 2023 r. (data nadania w placówce pocztowej)
D.S.
(dalej: „skarżąca”) złożyła protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, zarządzonego na dzień 15 października 2023 r., domagając się jego unieważnienia z uwagi na dopuszczenie się przestępstwa przeciwko referendum.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Protest należało pozostawić bez dalszego biegu.
Zgodnie z art. 34 ust. 1 u
stawy z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851 ze zm.; dalej: „u.r.o.”)
protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego wnosi się do Sądu Najwyższego na piśmie w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyniku referendum przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Stosownie do treści art. 242 § 1 u
stawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277 ze zm.; dalej: „k.wyb.”) w zw. z
art. 34 ust. 2 u.r.o.,
Sąd Najwyższy rozpatruje protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w
formie postanowienia, opinię w sprawie protestu. Jednocześnie, w myśl art. 243 §  1 k.wyb.
w zw. z
art. 34 ust. 2 u.r.o.
,
Sąd Najwyższy powinien pozostawić bez  dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych.
Obowiązek rozpoznania przez Sąd Najwyższy (na mocy wyżej powołanych przepisów ustrojowych) protestu referendalnego w postępowaniu nieprocesowym oznacza w szczególności, że protest – jako pierwsze pismo w sprawie – powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego, w tym zawierać oznaczenie miejsca zamieszkania oraz numeru Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) skarżącego, będącego osobą fizyczną (zob. art. 126 § 2 pkt 1 i 2 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 511 § 1 k.p.c.), a także stosownie do art. 126 § 1 pkt 6 k.p.c. zawierać podpis strony
albo jej pełnomocnika
. Wskazanie tego rodzaju danych warunkuje bowiem przyjęcie protestu i nadanie sprawie prawidłowego biegu.
Tymczasem we wniesionym w niniejszej sprawie proteście referendalnym skarżąca nie oznaczyła swojego numeru PESEL, ani go nie podpisała, co oznacza, że protest jest obarczony brakami formalnymi uniemożliwiającymi nadanie mu biegu, a zarazem niepodlegającymi konwalidacji. Skutkuje to koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z
24 sierpnia 2023 r., I NSW 11/23
).
Podkreślenia jednocześnie wymaga, że brak jest podstaw do wezwania skarżącej do usunięcia wskazanych wyżej braków formalnych protestu poprzez
wskazanie jej numeru PESEL lub wezwaniu do jego podpisania. W u
chwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 25 października 2023 r., I
NZP 8/23 – której nadano moc zasady prawnej – przesądzono bowiem, że  w  postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum nie  mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 130
1a
§ 1-3 k.p.c., regulujące
postępowanie naprawcze
w sytuacji, kiedy pismo procesowe nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych.
Z powyższych względów
Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 243 § 1
in principio
k.wyb. w zw. z art. 34 ust. 2 u.r.o., postanowił jak w sentencji.
[ms]
[ał]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI