I NSW 9249/25

Sąd Najwyższy2025-06-26
SNinneprawo wyborczeŚrednianajwyższy
wybory prezydenckieprotest wyborczySąd NajwyższyKodeks wyborczyPaństwowa Komisja Wyborczacisza wyborczakampania wyborcza

Sąd Najwyższy pozostawił protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta RP bez dalszego biegu z powodu braku spełnienia wymogów formalnych i merytorycznych protestu wyborczego.

Skarżący J.B. wniósł protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta RP, zarzucając wpływ Państwa Watykańskiego na wyniki poprzez agitację kapłanów katolickich. Sąd Najwyższy, rozpatrując protest, stwierdził, że zarzuty skarżącego nie spełniają ustawowych kryteriów protestu wyborczego, nie wskazują na przestępstwo ani naruszenie przepisów mające wpływ na wynik wyborów, a dotyczą jedynie kampanii wyborczej lub hipotetycznego naruszenia ciszy wyborczej. W związku z tym, protest został pozostawiony bez dalszego biegu na podstawie art. 322 § 1 k.wyb.

Protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, przeprowadzonych w maju i czerwcu 2025 r., został wniesiony przez J.B. Skarżący zarzucił wpływ Państwa Watykańskiego na wyniki wyborów poprzez agitację około 30 000 kapłanów katolickich w około 20 000 parafii na rzecz jednego z kandydatów, co miało naruszać ciszę wyborczą. Sąd Najwyższy, działając w składzie trzech sędziów, rozpatrzył protest w postępowaniu nieprocesowym. Zgodnie z Kodeksem wyborczym, protest przeciwko wyborowi Prezydenta RP może być wniesiony z powodu przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów. Sąd uznał, że skarżący nie przedstawił zarzutu spełniającego te kryteria ani wymaganych dowodów. Zarzuty dotyczyły kampanii wyborczej lub hipotetycznego naruszenia ciszy wyborczej, co nie stanowi podstawy do merytorycznego rozpatrzenia protestu przez Sąd Najwyższy. W związku z niespełnieniem wymogów formalnych i merytorycznych, Sąd Najwyższy na mocy art. 322 § 1 k.wyb. w zw. z art. 321 § 3 k.wyb. pozostawił protest bez dalszego biegu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty dotyczące kampanii wyborczej lub hipotetycznego naruszenia ciszy wyborczej nie stanowią podstawy do merytorycznego rozpatrzenia protestu wyborczego, ponieważ nie mieszczą się w ustawowych przesłankach określonych w art. 82 § 1 Kodeksu wyborczego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że protest wyborczy może być wniesiony jedynie z powodu przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów. Zarzuty dotyczące kampanii wyborczej lub naruszenia ciszy wyborczej nie spełniają tych kryteriów i nie dają podstaw do zajmowania merytorycznego stanowiska przez Sąd.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie protestu bez dalszego biegu

Strony

NazwaTypRola
J.B.osoba_fizycznaskarżący
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejorgan_państwowyuczestnik
Prokurator Generalnyorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (9)

Główne

k.wyb. art. 82 § 1

Kodeks wyborczy

Protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej może być wniesiony z powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów Kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów.

k.wyb. art. 323 § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy rozpatruje protest w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w przedmiocie jego zasadności.

k.wyb. art. 322 § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy powinien pozostawić protest bez dalszego biegu, jeśli został wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych.

k.wyb. art. 321 § 3

Kodeks wyborczy

Wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na ich poparcie.

Pomocnicze

k.wyb. art. 321 § 1

Kodeks wyborczy

Protest powinien być wniesiony terminowo i na piśmie.

k.wyb. art. 107 § 1

Kodeks wyborczy

Przepis dotyczący ciszy wyborczej; jego naruszenie nie stanowi podstawy protestu wyborczego w rozumieniu art. 82 § 1 pkt 2 k.wyb.

k.wyb. art. 498

Kodeks wyborczy

Określa wykroczenie związane z naruszeniem ciszy wyborczej.

k.k. art. XXXI

Kodeks karny

Rozdział dotyczący przestępstw przeciwko wyborom.

Prawo pocztowe

Ustawa określająca status operatora wyznaczonego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protest nie spełnia wymogów formalnych i merytorycznych określonych w Kodeksie wyborczym. Zarzuty dotyczą kampanii wyborczej lub naruszenia ciszy wyborczej, a nie przestępstw przeciwko wyborom lub naruszeń mających wpływ na wynik wyborów. Brak przedstawienia wymaganych dowodów.

Godne uwagi sformułowania

Protest należało pozostawić bez dalszego biegu. Przedmiotem protestu nie mogą być zarzuty przeciwko prowadzonej kampanii wyborczej. Naruszenie ciszy wyborczej nie może stanowić podstawy protestu wyborczego.

Skład orzekający

Aleksander Stępkowski

przewodniczący-sprawozdawca

Adam Redzik

członek

Paweł Wojciechowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie podstaw pozostawienia protestu wyborczego bez dalszego biegu z powodu niespełnienia wymogów formalnych i merytorycznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów Kodeksu wyborczego dotyczących protestów przeciwko wyborowi Prezydenta RP.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest ważna z punktu widzenia prawa wyborczego, ale jej rozstrzygnięcie jest proceduralne i nie dotyczy meritum zarzutów, co czyni ją mniej interesującą dla szerszej publiczności.

Sąd Najwyższy odrzuca protest wyborczy. Kluczowe znaczenie mają wymogi formalne.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSW 9249/25
POSTANOWIENIE
Dnia 26 czerwca 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Aleksander Stępkowski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Adam Redzik
‎
SSN Paweł Wojciechowski
w sprawie z protestu J.B.
‎
z udziałem Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej i Prokuratora Generalnego
‎
przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 26 czerwca 2025 r,
pozostawia protest bez dalszego biegu.
UZASADNIENIE
Pismem nadanym 16 czerwca 2025 r. w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, które wpłynęło do Sądu Najwyższego 17 czerwca 2025 r. J.B. (dalej: „skarżący”) wniósł protest
przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przeprowadzonych 18 maja i 1 czerwca 2025 r.
Skarżący zarzucił wpływanie na wyniki wyborów przez siły obecnego państwa – Państwa Watykańskiego, na skutek prowadzenia przez jego przedstawicieli – kapłanów katolickich w liczbie około 30 000 kłamliwej agitacji w około 20 000 parafii na rzecz jednego z kandydatów. Zdaniem skarżącego miało to miejsce przed obiema turami wyborów, w tym w niedziele wyborcze, co wiązało się ze złamaniem ciszy wyborczej.
Państwowa Komisja Wyborcza i Prokurator Generalny wnieśli o pozostawienie protestu bez dalszego biegu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Protest należało pozostawić bez dalszego biegu.
W myśl art. 82 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 365; dalej: „k.wyb.”) protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej może być wniesiony z powodu:
1) dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów;
2) naruszenia przepisów Kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów.
W świetle art. 323 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy rozpatruje protest w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w przedmiocie jego zasadności, chyba że został wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych, wówczas bowiem, w myśl art. 322 § 1 k.wyb.
Sąd Najwyższy powinien pozostawić go bez dalszego biegu.
Stosownie do art. 321 § 3 k.wyb. wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na ich poparcie. Protest został wniesiony terminowo i na piśmie, zgodnie z art. 321 § 1 k.wyb.
Skarżący nie przedstawił tymczasem zarzutu spełniającego wymienione wyżej ustawowe kryteria protestu wyborczego ani nie przedstawił żadnych wymaganych ustawowo dowodów zaistnienia naruszeń prawa. Przedmiotem protestu nie mogą być zarzuty przeciwko prowadzonej kampanii wyborczej. Również prowadzenie agitacji wyborczej z naruszeniem art. 107 § 1 k.wyb., tj. w dniu głosowania oraz na 24 godziny przed tym dniem nie może stanowić podstawy protestu wyborczego. Nie jest to bowiem przepis dotyczący głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów w rozumieniu art. 82 § 1 pkt 2 k.wyb. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 28 lipca 2020 r. I NSW 112/20) a jego naruszenie nie wyczerpuje znamion żadnego z przestępstw określonych w rozdziale XXXI Kodeksu karnego (jest wykroczeniem określonym w art. 498 k.wyb.)
Skarżący sformułował zarzuty co do kampanii wyborczej lub hipotetycznego naruszenia art. 107 § 1 k.wyb., czyli takie, które nie dają podstaw do zajmowania merytorycznego stanowiska przez Sąd Najwyższy.
Z uwagi na wskazane okoliczności, na mocy
art. 322 § 1 k.wyb. w zw. z art. 321 § 3 k.wyb.
Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
[K.O.]
[r.g.]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI