I NSW 9585/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy pozostawił protest wyborczy V.Z. przeciwko wyborowi Prezydenta RP bez dalszego biegu z powodu braku numeru PESEL, który jest nieusuwalnym brakiem formalnym w sprawach protestów wyborczych.
Skarżąca V.Z. wniosła protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta RP, jednak nie podała swojego numeru PESEL. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy Kodeksu wyborczego oraz uchwałę o mocy zasady prawnej, stwierdził, że brak numeru PESEL w proteście wyborczym stanowi nieusuwalny brak formalny. W związku z tym, protest został pozostawiony bez dalszego biegu.
Protest wyborczy V.Z. przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, przeprowadzonych 1 czerwca 2025 r., został wniesiony do Sądu Najwyższego 16 czerwca 2025 r. Skarżąca nie podała jednak swojego numeru PESEL. Sąd Najwyższy, rozpatrując sprawę na posiedzeniu niejawnym, postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu. Uzasadnienie opiera się na art. 82 § 1 Kodeksu wyborczego, który określa przesłanki wniesienia protestu, oraz art. 321 § 1 k.wyb., wskazując termin na jego wniesienie. Kluczowe znaczenie ma jednak uchwała Sądu Najwyższego z 25 października 2023 r. (I NZP 8/23), która ma moc zasady prawnej i stanowi, że w sprawach protestów wyborczych nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania cywilnego przewidujących możliwość uzupełnienia braków formalnych pisma. Brak numeru PESEL został uznany za nieusuwalny brak formalny, co skutkowało koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu na mocy art. 322 § 1 k.wyb.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, brak numeru PESEL w proteście wyborczym stanowi nieusuwalny brak formalny, który skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę o mocy zasady prawnej (I NZP 8/23), która wyłącza stosowanie przepisów KPC o uzupełnianiu braków formalnych w sprawach protestów wyborczych. Brak PESEL jest traktowany jako brak nieusuwalny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
pozostawienie protestu bez dalszego biegu
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| V.Z. | osoba_fizyczna | skarżąca |
| Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej | organ_państwowy | przedmiot protestu |
Przepisy (8)
Główne
k.wyb. art. 82 § § 1
Ustawa - Kodeks wyborczy
Określa przesłanki wniesienia protestu przeciwko wyborowi Prezydenta RP.
k.wyb. art. 321 § § 1
Ustawa - Kodeks wyborczy
Określa termin i sposób wniesienia protestu przeciwko wyborowi Prezydenta RP.
k.wyb. art. 322 § § 1
Ustawa - Kodeks wyborczy
Podstawa prawna do pozostawienia protestu bez dalszego biegu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 126
Ustawa - Kodeks postępowania cywilnego
Ogólne wymogi formalne pisma procesowego.
k.p.c. art. 130 § § 1-2
Ustawa - Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące uzupełniania braków formalnych pisma, które nie mają zastosowania w sprawach protestów wyborczych.
k.p.c. art. 130a § § 1-3
Ustawa - Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące uzupełniania braków formalnych pisma, które nie mają zastosowania w sprawach protestów wyborczych.
Ustawa - Prawo pocztowe
Definicja operatora wyznaczonego.
k.k. § rozdział XXXI
Ustawa - Kodeks karny
Przestępstwa przeciwko wyborom.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak numeru PESEL w proteście wyborczym jest nieusuwalnym brakiem formalnym. W sprawach protestów wyborczych nie stosuje się przepisów KPC o uzupełnianiu braków formalnych.
Godne uwagi sformułowania
protest należało pozostawić bez dalszego biegu protest wyborczy jako pierwsze pismo procesowe w sprawie powinien odpowiadać warunkom formalnym nieusuwalnym brakiem formalnym uchwale z 25 października 2023 r., I NZP 8/23, której nadano moc zasady prawnej
Skład orzekający
Aleksander Stępkowski
przewodniczący-sprawozdawca
Adam Redzik
członek
Paweł Wojciechowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogów formalnych protestów wyborczych i braku możliwości ich uzupełnienia w świetle uchwały SN o mocy zasady prawnej."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie protestów wyborczych w sprawach o wybór Prezydenta RP.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników ze względu na potwierdzenie ścisłych wymogów formalnych w postępowaniu wyborczym i zastosowanie zasady prawnej SN, co ma znaczenie praktyczne.
“Protest wyborczy odrzucony przez Sąd Najwyższy. Kluczowy błąd skarżącej.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I NSW 9585/25 POSTANOWIENIE Dnia 23 czerwca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Aleksander Stępkowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Adam Redzik SSN Paweł Wojciechowski w sprawie z protestu wyborczego V.Z. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 23 czerwca 2025 r. postanawia: pozostawić protest bez dalszego biegu. Adam Redzik Aleksander Stępkowski Paweł Wojciechowski UZASADNIENIE Pismem nadanym 16 czerwca 2025 r. w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, które wpłynęło do Sądu Najwyższego 17 czerwca 2025 r. V.Z. (dalej: „skarżąca”) wniosła protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przeprowadzonych 1 czerwca 2025 r. Skarżąca nie podała numeru PESEL. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Protest należało pozostawić bez dalszego biegu. Jak wynika z art. 82 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 365; dalej: „k.wyb.”) protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej może być wniesiony z powodu: 1) dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów; 2) naruszenia przepisów Kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów. Zgodnie z art. 321 § 1 k.wyb. protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 14 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą, przy czym nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego. Ze wskazanego uregulowania wynika, że protest może być skutecznie wniesiony wyłącznie w określonym terminie i niedopuszczalne jest jego przywrócenie. W niniejszej sprawie protest został złożony w terminie. Podkreślić należy, że protest wyborczy jako pierwsze pismo procesowe w sprawie powinien odpowiadać warunkom formalnym określonym w art. 126 i nast. k.p.c. Niezbędne jest zatem, aby protest wyborczy zawierał w szczególności oznaczenie podmiotu wnoszącego protest z podaniem jego adresu i numeru PESEL. Zaakcentował to Sąd Najwyższy w uchwale z 25 października 2023 r., I NZP 8/23, której nadano moc zasady prawnej. Uchwała ta stwierdza, że w sprawach zainicjowanych protestami wyborczymi lub referendalnymi nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 k.p.c. przewidujące możliwość uzupełnienia braków formalnych pisma procesowego. Tym samym, w sprawach dotyczących protestów wyborczych nie wzywa się do uzupełnienia braku formalnego pisma. W niniejszej sprawie skarżąca nie podała numeru PESEL, skutkuje to koniecznością przyjęcia, że skierowane do Sądu Najwyższego pismo obarczone jest nieusuwalnym brakiem formalnym. Z tego też względu, na mocy art. 322 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. Adam Redzik Aleksander Stępkowski Paweł Wojciechowski [K.O.] [a.ł]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI