I NSW 92/19

Sąd Najwyższy2019-10-29
SNinneprawo wyborczeŚrednianajwyższy
wyboryprawo wyborczeprotestSąd Najwyższyterminosadzeniprawo głosu

Sąd Najwyższy pozostawił protest wyborczy dotyczący pozbawienia prawa głosu osadzonych bez dalszego biegu z powodu wniesienia go przedwcześnie.

Pełnomocnik J. T. wniósł protest wyborczy, zarzucając popełnienie przestępstwa polegającego na niedopuszczeniu osadzonych do udziału w wyborach parlamentarnych w 2019 r. Skarżący wskazał na pozbawienie go czynnego prawa wyborczego poprzez umożliwienie oddania głosu dopiero o godzinie 22:45. Sąd Najwyższy, opierając się na przepisach Kodeksu wyborczego, uznał protest za wniesiony przedwcześnie, ponieważ został złożony przed ogłoszeniem wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw. W związku z tym, protest został pozostawiony bez dalszego biegu.

Protest wyborczy został wniesiony przez pełnomocnika J. T. w dniu 15 października 2019 r., kwestionując ważność wyborów do Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej z 13 października 2019 r. Głównym zarzutem było popełnienie przestępstwa przeciwko wyborom, polegającego na celowym niedopuszczeniu znacznej liczby osadzonych w Areszcie Śledczym [...] do udziału w głosowaniu, co skutkowało pozbawieniem ich czynnego prawa wyborczego. Skarżący podał, że sam mógł oddać głos dopiero o godzinie 22:45, co sugeruje możliwość zafałszowania wyników lub oddania głosów nieważnych. W odpowiedzi na protest, Prokurator Generalny, Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej oraz Przewodniczący Okręgowej Komisji Wyborczej w [...] wnieśli o pozostawienie protestu bez dalszego biegu lub jego oddalenie. Sąd Najwyższy, rozpatrując sprawę, powołał się na art. 241 § 1 Kodeksu wyborczego, który stanowi, że protest przeciwko ważności wyborów wnosi się w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw. Wyniki wyborów zostały ogłoszone w Dzienniku Ustaw w dniu 15 października 2019 r., co oznacza, że termin na wniesienie protestu rozpoczął bieg od 16 października 2019 r. Ponieważ protest został wniesiony 15 października 2019 r., Sąd Najwyższy uznał go za wniesiony przedwcześnie, z naruszeniem wymaganego terminu. Zgodnie z art. 243 § 1 Kodeksu wyborczego, Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protesty niespełniające warunków formalnych, w tym te wniesione z naruszeniem terminu. Niedopuszczalne jest przywrócenie terminu do wniesienia protestu. W konsekwencji, Sąd Najwyższy orzekł o pozostawieniu protestu bez dalszego biegu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, protest przeciwko ważności wyborów musi być wniesiony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 241 § 1 Kodeksu wyborczego, który precyzyjnie określa termin do wniesienia protestu. Ogłoszenie wyników w Dzienniku Ustaw nastąpiło 15 października 2019 r., a protest został wniesiony tego samego dnia, co oznaczało jego wniesienie przedwcześnie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawić protest bez dalszego biegu

Strony

NazwaTypRola
J. T.osoba_fizycznaskarżący
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejinstytucjauczestnik
Przewodniczący Okręgowej Komisji Wyborczej w [...]instytucjauczestnik
Prokurator Generalnyorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (3)

Główne

k.wyb. art. 241 § § 1

Kodeks wyborczy

Protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.

k.wyb. art. 243 § § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniającą warunków określonych w art. 241 k.wyb.

Pomocnicze

k.k. art. 249

Kodeks karny

Przepis wskazany przez skarżącego jako podstawa zarzutu popełnienia przestępstwa przeciwko wyborom.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protest został wniesiony przedwcześnie, tj. przed ogłoszeniem wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw. Niedopuszczalne jest przywrócenie terminu do wniesienia protestu wyborczego.

Godne uwagi sformułowania

protest pozostawić bez dalszego biegu popełnienie przestępstwa przeciwko wyborom pozbawienie czynnego prawa wyborczego wniesiony przedwcześnie, tj. przed ogłoszeniem wyników wyborów niespełniającą warunków określonych w art. 241 k.wyb.

Skład orzekający

Janusz Niczyporuk

przewodniczący

Krzysztof Wiak

sprawozdawca

Jacek Widło

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja terminów wnoszenia protestów wyborczych i brak możliwości ich przywrócenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego kontekstu wyborów parlamentarnych i procedury protestu wyborczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu demokracji – prawa wyborczego i jego ochrony, jednak rozstrzygnięcie opiera się na formalnym uchybieniu terminu, co czyni je mniej interesującym z perspektywy merytorycznej analizy zarzutów.

Czy protest wyborczy można złożyć za wcześnie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I NSW 92/19
POSTANOWIENIE
Dnia 29 października 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Janusz Niczyporuk (przewodniczący)
‎
SSN Krzysztof Wiak (sprawozdawca)
‎
SSN Jacek Widło
w sprawie z protestu wyborczego J. T.
przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej
przy udziale Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, Przewodniczącego Okręgowej Komisji Wyborczej w […]. i Prokuratora Generalnego
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 29 października 2019 r.
postanawia:
protest pozostawić bez dalszego biegu.
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 15 października 2019 r. pełnomocnik J. T. (dalej jako: Skarżący) wniósł protest wyborczy związany z przebiegiem wyborów do Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, mających miejsce w dniu 13 października 2019 r. Jako podstawę wniesienia powyższego protestu wskazano popełnienie przestępstwa przeciwko wyborom, polegającego na celowym niedopuszczaniu do udziału w wyborach i tym samym pozbawieniu czynnego prawa wyborczego znacznej liczby osadzonych w Areszcie Śledczym […]. w dniu 13 października 2019 r. Czyn ten został zakwalifikowany przez Skarżącego jako stypizowany w przepisie art. 249 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (jednolity tekst: Dz.U. z 2019 r., poz. 1950).
W uzasadnieniu protestu podniesiono, że Skarżący został pozbawiony czynnego prawa wyborczego, poprzez dopuszczenie go do oddania głosu o godzinie 22:45. Skarżący wyraził przypuszczenie, że podobna sytuacja mogła dotyczyć również innych osadzonych - tymczasowo aresztowanych, przebywających wówczas w Areszcie Śledczym. Jego zdaniem w niniejszej sprawie mogło zatem dojść do jednej z dwóch sytuacji: 1) dopuszczenia się nadużycia poprzez oddanie głosu po godzinie 21:00 i zafałszowaniu tej okoliczności przez Komisję Wyborczą; 2) oddania głosów nieważnych bez żadnego uzasadnienia poprzez niedopuszczenie przez administrację Aresztu Śledczego […]. uprawnionych osób do udziału w wyborach.
Odpowiedź na powyższy protest wnieśli Prokurator Generalny (pismo z dnia 24 października 2019 r.), Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej (pismo z dnia 23 października 2019 r.) oraz Przewodniczący Okręgowej Komisji Wyborczej w […]. (pismo z dnia 25 października 2019 r.). W obu pierwszych przypadkach wniesiono o pozostawienie protestu wyborczego bez dalszego biegu z uwagi na to, że został on wniesiony przedwcześnie, tj. przed ogłoszeniem wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, natomiast Przewodniczący Okręgowej Komisji Wyborczej w […]. wniósł o oddalenie protestu lub pozostawienie protestu bez dalszego biegu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 241 § 1
in principio
ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (jednolity tekst: Dz.U. z 2019 r., poz. 684; dalej jako: k.wyb.), protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.
Obwieszczenia Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 14 października 2019 r. o wynikach wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej oraz do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, przeprowadzonych w dniu 13 października 2019 r., zostały ogłoszone w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 15 października 2019 r. (Dz.U. poz. 1955 oraz poz. 1956). Termin do wniesienia protestu zaczyna biec od dnia następnego po dniu ogłoszenia (tj. od dnia 16 października 2019 r.). Protest wniesiony w dniu ogłoszenia wyników wyborów w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej należy uznać zatem za protest wniesiony przedwcześnie, a co za tym idzie - wniesiony z naruszeniem terminu, o którym mowa w przepisie art. 241 § 1 k.wyb.
Zgodnie z przepisem art. 243 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub
niespełniającą warunków określonych w art. 241 k.wyb. Niedopuszczalne jest przywrócenie terminu do wniesienia protestu. Wniesienie protestu z naruszeniem terminu wypełnia dyspozycję powyższego przepisu.
Z tego względu, na podstawie przepisu art. 243 § 1 k.wyb. w zw. z art. 241 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI