I NSW 600/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy pozostawił bez dalszego biegu protest wyborczy dotyczący "paktu senackiego" z powodu braku wykazania wpływu naruszeń na wynik wyborów.
Wnoszący protest E.K. zaskarżył wybory do Senatu RP, zarzucając utworzenie "paktu senackiego" naruszającego tajność i bezpośredniość wyborów. Sąd Najwyższy, działając w składzie 3 sędziów, pozostawił protest bez dalszego biegu, uznając zarzuty za ogólne, abstrakcyjne i niepoparte dowodami, co jest wymogiem formalnym protestu wyborczego zgodnie z Kodeksem wyborczym.
Protest wyborczy E.K. przeciwko ważności wyborów do Senatu RP, zarządzonych na 15 października 2023 r., został wniesiony z powodu rzekomego zawiązania "paktu senackiego" między kilkoma politykami, co miało naruszać zasady tajności i bezpośredniości wyborów. Wnoszący protest domagał się unieważnienia wyborów. Prokurator Generalny i Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej wnieśli o pozostawienie protestu bez dalszego biegu. Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 242 § 1 Kodeksu wyborczego, rozpatrzył protest w składzie 3 sędziów. Stwierdzono, że protest nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 82 § 1 i art. 241 § 3 k.wyb. Wnoszący protest nie sformułował konkretnych zarzutów o popełnienie przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego, które miałyby wpływ na wynik wyborów. Zarzuty miały charakter ogólny i abstrakcyjny, a brak było dowodów potwierdzających naruszenie zasad tajności i bezpośredniości. Sąd Najwyższy podkreślił, że opinia wnoszącego protest, niepoparta dowodami, jest jedynie opinią prywatną, a hipotetyczne założenia o nieprawidłowościach nie mieszczą się w przedmiocie protestu. Kontrola sprawowana przez Sąd Najwyższy ma charakter indywidualno-konkretny, a nie abstrakcyjny. W związku z powyższym, na podstawie art. 243 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, protest wyborczy wniesiony z powodu rzekomego zawiązania "paktu senackiego" i naruszenia zasad tajności i bezpośredniości wyborów, bez przedstawienia konkretnych dowodów potwierdzających te naruszenia i ich wpływ na wynik wyborów, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zarzuty wnoszącego protest były ogólne, abstrakcyjne i niepoparte dowodami, co jest wymogiem formalnym protestu wyborczego zgodnie z Kodeksem wyborczym. Brak dowodów uniemożliwia uznanie protestu za zasadny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
pozostawienie protestu bez dalszego biegu
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. K. | osoba_fizyczna | wnoszący protest |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | udział |
| Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej | organ_państwowy | udział |
Przepisy (7)
Główne
k.wyb. art. 82 § 1
Kodeks wyborczy
Protest przeciwko ważności wyborów może być wniesiony z powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów.
k.wyb. art. 241 § 3
Kodeks wyborczy
Wnoszący protest powinien sformułować zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty.
k.wyb. art. 243 § 1
Kodeks wyborczy
Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę nieuprawnioną lub niespełniający wymogów formalnych, tj. niezawierający zarzutów mogących być podstawą kwestionowania ważności wyborów oraz w którym nie przedstawiono lub nie wskazano dowodów.
Pomocnicze
k.wyb. art. 242 § 1
Kodeks wyborczy
Sąd Najwyższy rozpatruje protest w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje opinię w formie postanowienia.
k.wyb. art. 258
Kodeks wyborczy
Przepisy dotyczące rozpatrywania protestów znajdują zastosowanie również w przypadku protestu przeciwko ważności wyborów do Senatu.
Kodeks karny art. XXXI
Rozdział dotyczący przestępstw przeciwko wyborom.
Ustawa o referendum ogólnokrajowym
Model protestów wyborczych i referendalnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Protest nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym. Zarzuty są ogólne, abstrakcyjne i niepoparte dowodami. Brak wykazania wpływu rzekomych naruszeń na wynik wyborów.
Godne uwagi sformułowania
Samo przeświadczenie wnoszącego protest w tym zakresie, nie może zostać uznane za wystarczające dla uznania, że doszło do naruszenia przepisów dotyczących tworzenia komitetów wyborczych. opinia wnoszącego protest, ze swej istoty niepoparta żadnymi dowodami, może być zakwalifikowana wyłącznie jako opinia prywatna zarzuty sprowadzające się do hipotetycznego założenia o nieprawidłowościach nie mieszczą się w przedmiocie protestu określonym w ustawie Brak natomiast podstaw prawnych do prowadzenia w tym zakresie kontroli abstrakcyjnej.
Skład orzekający
Krzysztof Wiak
przewodniczący-sprawozdawca
Maria Szczepaniec
członek
Paweł Wojciechowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wnoszenia protestów wyborczych i wymogi dowodowe."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki polskiego prawa wyborczego i procedury protestowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w prawie wyborczym, a konkretnie wymogów formalnych protestów wyborczych, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tym obszarze.
“Sąd Najwyższy odrzuca protest wyborczy ws. "paktu senackiego": kluczowe są dowody, nie domysły.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I NSW 600/23 POSTANOWIENIE Dnia 7 grudnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Wiak (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Maria Szczepaniec SSN Paweł Wojciechowski w sprawie z protestu wyborczego E. K. przeciwko ważności wyborów do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych na 15 października 2023 r., przy udziale Prokuratora Generalnego oraz Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 7 grudnia 2023 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. [SOP] UZASADNIENIE E.K. (dalej: „wnoszący protest”) pismem z 24 października 2023 r. wniósł protest wyborczy przeciwko wyborom do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, wskazując, że doszło do zawiązania tzw. „paktu senackiego” pomiędzy D.T., S.H., W.K., W.C. i R.B. Jego utworzenie miało prowadzić do naruszenia tajności i bezpośredniości wyborów. Wnoszący protest zażądał unieważnienia wyborów do Senatu. Prokurator Generalny i Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej wnieśli o pozostawienie protestu bez dalszego biegu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Protest należało pozostawić bez dalszego biegu. Zgodnie z art. 242 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 2408, dalej: „k.wyb.”), Sąd Najwyższy rozpatruje protest w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w sprawie protestu. Powyższe przepisy znajdują zastosowanie również w przypadku wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów do Senatu (art. 258 k.wyb.). Protest przeciwko ważności wyborów może być wniesiony do Sądu Najwyższego z powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub naruszenia przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów (art. 82 § 1 k.wyb.). Zgodnie z art. 241 § 3 k.wyb., wnoszący protest powinien sformułować zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. Z treści tego przepisu wynika, że osoba wnosząca protest jest zobowiązana do wykazania wpływu wystąpienia naruszeń na wynik wyborów. Sąd Najwyższy pozostawia natomiast bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający wymogów formalnych, tj. niezawierający zarzutów, które zgodnie z art. 82 § 1 k.wyb., mogą być podstawą kwestionowania ważności wyborów oraz w którym nie przedstawiono lub nie wskazano dowodów, na których zarzuty te byłyby oparte (art. 243 § 1 k.wyb.). W niniejszej sprawie wnoszący protest nie sformułował zarzutów, z których wynikałoby, że doszło do popełnienia przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów (art. 82 § 1 k.wyb.). Powołane przez niego zarzuty mają charakter ogólny i abstrakcyjny. Nie powołał on również żadnych dowodów w zakresie wykazania, że faktycznie doszło do przeprowadzenia wyborów z pogwałceniem zasad tajności i bezpośredniości. Samo przeświadczenie wnoszącego protest w tym zakresie, nie może zostać uznane za wystarczające dla uznania, że doszło do naruszenia przepisów dotyczących tworzenia komitetów wyborczych. W orzecznictwie Sądu Najwyższego konsekwentnie przyjmuje się, że opinia wnoszącego protest, ze swej istoty niepoparta żadnymi dowodami, może być zakwalifikowana wyłącznie jako opinia prywatna, a zarzuty sprowadzające się do hipotetycznego założenia o nieprawidłowościach nie mieszczą się w przedmiocie protestu określonym w ustawie (np. postanowienie Sądu Najwyższego z 27 listopada 2019 r., I NSW 206/19). Przyjęty zarówno w Kodeksie wyborczym, jak i ustawie z 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym model protestów wyborczych i referendalnych polega bowiem na sprawowaniu przez Sąd Najwyższy indywidualno-konkretnej kontroli ważności wyborów i referendum. Brak natomiast podstaw prawnych do prowadzenia w tym zakresie kontroli abstrakcyjnej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 21 listopada 2019 r., I NSW 235/19). Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 243 § 1 k.wyb. orzekł jak w sentencji. Z.G. [ał]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI