Orzeczenie · 2025-06-18

I NSW 58/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-06-18
SNinneprawo wyborczeŚrednianajwyższy
protest wyborczySąd NajwyższyKonstytucja RPKodeks wyborczyPESELwymagania formalneważność głosu

Protest wyborczy został wniesiony przez T.K. przeciwko wyborowi Prezydenta RP, z zarzutem sfałszowania wyników poprzez nieuwzględnienie jego głosu przez Obwodową Komisję Wyborczą nr [...]. Wnoszący protest domagał się stwierdzenia nieważności wyborów. Jako podstawę protestu wskazał sposób oddawania głosów, twierdząc, że znak "X" obok kandydata uniemożliwił mu oddanie głosu, a pobraną kartę pozostawił na stole. Sąd Najwyższy, rozpoznając protest na posiedzeniu niejawnym, pozostawił go bez dalszego biegu. Uzasadnienie opiera się na przepisach Kodeksu wyborczego oraz Kodeksu postępowania cywilnego. Sąd wskazał, że protest nie spełnił wymagań formalnych, ponieważ nie zawierał numeru PESEL wnoszącego protest, co jest nieusuwalnym brakiem formalnym zgodnie z art. 126 § 2 pkt 2 k.p.c. i uchwałą SN z 25 października 2023 r. (I NZP 8/23). Ponadto, sąd stwierdził, że zarzuty podniesione przez wnoszącego protest nie mieszczą się w materialnoprawnym katalogu podstaw protestu wyborczego określonym w art. 82 § 1 k.wyb., gdyż nie wypełniają znamion przestępstw przeciwko wyborom ani nie stanowią naruszenia przepisów kodeksu mającego wpływ na wynik wyborów. Sposób głosowania i warunki ważności głosu są określone w art. 311 i 312 k.wyb., a komisja wyborcza nie ma w tym zakresie dowolności. W konsekwencji, na podstawie art. 322 § 1 k.wyb. w zw. z art. 321 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy orzekł o pozostawieniu protestu bez dalszego biegu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie wymogów formalnych protestów wyborczych oraz zakresu materialnoprawnych podstaw ich wnoszenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego postępowania w sprawie protestów wyborczych Prezydenta RP.

Zagadnienia prawne (2)

Czy protest wyborczy przeciwko ważności wyborów Prezydenta RP musi spełniać wymogi formalne pisma procesowego, w tym zawierać numer PESEL wnoszącego protest?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, protest wyborczy musi spełniać wymogi formalne pisma procesowego, w tym zawierać numer PESEL wnoszącego protest, a jego brak stanowi nieusuwalny brak formalny.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na art. 126 § 2 pkt 2 k.p.c. oraz uchwałę SN z 25 października 2023 r. (I NZP 8/23) stwierdził, że brak numeru PESEL w proteście wyborczym jest nieusuwalnym brakiem formalnym.

Czy zarzuty dotyczące sposobu oddawania głosów i rzekomego nieuwzględnienia głosu przez komisję wyborczą stanowią materialnoprawną podstawę protestu wyborczego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty te nie mieszczą się w materialnoprawnym katalogu podstaw protestu wyborczego określonym w art. 82 § 1 k.wyb.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że podniesione zarzuty nie wypełniają znamion przestępstw przeciwko wyborom ani nie stanowią naruszenia przepisów kodeksu mającego wpływ na wynik wyborów, a sposób głosowania jest ściśle określony przepisami.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Pozostawienie protestu bez dalszego biegu
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
T. K.osoba_fizycznawnoszący protest

Przepisy (10)

Główne

Konst. RP art. 129 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.wyb. art. 82 § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

Określa materialnoprawne podstawy protestu wyborczego (przestępstwo przeciwko wyborom lub naruszenie przepisów kodeksu mające wpływ na wynik wyborów).

k.wyb. art. 321 § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

Określa termin i sposób wniesienia protestu przeciwko wyborowi Prezydenta RP.

k.wyb. art. 322 § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

Stanowi podstawę do pozostawienia protestu bez dalszego biegu w przypadku braków formalnych.

Pomocnicze

k.p.c. art. 126 § 2

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego

Określa wymagania formalne pisma procesowego, w tym obowiązek wskazania numeru PESEL lub NIP dla osoby fizycznej.

k.p.c. art. 130 § 1-2

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy te nie mają zastosowania w postępowaniu z protestów wyborczych.

k.p.c. art. 130a § 1-3

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy te nie mają zastosowania w postępowaniu z protestów wyborczych.

k.k.

Kodeks karny

Rozdział XXXI zawiera przepisy dotyczące przestępstw przeciwko wyborom.

k.wyb. art. 311

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

k.wyb. art. 312

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protest nie zawierał numeru PESEL wnoszącego protest, co stanowi nieusuwalny brak formalny. • Podniesione zarzuty nie spełniają przesłanek określonych w art. 82 § 1 k.wyb. jako materialnoprawne podstawy protestu.

Godne uwagi sformułowania

protest jest zatem obarczony nieusuwalnym brakiem formalnym • zarzuty wskazane przez Wnoszącego protest nie mieszczą się w materialnoprawnym katalogu podstaw wniesienia protestu

Skład orzekający

Adam Redzik

przewodniczący, sprawozdawca

Aleksander Stępkowski

członek

Paweł Wojciechowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogów formalnych protestów wyborczych oraz zakresu materialnoprawnych podstaw ich wnoszenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania w sprawie protestów wyborczych Prezydenta RP.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy specyficznych wymogów formalnych protestu wyborczego, co czyni ją mało interesującą dla szerszego grona odbiorców.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst