I NSW 28/20

Sąd Najwyższy2020-05-27
SNinneprawo wyborczeNiskanajwyższy
wybory prezydenckieSąd NajwyższyKodeks wyborczylegitymacja procesowaPaństwowa Komisja WyborczaKonstytucja RP

Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o stwierdzenie ważności wyboru Prezydenta RP, ponieważ został złożony przez osobę nieuprawnioną.

B. P. złożył do Sądu Najwyższego wniosek o stwierdzenie ważności wyboru S. Ż. na urząd Prezydenta RP, dołączając dokumentację z przeprowadzonego przez siebie 'wyboru'. Sąd Najwyższy, analizując przepisy Kodeksu wyborczego, stwierdził, że legitymację do wystąpienia z takim wnioskiem posiada jedynie Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej. W związku z tym, że wniosek został złożony przez osobę nieuprawnioną, Sąd Najwyższy odrzucił go jako niedopuszczalny.

Do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek B. P. o stwierdzenie ważności wyboru S. Ż. na urząd Prezydenta RP, który miał się odbyć w dniu 10 maja 2020 r. Wnioskodawca dołączył dokumenty takie jak karta do głosowania, lista wyborców, oświadczenie o oddaniu głosu oraz protokół z wyborów. Protokół ten opisywał wybory przeprowadzone przez samego wnioskodawcę, który był jednocześnie jedynym wyborcą, z powodu braku dostępu do list wyborców, mediów i lokalu wyborczego, a także w związku z obostrzeniami epidemicznymi. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek, odwołał się do przepisów Konstytucji RP oraz Kodeksu wyborczego, wskazując, że zgodnie z art. 324 k.wyb. rozstrzygnięcie o ważności wyboru Prezydenta RP następuje w drodze uchwały Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN, na podstawie sprawozdania PKW i opinii rozpatrujących protesty. Ponadto, zgodnie z art. 317 § 1 k.wyb., wynik wyborów stwierdza PKW w drodze uchwały. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, kto jest legitymowany do złożenia wniosku o stwierdzenie ważności wyborów. Sąd Najwyższy stwierdził, że zgodnie z przepisami Kodeksu wyborczego, legitymację taką posiada wyłącznie Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej. W związku z tym, wniosek złożony przez B. P. jako osobę nieuprawnioną, został odrzucony jako niedopuszczalny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Legitymację do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie ważności wyboru Prezydenta RP posiada wyłącznie Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odwołał się do przepisów Kodeksu wyborczego, które precyzują procedurę stwierdzania ważności wyborów prezydenckich i wskazują na konkretny organ uprawniony do zainicjowania tego postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie wniosku

Strony

NazwaTypRola
B. P.osoba_fizycznawnioskodawca
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejorgan_państwowyuczestnik
Prokurator Generalnyorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (5)

Główne

k.wyb. art. 324

Ustawa - Kodeks wyborczy

Rozstrzygnięcie o ważności wyboru Prezydenta RP następuje w drodze uchwały podjętej przez Izbę Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego na podstawie sprawozdania z wyborów przedstawionego przez Państwową Komisję Wyborczą oraz opinii składów sędziowskich rozpatrujących poszczególne protesty.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 127

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 128 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.wyb. art. 317 § 1

Ustawa - Kodeks wyborczy

Na podstawie wyników ustalonych w protokole głosowania Państwowa Komisja Wyborcza stwierdza, w drodze uchwały, wynik wyborów na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.

k.wyb. art. 318

Ustawa - Kodeks wyborczy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek został złożony przez osobę nieposiadającą legitymacji procesowej do jego złożenia.

Godne uwagi sformułowania

wniosek o stwierdzenie ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, z udziałem Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej i Prokuratora Generalnego wniosek o uznanie ważności wyboru S. Ż. na urząd Prezydenta RP Prezydent Rzeczpospolitej Polskiej S. Ż. został wybrany w I Turze Wyborów stosunkiem 100% głosów Wybory Prezydenta RP zarządzone przez Marszałek Sejmu na dzień 10 maja 2020 r. odbyły się w terminie na podstawie decyzji B. P. (używającego imienia T.) z dnia 10 maja 2020 r. na podstawie przepisów prawa zawartych w uzasadnieniu decyzji. Do wyborów z powodu braku dostępu do list wyborców, braku dostępu do mediów, braku udostępnienia publicznego lokalu wyborczego oraz z powodu warunków i obostrzeń stanów epidemii przystąpił sam dokonujący wyboru i przeprowadzający wybory jako jedyny wyborca Legitymowanym do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie ważności wyborów na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej jest Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej.

Skład orzekający

Jacek Widło

przewodniczący

Tomasz Demendecki

sprawozdawca

Adam Redzik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o stwierdzenie ważności wyborów prezydenckich."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie specyficznej procedury wyborczej i legitymacji procesowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa jest interesująca ze względu na nietypowy stan faktyczny (samodzielne przeprowadzenie wyborów przez wnioskodawcę) oraz rozstrzygnięcie oparte na formalnej przesłance braku legitymacji procesowej, co pokazuje znaczenie procedury w prawie wyborczym.

Czy można samemu sobie wybrać Prezydenta? Sąd Najwyższy odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I NSW 28/20
POSTANOWIENIE
Dnia 27 maja 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jacek Widło (przewodniczący)
‎
SSN Tomasz Demendecki (sprawozdawca)
‎
SSN Adam Redzik
w sprawie z wniosku B. P.
o stwierdzenie ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,
z udziałem Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej i Prokuratora Generalnego,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 27 maja 2020 r.
postanawia:
odrzucić wniosek.
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 13 maja 2020 r. (data wpływu do Sądu Najwyższego) zatytułowanym „wniosek o stwierdzenie ważności wyboru Prezydenta RP dokonanego przez Suwerena w wyborach zarządzonych na dzień 10.05.2020”
B. P. wniósł o uznanie ważności wyboru S. Ż. na urząd Prezydenta RP
. Wskazał, że „Prezydent Rzeczpospolitej Polskiej S. Ż. został wybrany w I Turze Wyborów stosunkiem 100% głosów”. Do wniosku dołączono: kartę do głosowania w wyborach na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w 2020 r., listę wyborców uprawnionych do głosowania w lokalu przy ul. Ł. w W. na Prezydenta RP w dniu 10 maja 2020 r. zgodnie z decyzją B. P., przedstawiciela Narodu z dnia 10 maja 2020 r., oświadczenie o osobistym i tajnym oddaniu głosu na karcie do głosowania, protokół z przeprowadzonych wyborów na Prezydenta RP w dniu 10 maja 2020 r. w lokalu wyborczym przy Ł. w W.
W protokole z przeprowadzonych wyborów wskazano, że „Wybory Prezydenta RP zarządzone przez Marszałek Sejmu na dzień 10 maja 2020 r. odbyły się w terminie na podstawie decyzji B. P. (używającego imienia T.) z dnia 10 maja 2020 r. na podstawie przepisów prawa zawartych w uzasadnieniu decyzji. Do wyborów z powodu braku dostępu do list wyborców, braku dostępu do mediów, braku udostępnienia publicznego lokalu wyborczego oraz z powodu warunków i obostrzeń stanów epidemii przystąpił sam dokonujący wyboru i przeprowadzający wybory jako jedyny wyborca”. Dalej wskazano, że „Wybory były rejestrowane urządzeniem rejestrującym obraz i dźwięk w taki sposób, aby nie złamać zasady tajności wyborów, a film został przez organizatora wyborów opublikowany w Internecie celem udokumentowania i upublicznienia ich przeprowadzenia”.
W dalszej części protokołu wskazano, że „Po przeprowadzeniu wyborów organizator wyborów T. P. wyjął kartę wyborczą z urny i po przeliczeniu głosów (był oddany 1 głos przez jedynego wyborcę znajdującego się na liście) stwierdził, że na Prezydenta RP został wybrany Ż. S., znajdujący się na liście pod nr 10, przy którego imieniu i nazwisku został postawiony znak X”. Konkludując stwierdził, że „w wyborach przeprowadzonych prawidłowo i zgodnie z art. 127 Konstytucji RP stosowanej bezpośrednio przez Suwerena a więc: bezpośrednich, tajnych, równych i powszechnych na tyle, na ile Suweren niewyposażony w aparat władzy mógł powszechnie te wybory przeprowadzić na urząd Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej został już w pierwszej turze wyborów wybrany S. Ż.”.
Sąd Najwyższy zważył co następuje:
Podstawą prawną przeprowadzenia wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej jest art. 127 w związku z art. 128 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2019 r., poz. 684 ze zm. – dalej k.wyb.).
Zgodnie z art. 324 k. wyb. rozstrzygnięcie o ważności wyboru Prezydenta RP następuje w drodze uchwały podjętej przez Izbę Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego na podstawie sprawozdania z wyborów przedstawionego przez Państwową Komisję Wyborczą oraz opinii składów sędziowskich rozpatrujących poszczególne protesty (art. 324 § 1 i 2 k. wyb).
Zgodnie z art. 317 § 1 k.wyb. na podstawie wyników ustalonych w protokole głosowania Państwowa Komisja Wyborcza stwierdza, w drodze uchwały, wynik wyborów na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Ponadto, zgodnie z art. 318 k.wyb. wyniki głosowania i wynik wyborów Państwowa Komisja Wyborcza podaje do publicznej wiadomości w formie obwieszczenia.
Nie później niż 14 dnia po podaniu do publicznej wiadomości wyników wyborów, Państwowa Komisja Wyborcza przesyła Marszałkowi Sejmu i Sądowi Najwyższemu sprawozdanie z wyborów.
Legitymowanym do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie ważności wyborów na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej jest Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej. Tym samym, z tego powodu wniosek złożony przez osobę nieuprawnioną należy uznać za niedopuszczalny.
W związku z tym, wniosek B. P. o uznanie ważności wyboru S. Ż. na urząd Prezydenta RP należało, jako niedopuszczalny, odrzucić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI