I NSW 51/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy pozostawił protest Stowarzyszenia przeciwko ważności wyborów Prezydenta RP bez dalszego biegu z powodu braku uprawnienia do jego wniesienia.
Stowarzyszenie wniosło protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta RP. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy Kodeksu wyborczego i Konstytucji, stwierdził, że prawo do wniesienia protestu przysługuje wyłącznie wyborcom i przewodniczącym komisji wyborczych lub pełnomocnikom wyborczym. Ponieważ stowarzyszenie nie mieści się w tym katalogu, Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu.
W niniejszej sprawie Stowarzyszenie wniosło protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu. Uzasadnienie opiera się na przepisach Konstytucji RP (art. 101 ust. 2) oraz Kodeksu wyborczego, który precyzuje zasady i tryb przeprowadzania wyborów oraz warunki ważności tych wyborów. Zgodnie z art. 82 § 4-5 Kodeksu wyborczego, prawo do wniesienia protestu przeciwko wyborowi Prezydenta RP przysługuje wyborcy, którego nazwisko było umieszczone w spisie wyborców, a także przewodniczącemu właściwej komisji wyborczej i pełnomocnikowi wyborczemu. Sąd Najwyższy, opierając się na wykładni a contrario oraz wcześniejszych orzeczeniach (np. III SW 15/14, I NSW 221/19), stwierdził, że stowarzyszenie nie należy do kręgu podmiotów uprawnionych do wniesienia protestu. W związku z tym, na podstawie art. 322 § 1 Kodeksu wyborczego, który stanowi, że Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę nieuprawnioną, Sąd podjął zaskarżone postanowienie. Podkreślono również, że niedopuszczalne jest przywrócenie terminu do wniesienia protestu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, stowarzyszenie nie jest uprawnione do wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.
Uzasadnienie
Zgodnie z Kodeksem wyborczym, prawo do wniesienia protestu przysługuje wyłącznie wyborcy, przewodniczącemu komisji wyborczej oraz pełnomocnikowi wyborczemu. Stowarzyszenie nie mieści się w tym katalogu podmiotów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
pozostawienie protestu bez dalszego biegu
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Stowarzyszenie | instytucja | wnoszący protest |
Przepisy (3)
Główne
k.wyb. art. 82 § § 4-5
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy
Prawo wniesienia protestu przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej przysługuje wyborcy, którego nazwisko było umieszczone w spisie wyborców w jednym z obwodów głosowania oraz przewodniczącemu właściwej komisji wyborczej i pełnomocnikowi wyborczemu.
k.wyb. art. 322 § § 1
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy
Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 101 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stowarzyszenie nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia protestu wyborczego zgodnie z przepisami Kodeksu wyborczego.
Godne uwagi sformułowania
Stowarzyszenie nie mieści się w katalogu podmiotów, którym ustawodawca przyznał uprawnienie do wniesienia protestu wyborczego przeciwko wyborowi Prezydenta RP.
Skład orzekający
Elżbieta Karska
przewodniczący, sprawozdawca
Tomasz Demendecki
członek
Tomasz Przesławski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu podmiotów uprawnionych do wnoszenia protestów wyborczych przeciwko ważności wyborów Prezydenta RP."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie wyborów Prezydenta RP i konkretnego kręgu podmiotów uprawnionych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa jest ważna z punktu widzenia prawa wyborczego, ale jej rozstrzygnięcie opiera się na prostej interpretacji przepisów, bez głębszych kontrowersji czy nietypowych faktów.
“Kto może kwestionować ważność wyborów prezydenckich? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I NSW 51/25 POSTANOWIENIE Dnia 10 czerwca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Elżbieta Karska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Tomasz Demendecki SSN Tomasz Przesławski w sprawie protestu Stowarzyszenia przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 10 czerwca 2025 r., postanawia: pozostawia protest bez dalszego biegu. Tomasz Demendecki Elżbieta Karska Tomasz Przesławski UZASADNIENIE Stowarzyszenie (dalej: „wnoszący protest”) 4 czerwca 2025 r. wniosło protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej zarządzonych na dzień 18 maja 2025 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Protest należało pozostawić bez dalszego biegu. Zgodnie z art. 101 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyborów na zasadach określonych w ustawie. Zasady i tryb przeprowadzania wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej oraz warunki ważności tych wyborów określa ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 365; dalej jak „k.wyb.”). Zasady te zostały zawarte w art. 82 i art. 83 zamieszczonych w rozdziale 10 działu I k.wyb. W świetle art. 82 § 4-5 Kodeksu wyborczego prawo wniesienia protestu przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej przysługuje wyborcy, którego nazwisko w dniu wyborów było umieszczone w spisie wyborców w jednym z obwodów głosowania oraz przewodniczącemu właściwej komisji wyborczej i pełnomocnikowi wyborczemu. A contrario stowarzyszenie nie mieści się w katalogu podmiotów, którym ustawodawca przyznał uprawnienie do wniesienia protestu wyborczego przeciwko wyborowi Prezydenta RP (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 17 czerwca 2014 r., III SW 15/14; 20 listopada 2019 r., I NSW 221/19). Stosownie do art. 322 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych. Niedopuszczalne jest przywrócenie terminu do wniesienia protestu. Skarżące stowarzyszenie nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia protestu wyborczego, w związku z tym Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu (art. 322 § 1 k.wyb.). Tomasz Demendecki Elżbieta Karska Tomasz Przesławski JW [r.g.]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI