I NSW 46/24

Sąd Najwyższy2024-07-04
SNinneprawo wyborczeŚrednianajwyższy
wybory europejskieprotest wyborczySąd Najwyższywymogi formalnePESELKodeks wyborczypostępowanie nieprocesowe

Sąd Najwyższy pozostawił protest wyborczy dotyczący wyborów do Parlamentu Europejskiego bez dalszego biegu z powodu niespełnienia wymogów formalnych, w szczególności braku numeru PESEL protestującego.

A. D. złożył protest wyborczy przeciwko ważności wyborów do Parlamentu Europejskiego, zarzucając niezgodność opublikowanych wyników z faktycznym stanem głosowania, ponieważ postawił znak X przy dwóch nazwiskach kandydatów. Prokurator Generalny i Państwowa Komisja Wyborcza opowiedzieli się za pozostawieniem protestu bez dalszego biegu. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę, stwierdził, że protest nie spełnia wymogów formalnych pisma procesowego, w szczególności nie zawierał numeru PESEL wnoszącego protest, co stanowiło nieusuwalny brak formalny.

Protest wyborczy wniesiony przez A. D. dotyczył wyborów do Parlamentu Europejskiego zarządzonych na dzień 9 czerwca 2024 r. Wnoszący protest podniósł, że postawił znak X przy dwóch nazwiskach kandydatów na karcie do głosowania, co powinno skutkować oddaniem głosu nieważnego. Twierdził, że opublikowany wynik głosowania dla obwodowej komisji wyborczej, wskazujący na zero głosów nieważnych, był niezgodny ze stanem faktycznym. Prokurator Generalny oraz Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej zajęli stanowisko, że protest powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu. Sąd Najwyższy, rozpoznając protest na posiedzeniu niejawnym, uznał, że nie spełnia on wymogów formalnych pisma procesowego. Zgodnie z przepisami Kodeksu wyborczego, do protestów wyborczych stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące pozwu. Wymogi formalne pisma procesowego, określone w art. 126 k.p.c., obejmują m.in. oznaczenie stron, osnowę wniosku, wskazanie faktów i dowodów, a w przypadku pierwszego pisma – również dane identyfikacyjne stron, takie jak PESEL lub NIP. Wnoszący protest nie podał swojego numeru PESEL, co stanowiło nieusuwalny brak formalny. Sąd Najwyższy podkreślił, że w tego typu postępowaniach nie ma obowiązku wzywania do uzupełnienia braków formalnych, w związku z czym protest został pozostawiony bez dalszego biegu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, brak numeru PESEL w proteście wyborczym stanowi nieusuwalny brak formalny, który skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na art. 126 § 2 k.p.c. oraz art. 243 § 1 k.wyb. w zw. z art. 336 k.wyb. stwierdził, że numer PESEL jest obligatoryjnym elementem pierwszego pisma w sprawie, a jego brak jest nieusuwalny i nie podlega uzupełnieniu w tym trybie postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie protestu bez dalszego biegu

Strony

NazwaTypRola
A. D.osoba_fizycznawnoszący protest
Prokurator Generalnyorgan_państwowyudział
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejorgan_państwowyudział

Przepisy (9)

Główne

k.wyb. art. 336

Kodeks wyborczy

Do protestów wyborczych i postępowania w sprawie stwierdzenia ważności wyborów do Parlamentu Europejskiego stosuje się odpowiednio przepisy art. 241-246 k.wyb.

k.wyb. art. 242 § § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy rozpoznaje protesty przeciwko ważności wyborów do Parlamentu Europejskiego w postępowaniu nieprocesowym.

k.wyb. art. 243 § § 1

Kodeks wyborczy

Niespełnienie przez podmiot wnoszący protest wymogów formalnych skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 511 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wniosek o wszczęcie postępowania powinien czynić zadość przepisom o pozwie.

k.p.c. art. 187 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pozew powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego.

k.p.c. art. 126 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa ogólne warunki pisma procesowego.

k.p.c. art. 126 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa dodatkowe warunki pierwszego pisma w sprawie, w tym wymóg podania numeru PESEL lub NIP.

k.p.c. art. 130 § § 1-2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące wzywania do uzupełnienia braków formalnych, które nie mają zastosowania w niniejszej sprawie.

k.p.c. art. 130a § § 1-3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące wzywania do uzupełnienia braków formalnych, które nie mają zastosowania w niniejszej sprawie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protest nie spełnia wymogów formalnych pisma procesowego, w szczególności nie zawiera numeru PESEL wnoszącego protest. Brak numeru PESEL jest nieusuwalnym brakiem formalnym w postępowaniu w sprawie protestów wyborczych.

Godne uwagi sformułowania

nieusuwalny brak formalny pozostawić protest bez dalszego biegu

Skład orzekający

Mirosław Sadowski

przewodniczący-sprawozdawca

Tomasz Przesławski

członek

Maria Szczepaniec

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych protestów wyborczych do Parlamentu Europejskiego oraz brak obowiązku wzywania do uzupełnienia braków formalnych w tym trybie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania w sprawie protestów wyborczych do Parlamentu Europejskiego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z wymogami formalnymi protestu wyborczego, co jest istotne dla prawników procesowych, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSW 46/24
POSTANOWIENIE
Dnia 4 lipca 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Mirosław Sadowski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Tomasz Przesławski
‎
SSN Maria Szczepaniec
w sprawie z protestu A. D.
przeciwko ważności wyborów do Parlamentu Europejskiego zarządzonych na dzień
‎
9 czerwca 2024 r.,
przy udziale Prokuratora Generalnego oraz Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 4 lipca 2024 r.,
pozostawia protest bez dalszego biegu.
Tomasz Przesławski      Mirosław Sadowski     Maria Szczepaniec
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 17 czerwca 2024 r. (data stempla pocztowego) A. D.  (dalej: „wnoszący protest”) wniósł protest wyborczy przeciwko wyborom do Parlamentu Europejskiego, zarządzonych na dzień 9 czerwca 2024 r.
Wnoszący protest wskazał, iż na karcie do głosowania postawił znak X przy
dwóch nazwiskach kandydatów, co powinno skutkować oddaniem głosu nieważnego, zaś zgodnie z opublikowanymi wynikami wyborów dla obwodowej komisji wyborczej wnoszącego protest, liczba głosów nieważnych wynosiła 0. Na
tej podstawie wnoszący protest podniósł, iż opublikowany wynik głosowania jest niezgodny ze stanem faktycznym.
Stanowisko w niniejszej sprawie, pismem z dnia 27 czerwca 2024 r. złożył Prokurator Generalny wyrażając pogląd, iż wniesiony protest należy pozostawić bez dalszego biegu. Państwowa Komisja Wyborcza, pismem z dnia 1 lipca 2024 r. również wyraziła tożsame stanowisko, dodając iż w przypadku rozpoznania protestu przez Sąd Najwyższy, winien zostać uznany za bezzasadny.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Protest należało pozostawić bez dalszego biegu, z uwagi na to, że
nie
spełniał on wymogów formalnych pisma procesowego.
Zgodnie z art. 336 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst
jedn. Dz.U. 2023, poz. 2408, dalej: „k.wyb.”) do protestów wyborczych i
postępowania w sprawie stwierdzenia ważności wyborów do Parlamentu Europejskiego stosuje się odpowiednio przepisy art. 241-246 k.wyb.
Oznacza to, że
Sąd Najwyższy rozpoznaje protesty przeciwko ważności wyborów do Parlamentu Europejskiego w postępowaniu nieprocesowym (art. 242 § 1 k.wyb.).
Wobec powyższego w postępowaniu tym zastosowanie znajduje m.in.
art.
511 § 1 k.p.c., zgodnie z którym wniosek o wszczęcie postępowania, powinien czynić zadość przepisom o pozwie. Regulujący te kwestie art. 187 §
1
k.p.c. stanowi zaś, że pozew powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego. Warunki te określone zostały w art.
126 k.p.c., zgodnie z którym każde pismo procesowe powinno zawierać: oznaczenie sądu, do którego pismo jest
skierowane; imiona i nazwiska lub nazwy stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników; oznaczenie rod
zaju pisma; osnowę wniosku lub oświadczenia; w
przypadku gdy jest to konieczne do rozstrzygnięcia co do wniosku lub
oświadczenia – wskazanie faktów, na których strona opiera swój wniosek lub
oświadczenia, oraz wskazanie dowodu na wykazanie każdego z tych faktów; podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika; wymienienie załączników (§ 1).
Ponadto, gdy pismo procesowe jest pierwszym pismem w
sprawie powinno zawierać m.in. oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i
adresy stron, oznaczenie miejsca i zamieszkania lub siedziby i adresy przedstawicieli ustawowych i pełnomocników stron oraz numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) lub numer identyfikacji podatkowej (NIP) wnoszącego pismo (§ 2).
Niespełnienie przez podmiot wnoszący protest wymogów formalnych, skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu (art. 243 § 1 k.wyb. w zw. z art. 336 k.wyb.).
Wnoszący protest nie podał swojego numeru PESEL. Biorąc pod uwagę powyższe, stanowi to nieusuwalny brak formalny, który wiąże się z koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z
24 sierpnia 2023 r., I NSW 11/23
).
Jak przyjął Sąd Najwyższy w uchwale siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 25 października 2023 r. (I NZP 8/23) – „[w]
postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów: do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i
do
Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz
do Parlamentu Europejskiego w Rzeczypospolitej Polskiej, o których mowa w
ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz.
1277, ze zm.), a także w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko
ważności referendum, o którym mowa w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851, ze zm.), nie
mają
zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 130
1a
§ 1-3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz.
1550, ze zm.)”. Oznacza to, że Sąd Najwyższy nie miał obowiązku wezwania wnoszącego protest do uzupełnienia powyższego braku formalnego.
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art.
243 § 1 k.wyb. w zw. z art. 336 k.wyb., orzekł jak w sentencji.
Tomasz Przesławski      Mirosław Sadowski     Maria Szczepaniec
[SOP]
[ms]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI