Orzeczenie · 2023-12-07

I NSW 420/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2023-12-07
SNinneprawo wyborczeŚrednianajwyższy
wyborySejmSenatKonstytucja RPprawo wyborczeprokuratorniepołączalność funkcjiSąd Najwyższy

Protest wyborczy wniesiony przez R.T. dotyczył ważności wyborów do Sejmu i Senatu RP, a konkretnie kwestionował bierne prawo wyborcze osoby pełniącej urząd prokuratora, powołując się na naruszenie art. 103 Konstytucji RP. Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej oraz Prokurator Generalny wyrazili opinię, że protest powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu z powodu niespełnienia wymogów formalnych, w tym braku numeru PESEL i niezrozumiałych zarzutów. Sąd Najwyższy, rozpatrując protest, odwołał się do przepisów Kodeksu wyborczego, wskazując, że protest może być wniesiony z powodu przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów kodeksu mającego wpływ na wynik wyborów. Podkreślono, że protestujący musi sformułować zarzuty i przedstawić dowody. Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 243 § 2 k.wyb., pozostawia bez dalszego biegu protesty dotyczące spraw, dla których przewidziano odrębną procedurę. W analizowanym przypadku, zarzut dotyczący niepołączalności mandatu posła z funkcją prokuratora, choć oparty na art. 103 Konstytucji RP, nie stanowił podstawy do wniesienia protestu wyborczego w rozumieniu Kodeksu wyborczego. Kwestia utraty prawa wybieralności przez prokuratora po wyborze jest regulowana odrębnymi przepisami (art. 247-251 k.wyb.). W związku z tym, Sąd Najwyższy orzekł o pozostawieniu protestu bez dalszego biegu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Kodeksu wyborczego dotyczących dopuszczalnych podstaw protestu wyborczego oraz odrębności procedury weryfikacji prawa wybieralności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji protestu wyborczego i niepołączalności funkcji prokuratora z mandatem poselskim.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zarzut naruszenia art. 103 Konstytucji RP, dotyczący niepołączalności mandatu posła z funkcją prokuratora, może stanowić podstawę do wniesienia protestu wyborczego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taki zarzut nie mieści się w katalogu podstaw do wniesienia protestu wyborczego określonych w Kodeksie wyborczym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że protest wyborczy może być wniesiony jedynie z powodu przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów. Zarzut dotyczący niepołączalności mandatu z funkcją prokuratora jest kwestią odrębną, regulowaną innymi przepisami, a jej naruszenie skutkuje wygaśnięciem mandatu w odrębnej procedurze.

Czy protest wyborczy powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu z powodu niespełnienia wymogów formalnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli protest nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym lub przepisach proceduralnych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z art. 243 § 2 k.wyb., pozostawia się bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 241 k.wyb. W analizowanym przypadku, protest zawierał niezrozumiałe zarzuty i brakowało w nim wymaganych elementów formalnych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Pozostawienie protestu bez dalszego biegu
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy (wobec wnioskodawcy)

Strony

NazwaTypRola
R. T.osoba_fizycznawnioskodawca

Przepisy (12)

Główne

Konst. RP art. 103 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Sędzia, prokurator, urzędnik służby cywilnej, żołnierz, funkcjonariusz policji i służb ochrony państwa nie mogą sprawować mandatu poselskiego.

k.wyb. art. 82 § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

Podstawy wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów.

k.wyb. art. 243 § 2

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

Podstawa do pozostawienia protestu bez dalszego biegu, gdy sprawa podlega innej procedurze.

Pomocnicze

Konst. RP art. 103 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zakaz łączenia mandatu posła z funkcją prokuratora. Skutki naruszenia tego zakazu materializują się po wyborze, a nie uniemożliwiają kandydowania.

k.wyb. art. 82 § 2

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

Kto może wnieść protest przeciwko ważności wyborów.

k.wyb. art. 241 § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

Termin wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów do Sejmu.

k.wyb. art. 241 § 3

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

Wymóg sformułowania zarzutów i przedstawienia dowodów w proteście.

k.wyb. art. 242 § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

Skład Sądu Najwyższego rozpatrujący protest.

k.wyb. art. 247 § 2

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

Utrata prawa wybieralności jako przyczyna wygaśnięcia mandatu.

k.wyb. art. 258

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

Zastosowanie przepisów o proteście do wyborów do Senatu.

k.p.c. art. 126

Kodeks postępowania cywilnego

Ogólne przepisy dotyczące pisma procesowego.

k.k.

Kodeks karny

Przestępstwa przeciwko wyborom.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protest nie spełnia wymogów formalnych przewidzianych dla protestu wyborczego. • Zarzut naruszenia art. 103 Konstytucji RP nie mieści się w katalogu podstaw protestu wyborczego. • Kwestia utraty prawa wybieralności przez prokuratora jest regulowana odrębną procedurą.

Godne uwagi sformułowania

Protest zawiera niezrozumiałe zarzuty, które nie mogą stanowić protestu wyborczego. • Sformułowany przez skarżącego zarzut nie mieści się w granicach protestu wyborczego. • Skutki art. 103 ust. 2 Konstytucji RP materializują się dopiero po wyborze do Sejmu. • Procedura weryfikacji oraz skutki negatywnej weryfikacji uregulowane zostały w art. 248-251 k.wyb. Jest to procedura odrębna od procedury wyborczej.

Skład orzekający

Adam Redzik

przewodniczący

Mirosław Sadowski

sprawozdawca

Paweł Księżak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Kodeksu wyborczego dotyczących dopuszczalnych podstaw protestu wyborczego oraz odrębności procedury weryfikacji prawa wybieralności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji protestu wyborczego i niepołączalności funkcji prokuratora z mandatem poselskim.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z prawem wyborczym i konstytucyjnymi zasadami niepołączalności funkcji, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tych dziedzinach.

Prokurator może kandydować? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice protestu wyborczego.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst