I NSW 298/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuProtest wyborczy przeciwko ważności wyborów do Sejmu RP został wniesiony przez P. J., który zarzucił przestępstwo przeciwko wyborom z art. 249 pkt 2 k.k. polegające na przeszkadzaniu podstępem swobodnemu wykonywaniu prawa do głosowania poprzez faworyzowanie w mediach publicznych (TVP S.A.) Komitetu Wyborczego Prawo i Sprawiedliwość i dyskredytowanie innych komitetów. Sąd Najwyższy, po rozpatrzeniu opinii Przewodniczącego PKW i Prokuratora Generalnego, postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu. Sąd wskazał, że zgodnie z Kodeksem wyborczym, protest musi spełniać wymogi formalne, w tym precyzyjne sformułowanie zarzutów i przedstawienie dowodów. W niniejszym przypadku protest nie konkretyzował zachowania konkretnych podmiotów, posługując się jedynie ogólnikowymi pojęciami jak „faworyzowanie” czy „dyskryminowanie”. Sąd wyjaśnił, że przestępstwo z art. 249 pkt 2 k.k. polega na przeszkadzaniu w swobodnym oddaniu głosu, co musi być funkcjonalnie powiązane z aktem głosowania i realizowane np. podstępem. Zarzucana działalność telewizji publicznej, nawet jeśli była stronnicza i naruszała zasady obiektywizmu, nie stanowi przeszkadzania w swobodnym oddaniu głosu. Sąd podkreślił, że taka działalność, jeśli narusza zasady, może być rozważana jedynie w kontekście wykroczeń dotyczących agitacji wyborczej (art. 105 § 1, art. 494 § 1 lub 2 k.wyb.), a nie przestępstwa z art. 249 pkt 2 k.k. Ponieważ opisane w proteście zachowanie nie wypełnia znamion przestępstwa, nie został spełniony wymóg formalny protestu, co skutkowało jego pozostawieniem bez dalszego biegu na podstawie art. 243 § 1 k.wyb.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja wymogów formalnych protestów wyborczych oraz kwalifikacja prawna zarzutów dotyczących działalności mediów w kontekście przestępstw wyborczych.
Dotyczy specyficznego kontekstu wyborów do Sejmu i działalności mediów publicznych w Polsce.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zarzut faworyzowania jednego komitetu wyborczego przez media publiczne, bez konkretnych dowodów i powiązania z faktem oddania głosu, może stanowić podstawę protestu wyborczego opartego na zarzucie przestępstwa z art. 249 pkt 2 k.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taki zarzut, jeśli nie jest skonkretyzowany i nie wykazuje związku z przeszkadzaniem w swobodnym oddaniu głosu, nie stanowi podstawy do dalszego biegu protestu wyborczego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że protest wyborczy musi precyzyjnie określać zachowanie konkretnych podmiotów, które wypełnia znamiona przestępstwa z art. 249 pkt 2 k.k. Zarzucana stronniczość mediów publicznych, nawet jeśli miała miejsce, nie jest tożsama z przeszkadzaniem w swobodnym oddaniu głosu, a może być co najwyżej rozważana w kontekście wykroczeń dotyczących agitacji wyborczej.
Jakie są wymogi formalne protestu wyborczego wnoszonego do Sądu Najwyższego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Protest musi być wniesiony na piśmie w ustawowym terminie, przez uprawnioną osobę, i zawierać konkretne zarzuty dotyczące przestępstw przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego, mające wpływ na wynik wyborów, wraz z dowodami na ich poparcie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołuje się na art. 241 i 243 k.wyb., wskazując, że protest musi być nie tylko formalnie poprawny, ale także merytorycznie uzasadniony poprzez skonkretyzowanie zarzutów i wskazanie dowodów, co umożliwia sądowi weryfikację.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. J. | osoba_fizyczna | wnoszący protest |
| Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej | organ_państwowy | uczestnik |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | uczestnik |
Przepisy (8)
Główne
k.wyb. art. 241 § § 1
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy
Protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.
k.wyb. art. 243 § § 1
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy
Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 241 k.wyb.
k.wyb. art. 82 § § 1
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy
Przeciwko ważności wyborów, ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony protest z powodu: 1) dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub 2) naruszenia przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów.
Pomocnicze
k.k. art. 249 § pkt 2
Kodeks karny
Kto przemocą, groźbą bezprawną lub podstępem przeszkadza swobodnemu wykonywaniu prawa do kandydowania lub głosowania.
u.r.t. art. 21 § ust. 1
Ustawa z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji
Dotyczy misji publicznej mediów.
k.wyb. art. 105 § § 1
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy
Definicja agitacji wyborczej.
k.wyb. art. 494 § § 1 lub 2
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy
Odpowiedzialność za niedozwoloną agitację wyborczą.
k.wyb. art. 498
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy
Wykroczenie naruszenia ciszy wyborczej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Protest nie konkretyzuje zachowania podmiotów, które wypełniałoby znamiona przestępstwa z art. 249 pkt 2 k.k. • Zarzucana działalność mediów publicznych nie stanowi przeszkadzania w swobodnym oddaniu głosu. • Naruszenie zasad obiektywizmu mediów w okresie przedwyborczym może być co najwyżej wykroczeniem, a nie przestępstwem.
Odrzucone argumenty
Zarzut dopuszczenia się przez media publiczne przestępstwa przeciwko wyborom z art. 249 pkt 2 k.k. poprzez faworyzowanie jednego komitetu wyborczego.
Godne uwagi sformułowania
Protest wyborczy należy pozostawić bez dalszego biegu. • nie można poprzestać na przytoczeniu abstrakcyjnych znamion czynu • Faworyzowanie w mediach publicznych (...) nie może być uznane za przeszkadzanie w swobodnym oddaniu głosu • nie może być jednocześnie uznana za realizującą znamiona czynu z art. 249 pkt 2 k.k. • zupełnie nieracjonalne byłoby uznanie, że skoro sprawca czyni mniej, aniżeli przewidziano w przepisie typizującym wykroczenie, to odpowiada za przestępstwo.
Skład orzekający
Janusz Niczyporuk
przewodniczący
Marcin Łochowski
sprawozdawca
Oktawian Nawrot
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych protestów wyborczych oraz kwalifikacja prawna zarzutów dotyczących działalności mediów w kontekście przestępstw wyborczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego kontekstu wyborów do Sejmu i działalności mediów publicznych w Polsce.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z uczciwością wyborów i rolą mediów publicznych, co jest tematem budzącym zainteresowanie społeczne i prawnicze.
“Czy stronniczość mediów publicznych to przestępstwo wyborcze? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.