I NSW 2267/20

Sąd Najwyższy2020-07-28
SNinneprawo wyborczeŚrednianajwyższy
wybory prezydenckieprotest wyborczySąd NajwyższyKodeks wyborczyKonstytucja RPwymogi formalnepostępowanie niejawne

Sąd Najwyższy pozostawił protest wyborczy M.K. przeciwko wyborowi Prezydenta RP bez dalszego biegu z powodu braku wskazania konkretnych naruszeń przepisów Kodeksu wyborczego lub Kodeksu karnego.

M.K. złożył protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta RP w 2020 r., zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji RP dotyczących organizacji wyborów korespondencyjnych. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy Kodeksu wyborczego, uznał, że protest nie spełnia wymogów formalnych, ponieważ nie wskazuje konkretnych naruszeń przepisów Kodeksu wyborczego lub Kodeksu karnego, które miałyby wpływ na wynik wyborów. W związku z tym, protest został pozostawiony bez dalszego biegu.

Protest wyborczy M.K. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w 2020 r. został wniesiony z zarzutami naruszenia art. 127 ust. 1 oraz art. 128 ust. 2 Konstytucji RP, dotyczącymi organizacji wyborów z możliwością głosowania korespondencyjnego. Sąd Najwyższy, rozpatrując protest, odwołał się do przepisów Kodeksu wyborczego, w szczególności art. 82 § 1, który określa podstawy protestu: dopuszczenie się przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenie przepisów Kodeksu wyborczego mające wpływ na wynik wyborów. Sąd wskazał, że protestujący nie sprecyzował, które przepisy Kodeksu wyborczego lub Kodeksu karnego zostały naruszone, ani nie przedstawił dowodów. Podkreślono, że protest wyborczy ma na celu ochronę indywidualnych uprawnień wyborcy i musi być konkretny, a nie abstrakcyjny. Ponieważ protest nie spełniał wymogów formalnych określonych w art. 321 § 3 i art. 322 k.wyb., Sąd Najwyższy na podstawie tych przepisów oraz art. 1 ust. 2 ustawy o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta RP w 2020 r., pozostawił protest bez dalszego biegu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, protest wyborczy musi być oparty na zarzutach dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mających wpływ na wynik wyborów, wraz ze wskazaniem dowodów.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że protest wyborczy służy ochronie indywidualnych uprawnień wyborcy i musi być konkretny. Przepisy Kodeksu wyborczego (art. 82 § 1, art. 321 § 3, art. 322) precyzują, że protest musi dotyczyć konkretnych przestępstw lub naruszeń przepisów wyborczych mających wpływ na wynik, a brak wskazania takich naruszeń i dowodów skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie protestu bez dalszego biegu

Strona wygrywająca

nie dotyczy

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiejorgan_państwowyprzedmiot protestu
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejorgan_państwowyuczestnik
Prokurator Generalnyorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (9)

Główne

k.wyb. art. 82 § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

k.wyb. art. 321 § 3

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

k.wyb. art. 322 § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

Pomocnicze

u.wyb.2020 art. 1 § 1

Ustawa o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego

u.wyb.2020 art. 1 § 2

Ustawa o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego

Konstytucja RP art. 127 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 128 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 129 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.k. § XXXI

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protest wyborczy musi spełniać wymogi formalne określone w Kodeksie wyborczym, w tym wskazywać konkretne naruszenia przepisów wyborczych lub przestępstwa mające wpływ na wynik wyborów oraz dowody. Zarzuty o charakterze abstrakcyjnym, dotyczące ogólnej oceny zgodności przepisów z Konstytucją, nie stanowią podstawy do merytorycznego rozpoznania protestu wyborczego.

Godne uwagi sformułowania

podstawowym celem protestu przeciwko ważności wyborów jest ochrona indywidualnych uprawnień wyborcy zarzuty muszą być konkretne, odnoszące się do ściśle określonej sytuacji dotyczącej danego wyborcy, a nie abstrakcyjne – dotyczące ważności wyborów w ogólności nie każde naruszenie norm Kodeksu wyborczego lub Kodeksu karnego, może stanowić podstawę protestu wyborczego

Skład orzekający

Mirosław Sadowski

przewodniczący

Paweł Księżak

członek

Oktawian Nawrot

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne protestów wyborczych i zakres dopuszczalnych zarzutów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury protestu wyborczego przeciwko wyborowi Prezydenta RP w 2020 r., ale zasady dotyczące konkretności zarzutów i dowodów są ogólne dla postępowań wyborczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy formalnych aspektów procedury wyborczej, a nie meritum zarzutów, co czyni ją mniej interesującą dla szerszej publiczności, ale istotną dla prawników specjalizujących się w prawie wyborczym.

Protest wyborczy odrzucony z powodu braków formalnych – co musi zawierać skarga, by została rozpatrzona?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I NSW 2267/20
POSTANOWIENIE
Dnia 28 lipca 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Mirosław Sadowski (przewodniczący)
‎
SSN Paweł Księżak
‎
SSN Oktawian Nawrot (sprawozdawca)
w sprawie z protestu M. K.
‎
przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej
przy udziale Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej i Prokuratora Generalnego,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 28 lipca 2020 r.
pozostawia protest bez dalszego biegu.
UZASADNIENIE
M.K. pismem z 15 lipca 2020 r. wniósł protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w 2020 r., zarzucając naruszenie art. 127 ust. 1 oraz art. 128 ust. 2 Konstytucji RP. W uzasadnieniu rozwinął podniesione zarzuty.
Uczestnicy postępowania prawidłowo powiadomieni nie zajęli stanowiska w sprawie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z normą art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 2 czerwca 2020 r. o  szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzanych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego (Dz.U. 2020, poz. 979, dalej: u.wyb.2020), wskazana ustawa określa zasady i tryb organizacji wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r., w związku z ogłoszonym stanem epidemii na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Stosownie do treści art. 1 ust. 2 u.wyb.2020 w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (t.j. Dz. U. 2019, poz. 684 ze zm., dalej: k.wyb.).
Zgodnie z normami art. 82 § 1 k.wyb. przeciwko ważności wyborów, ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony protest z powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wynik wyborów (pkt 1) lub naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów mających wpływ na wynik wyborów (pkt 2).
Wnoszący protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na   których opiera swoje zarzuty (art. 321 § 3 k.wyb.). Nieprzedstawienie lub  niewskazanie dowodów jest uchybieniem formalnym protestu wyborczego, które skutkuje pozostawieniem go bez dalszego biegu (art. 322 k.wyb.).
We wniesionym proteście wyborczym M.K. nie wskazał, do  naruszenia których przepisów Kodeksu wyborczego dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów mających wpływ na wynik wyborów lub do jakiego przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wynik wyborów, jego zdaniem doszło. Protest oparty jest na zarzutach dotyczących niezgodności z normami konstytucyjnymi przyjętych przez prawodawcę rozwiązań ustawowych dotyczących przeprowadzenia organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego, a także czynności podejmowanych przez konstytucyjne ograny państwa.
W związku z powyższym podkreślić należy, że podstawowym celem protestu przeciwko ważności wyborów jest ochrona indywidualnych uprawnień wyborcy, dlatego też jego zarzuty muszą być konkretne, odnoszące się do ściśle określonej sytuacji dotyczącej danego wyborcy, a nie abstrakcyjne – dotyczące ważności wyborów w ogólności. Jedynie pośrednim celem protestu jest zapewnienie prawidłowości procesu wyborczego jako całości.
Jednocześnie należy mieć na uwadze, że protest wyborczy został przez ustawodawcę zakreślony stosunkowo wąsko. Jak podkreślono wyżej, przeciwko ważności wyborów, ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony protest z powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na   przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wynik wyborów lub naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów mających wpływ na wynik wyborów. Konsekwentnie nie każde naruszenie norm Kodeksu wyborczego lub Kodeksu karnego, może stanowić podstawę protestu wyborczego. Jak podkreślił ustrojodawca w przepisie art. 129 ust. 2 Konstytucji PR, wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej na zasadach określonych w ustawie. Naturalnie można krytycznie odnosić się do takiego ujęcia przez ustrojodawcę, a następnie przez prawodawcę, zakresu protestu wyborczego, niemniej jednak nie można go negować.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 322 § 1 w zw. z art. 321 § 3 k.wyb. i w zw. z art. 1 ust. 2 u.wyb.2020, pozostawił protest bez dalszego biegu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI