I NSW 162/23

Sąd Najwyższy2023-12-05
SNinneprawo wyborczeŚrednianajwyższy
wyboryprotest wyborczySąd NajwyższyKodeks wyborczyniepełnosprawnośćdostępnośćlokal wyborczy

Sąd Najwyższy pozostawił bez dalszego biegu protest wyborczy dotyczący rzekomego wypadku w lokalu wyborczym, uznając, że opisane zdarzenie nie stanowi podstawy do kwestionowania ważności wyborów.

H. J. złożył protest wyborczy przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu RP, wskazując na upadek w lokalu wyborczym z powodu niezabezpieczonych schodów, co miało być zaniedbaniem komisji. Sąd Najwyższy, powołując się na Kodeks wyborczy, uznał, że opisane okoliczności nie wypełniają ustawowych podstaw protestu wyborczego, ani nie stanowią przestępstwa przeciwko wyborom, ani naruszenia przepisów dotyczących głosowania. W związku z tym protest został pozostawiony bez dalszego biegu.

Protest wyborczy został wniesiony przez H. J. przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu RP, które odbyły się 15 października 2023 r. Skarżący, osoba z niepełnosprawnością, upadł w punkcie wyborczym z powodu niezabezpieczonych schodów, doznając obrażeń i bólu. Twierdził, że członkowie obwodowej komisji wyborczej nie zareagowali, a pomoc uzyskali od innych wyborców. Sąd Najwyższy, analizując protest, odwołał się do art. 82 § 1 Kodeksu wyborczego, który określa podstawy protestu: przestępstwo przeciwko wyborom lub naruszenie przepisów kodeksu mające wpływ na wynik wyborów. Sąd podkreślił, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, niewskazanie wymaganych zarzutów i dowodów skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu. Nawet gdyby ustalono przebieg zdarzenia, Sąd uznał, że opisane okoliczności – niewłaściwe zabezpieczenie schodów i brak reakcji komisji – nie wypełniają ustawowych podstaw protestu. Nie stanowią one ani przestępstwa przeciwko wyborom, ani naruszenia przepisów dotyczących głosowania czy ustalania wyników. Sąd zaznaczył, że zabezpieczenie bezpiecznego dostępu do lokali wyborczych obciąża gminę, a Skarżący słusznie zawiadomił organy gminy. Zarzut dotyczący kart referendalnych został wyłączony do odrębnego rozpoznania. W konsekwencji, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 241 § 3 k.wyb., pozostawił protest bez dalszego biegu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, takie zdarzenie nie stanowi podstawy do wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że opisane okoliczności nie wypełniają ustawowych podstaw protestu wyborczego określonych w Kodeksie wyborczym, ani nie stanowią przestępstwa przeciwko wyborom, ani naruszenia przepisów dotyczących głosowania czy ustalania wyników wyborów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie protestu bez dalszego biegu

Strony

NazwaTypRola
H. J.osoba_fizycznaskarżący
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejinstytucjauczestnik
Prokurator Generalnyinstytucjauczestnik

Przepisy (3)

Główne

k.wyb. art. 82 § § 1

Kodeks wyborczy

Określa podstawy protestu wyborczego: dopuszczenie się przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenie przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mające wpływ na wynik wyborów.

k.wyb. art. 241 § § 3

Kodeks wyborczy

Stanowi, że wnoszący protest powinien sformułować zarzuty i przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. Niewypełnienie tego obowiązku skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu.

Pomocnicze

k.k. art. XXXI

Kodeks karny

Przepisy dotyczące przestępstw przeciwko wyborom.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opisane zdarzenie nie wypełnia ustawowych podstaw protestu wyborczego. Brak wskazania wymaganych zarzutów i dowodów jest uchybieniem formalnym.

Godne uwagi sformułowania

niewskazanie wymaganych zarzutów i dowodów jest uchybieniem formalnym protestu wyborczego, które skutkuje pozostawieniem go bez dalszego biegu przedstawione okoliczności nie wpisują się w żadną z ustawowych podstaw protestu wyborczego nie wypełniają znamion przestępstwa przeciwko wyborom nie stanowią naruszenia przepisów dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów

Skład orzekający

Paweł Księżak

przewodniczący

Adam Redzik

sprawozdawca

Mirosław Sadowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Kodeksu wyborczego dotyczących dopuszczalności protestów wyborczych i wymogów formalnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności i przepisów Kodeksu wyborczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest interesująca ze względu na nietypową podstawę protestu (wypadek w lokalu wyborczym) i przypomina o formalnych wymogach w postępowaniach prawnych, ale nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć prawnych.

Wypadek w lokalu wyborczym nie wystarczy do unieważnienia wyborów – Sąd Najwyższy wyjaśnia dlaczego.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSW 162/23
POSTANOWIENIE
Dnia 5 grudnia 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Księżak (przewodniczący)
‎
SSN Adam Redzik (sprawozdawca)
‎
SSN Mirosław Sadowski
w sprawie z protestu H. J.
przeciwko ważności wyborów do Sejmu RP i Senatu RP zarządzonych na dzień
‎
15 października 2023 r.,
z udziałem Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej i Prokuratora Generalnego,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
‎
5 grudnia 2023 r.,
pozostawia protest bez dalszego biegu.
UZASADNIENIE
Pismem z 21 października 2023 r. H. J. (dalej również: „Skarżący”) wniósł protest wyborczy przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, przeprowadzonych 15
października 2023 r. Skarżący wskazał, że jest osobą z niepełnosprawnością. Na skutek niezabezpieczenia schodów w punkcie wyborczym upadł, doświadczając
bólu i odnosząc obrażenia. Według Skarżącego zdarzenie to nie
spotkało się z reakcją członków obwodowej komisji wyborczej, a pomocy udzielili mu inni wyborcy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 82 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 2408, dalej: k.wyb.) przeciwko ważności wyborów, ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony protest z powodu: 1) dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub 2)
naruszenia
przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów.
Według art. 241 § 3 k.wyb. wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że
niewskazanie
wymaganych zarzutów i dowodów jest uchybieniem formalnym protestu wyborczego, które skutkuje pozostawieniem go bez dalszego biegu (tak
m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z: 27 listopada 2019 r., I NSW 242/19; 26 listopada 2019 r., I NSW 283/19; 20 listopada 2019 r., I NSW 167/19; 19 listopada 2019 r., I NSW 191/19).
Niezależnie od tego, że Skarżący nie przedstawił dowodów, mających
potwierdzać przedstawione zdarzenie, to ustalenie przebiegu opisanej sytuacji pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy z tego względu, że
przedstawione okoliczności nie wpisują się w żadną z ustawowych podstaw protestu wyborczego. Okoliczności takie jak niewłaściwe zabezpieczenie schodów w punkcie głosowania oraz brak reakcji członków obwodowej komisji wyborczej na
upadek jednego z wyborców nie wypełniają znamion przestępstwa przeciwko wyborom (art. 82 § 1 pkt 1 k.wyb.), ani nie stanowią naruszenia przepisów dotyczących głosowania, ustalania wyników głosowania lub wyników wyborów (art. 82 § 1 pkt 2 k.wyb.).
Nie negując zatem negatywnych i bolesnych przeżyć Skarżącego związanych z opisanym zdarzeniem, należy stwierdzić, że – według przepisów kodeksu wyborczego – nie może być ono skutecznie powołane jako podstawa zarzutu protestu wyborczego.
Na marginesie należy wskazać, że zabezpieczenie bezpiecznego realizowania czynnego prawa wyborczego przez wyborców obciąża gminę, o
czym
zresztą – jak wynika z pisma – Skarżący wie i słusznie zawiadomił organy
gminy. Zarzut dotyczący kart referendalnych został wyłączony do rozpoznania jako protest referendalny.
Z powyższych względów, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 241 § 3 k.wyb., pozostawił protest bez dalszego biegu.
[SOP]
[ał]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI