I NSW 338/23

Sąd Najwyższy2023-12-05
SNinneprawo wyborczeŚrednianajwyższy
wyboryprotest wyborczySąd NajwyższyKodeks wyborczybraki formalnepełnomocnictwopodpis

Sąd Najwyższy pozostawił protest wyborczy bez dalszego biegu z powodu braków formalnych, w tym braku podpisu i pełnomocnictwa.

Sąd Najwyższy rozpatrzył protest wyborczy wniesiony przez S. L. przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu RP. Protest został wniesiony przez pełnomocnika, jednak nie dołączono do niego pełnomocnictwa, a sam protest nie był podpisany przez wnoszącą. Zgodnie z Kodeksem wyborczym i Kodeksem postępowania cywilnego, takie braki formalne skutkują pozostawieniem protestu bez dalszego biegu, bez konieczności wzywania do ich uzupełnienia.

Sąd Najwyższy, w składzie trzech sędziów, rozpatrzył protest wyborczy wniesiony przez S. L. przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, które odbyły się 15 października 2023 r. Protest został wniesiony przez T. R. w imieniu S. L., jednakże pismo nie zawierało podpisu wnoszącej protest, a dołączone pełnomocnictwo nie było podpisane przez S. L.. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy Kodeksu wyborczego (art. 242 § 1, art. 243 § 1, art. 258) oraz Kodeksu postępowania cywilnego (art. 511 § 1, art. 187 § 1, art. 126 § 1 i 2, art. 126 § 3), stwierdził, że protest zawiera nieusuwalne braki formalne. W szczególności brak podpisu strony oraz brak dołączenia pełnomocnictwa, gdy pismo wnosi pełnomocnik, skutkują pozostawieniem protestu bez dalszego biegu. Sąd podkreślił, że w tego typu postępowaniach nie ma zastosowania obowiązek wzywania do uzupełnienia braków formalnych, co potwierdził w uchwale z 25 października 2023 r. (I NZP 8/23). W związku z powyższym, Sąd Najwyższy postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, protest powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu z powodu nieusuwalnych braków formalnych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że brak podpisu strony oraz brak dołączenia pełnomocnictwa do pisma wnoszonego przez pełnomocnika stanowią nieusuwalne braki formalne, które skutkują pozostawieniem protestu bez dalszego biegu, zgodnie z przepisami Kodeksu wyborczego i Kodeksu postępowania cywilnego. W takich przypadkach sąd nie ma obowiązku wzywania do uzupełnienia braków.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie protestu bez dalszego biegu

Strony

NazwaTypRola
S. L.innewnosząca protest
T. R.innepełnomocnik
Prokurator Generalnyorgan_państwowyuczestnik
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (10)

Główne

k.wyb. art. 242 § § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy rozpatruje protest w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w sprawie protestu.

k.wyb. art. 243 § § 1

Kodeks wyborczy

Niespełnienie przez podmiot wnoszący protest wymogów formalnych skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu.

Pomocnicze

k.wyb. art. 258

Kodeks wyborczy

Przepisy dotyczące protestów przeciwko ważności wyborów do Sejmu znajdują zastosowanie również w przypadku wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów do Senatu.

k.p.c. art. 511 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wniosek o wszczęcie postępowania powinien czynić zadość przepisom o pozwie.

k.p.c. art. 187 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pozew powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego.

k.p.c. art. 126 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa ogólne warunki każdego pisma procesowego (oznaczenie sądu, stron, rodzaju pisma, osnowy wniosku, wskazanie faktów i dowodów, podpis, załączniki).

k.p.c. art. 126 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa dodatkowe wymogi dla pierwszego pisma w sprawie (adresy stron, przedstawicieli, PESEL/NIP wnoszącego).

k.p.c. art. 126 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego uwierzytelniony odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który wcześniej go nie złożył.

k.p.c. art. 130 § § 1-2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące wzywania do uzupełnienia braków formalnych, które nie mają zastosowania w niniejszej sprawie.

k.p.c. art. 130a § § 1-3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące wzywania do uzupełnienia braków formalnych, które nie mają zastosowania w niniejszej sprawie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protest wyborczy nie zawierał podpisu wnoszącej. Do protestu nie dołączono pełnomocnictwa dla osoby działającej w imieniu wnoszącej. Brak formalny protestu jest nieusuwalny. W sprawach protestów wyborczych nie stosuje się obowiązku wzywania do uzupełnienia braków formalnych.

Godne uwagi sformułowania

Pismo nie zawiera podpisu wnoszącej protest, lecz T. R. – z oznaczeniem „pełnomocnik w/w”. Do pisma nie dołączono pełnomocnictwa udzielonego jej przez S. L.. Pismo zawiera więc nieusuwalne braki formalne, które wiążą się z koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu. Sąd Najwyższy nie miał obowiązku wezwania wnoszących protest do uzupełnienia powyższych braków formalnych.

Skład orzekający

Krzysztof Wiak

przewodniczący, sprawozdawca

Maria Szczepaniec

członek

Paweł Wojciechowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wnoszenia protestów wyborczych i stosowanie przepisów KPC w postępowaniach wyborczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania protestacyjnego w sprawach wyborczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest istotna z punktu widzenia prawa wyborczego i procedury, ale brakuje w niej elementów zaskoczenia czy szerszego kontekstu społecznego.

Protest wyborczy odrzucony z powodu braków formalnych – Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSW 338/23
POSTANOWIENIE
Dnia 5 grudnia 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Wiak (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Maria Szczepaniec
‎
SSN Paweł Wojciechowski
w sprawie z protestu wyborczego S. L.
przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Senatu
‎
Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych na 15 października 2023 r.,
przy udziale Prokuratora Generalnego oraz Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 5 grudnia 2023 r.,
pozostawia protest bez dalszego biegu.
[SOP]
UZASADNIENIE
S. L. (dalej: „wnosząca protest”) wniosła protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej
przeprowadzonych 15 października 2023 r.
Pismo nie zawiera podpisu wnoszącej protest, lecz T. R. – z oznaczeniem „pełnomocnik w/w”. Do pisma nie dołączono pełnomocnictwa udzielonego jej przez S. L..
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Protest należało pozostawić bez dalszego biegu.
Zgodnie z art. 242 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 2408, dalej: „k.wyb.”),
Sąd Najwyższy rozpatruje
protest w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w sprawie protestu (art. 243 § 1 zd. 1 k.wyb.). Powyższe przepisy znajdują zastosowanie również w przypadku wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów do Senatu (art. 258 k.wyb.).
Biorąc powyższe pod uwagę, w postępowaniu zainicjowanym protestem
wyborczym, zastosowanie znajduje m.in. art. 511 § 1 k.p.c., zgodnie z
którym wniosek o wszczęcie postępowania, powinien czynić zadość przepisom o
pozwie. Regulujący te kwestie art. 187 § 1 k.p.c. stanowi zaś, że pozew powinien
czynić zadość warunkom pisma procesowego. Warunki te określone zostały w art.
126 k.p.c., zgodnie z którym każde pismo procesowe powinno zawierać: oznaczenie sądu, do którego pismo jest skierowane; imiona i nazwiska lub nazwy stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników; oznaczenie rodzaju pisma; osnowę wniosku lub oświadczenia; w przypadku gdy jest to konieczne do rozstrzygnięcia co do wniosku lub oświadczenia – wskazanie faktów, na których strona opiera swój wniosek lub oświadczenia, oraz wskazanie dowodu na wykazanie każdego z tych faktów; podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika; wymienienie załączników (§ 1).
Gdy pismo procesowe jest pierwszym pismem w sprawie powinno zwierać m.in. oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy stron, oznaczenie miejsca i
zamieszkania lub siedziby i adresy przedstawicieli ustawowych i pełnomocników stron oraz numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) lub numer identyfikacji podatkowej (NIP) wnoszącego pismo (§ 2).
Do
pisma należy dołączyć pełnomocnictwo albo uwierzytelniony odpis
pełnomocnictwa, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który wcześniej nie
złożył
pełnomocnictwa. Jeżeli pełnomocnik dokonał wyboru wnoszenia pism za
pośrednictwem systemu teleinformatycznego, uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa wnosi się za pośrednictwem tego systemu (§ 3).
Niespełnienie
przez podmiot wnoszący protest wymogów formalnych, skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu (art. 243 § 1 k.wyb.).
W niniejszej sprawie protest wyborczy nie zawiera podpisu wnoszącej protest. Nie dołączono również do niego pełnomocnictwa udzielonego przez nią T.R. Pismo zawiera więc nieusuwalne braki formalne, które wiążą się z
koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z
24 sierpnia 2023 r., I NSW 11/23
).
Jak przyjął Sąd Najwyższy w uchwale siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z
25 października 2023 r. (I NZP 8/23) – „[w]
postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów: do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i
do
Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz
do Parlamentu Europejskiego w Rzeczypospolitej Polskiej, o których mowa w
ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz.
1277, ze zm.), a także w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum, o którym mowa w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o
referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851, ze zm.), nie
mają
zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 130
1a
§ 1-3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz.
1550, ze zm.)”. Oznacza to, że Sąd Najwyższy nie miał obowiązku wezwania wnoszących protest do uzupełnienia powyższych braków formalnych.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 243 § 1 k.wyb. orzekł jak w sentencji.
(r.g.)
[ał]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI