I NSW 123/23

Sąd Najwyższy2023-12-05
SNinneprawo wyborczeWysokanajwyższy
wyboryprotestSąd NajwyższyKodeks wyborczyformalne wymogiPaństwowa Komisja Wyborcza

Sąd Najwyższy pozostawił bez dalszego biegu protest wyborczy J.W. z powodu braków formalnych pisma.

J.W. złożył protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu RP z 15 października 2023 r., zarzucając pominięcie jego głosów w jednej z komisji. Do protestu dołączył wydruki e-maili i notatkę. Państwowa Komisja Wyborcza wniosła o pozostawienie protestu bez dalszego biegu. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy Kodeksu wyborczego i brak osnowy protestu, pozostawił go bez dalszego biegu, wskazując na brak możliwości uzupełnienia braków formalnych w tego typu sprawach.

Protest wyborczy został złożony przez J.W. przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu RP z 15 października 2023 r. Głównym zarzutem było rzekome pominięcie głosów oddanych na kandydata w jednej z obwodowych komisji wyborczych. Do protestu dołączono wydruki wiadomości e-mail od osób twierdzących, że ich głosy nie zostały uwzględnione, a także notatkę sporządzoną przez wnoszącego protest. Państwowa Komisja Wyborcza zajęła stanowisko, że protest powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu. Sąd Najwyższy, analizując protest pod kątem wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym, stwierdził, że wnoszący pismo nie sformułował żadnego wniosku, w tym wniosku o unieważnienie wyborów. Brak osnowy protestu został uznany za nieusuwalny brak formalny, skutkujący koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu. Sąd podkreślił, że w sprawach dotyczących protestów wyborczych nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania cywilnego w zakresie wzywania do uzupełnienia braków formalnych, zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z mocą zasady prawnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, protest taki należy pozostawić bez dalszego biegu.

Uzasadnienie

Brak osnowy protestu stanowi nieusuwalny brak formalny, który zgodnie z przepisami Kodeksu wyborczego i utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu. W sprawach wyborczych nie stosuje się wezwań do uzupełnienia braków formalnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie protestu bez dalszego biegu

Strony

NazwaTypRola
J. W.osoba_fizycznawnioskodawca
Prokurator Generalnyorgan_państwowyuczestnik
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (8)

Główne

k.wyb. art. 241 § 1

Kodeks wyborczy

Protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw RP. Nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego.

k.wyb. art. 241 § 3

Kodeks wyborczy

Osoba wnosząca protest powinna sformułować zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty.

k.wyb. art. 258

Kodeks wyborczy

Przepisy dotyczące protestu przeciwko ważności wyborów do Sejmu stosuje się również w przypadku wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów do Senatu.

k.wyb. art. 243 § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 241.

Pomocnicze

k.p.c. art. 126

Kodeks postępowania cywilnego

Protest wyborczy powinien spełniać warunki pisma procesowego, w tym zawierać oznaczenie sądu, stron, rodzaju pisma, dowodów, podpisu, załączników, miejsca zamieszkania stron lub pełnomocnika.

u.o.r.o.

Ustawa o referendum ogólnokrajowym

Przepisy dotyczące protestów wyborczych nie mają zastosowania w postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności referendum.

k.p.c. art. 130 § 1-2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy te nie mają zastosowania w postępowaniach zainicjowanych protestami wyborczymi.

k.p.c. art. 130a § 1-3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy te nie mają zastosowania w postępowaniach zainicjowanych protestami wyborczymi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protest nie zawiera osnowy, co jest nieusuwalnym brakiem formalnym. W sprawach protestów wyborczych nie stosuje się wezwań do uzupełnienia braków formalnych na podstawie KPC.

Godne uwagi sformułowania

Protest należało pozostawić bez dalszego biegu. Brak osnowy protestu stanowi nieusuwalny brak formalny nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego

Skład orzekający

Maria Szczepaniec

przewodniczący, sprawozdawca

Krzysztof Wiak

członek

Paweł Wojciechowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wnoszenia protestów wyborczych, brak możliwości uzupełniania braków formalnych w sprawach wyborczych."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowań w sprawie protestów wyborczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma znaczenie proceduralne dla prawników zajmujących się prawem wyborczym, ale jej rutynowy charakter i brak głębszych kwestii merytorycznych ograniczają jej szeroką atrakcyjność.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSW 123/23
POSTANOWIENIE
Dnia 5 grudnia 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Maria Szczepaniec (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Krzysztof Wiak
‎
SSN Paweł Wojciechowski
w sprawie z protestu J.  W.,
przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych na 15 października 2023 r.
przy udziale Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 5 grudnia 2023 r.
pozostawia protest bez dalszego biegu.
[SOP]
UZASADNIENIE
Pismem z 20 października 2023 r. (data stempla pocztowego) J.W., kandydat na posła na Sejm Rzeczpospolitej Polskiej z
Komitetu Wyborczego „Polska Jest Jedna” złożył do Sądu Najwyższego protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej przeprowadzonych 15 października 2023 r. z uwagi na    dopuszczenie się przestępstwa przeciwko wyborom, które polegało na
pominięciu w Obwodowej Komisji Wyborczej nr
[…]
w Ł. głosów oddanych na kandydata na posła na Sejm Rzeczpospolitej Polskiej J.W.
Do protestu dołączono wydruki wiadomości e-mail od osób twierdzących, że
ich głosy oddane na J.W. w wyborach do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej nie zostały uwzględnione. Ponadto załączono notatkę sporządzoną przez wnoszącego protest datowaną na 15 października 2023 r.
Pismem z 30 października 2023 r. Państwowa Komisja Wyborcza zajęła
stanowisko w sprawie wskazując, że protest powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Protest należało pozostawić bez dalszego biegu.
Zgodnie z art. 241 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 2408, dalej: „k.wyb.”), protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od
dnia ogłoszenia wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w  Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nadanie w tym terminie protestu w  polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego.
W świetle art. 241 § 3 k.wyb. określającego warunki formalne protestu, osoba wnosząca protest powinna sformułować zarzuty oraz przedstawić lub
wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. Protest powinien nadto spełniać warunki pisma procesowego określone przez art. 126 Kodeksu   postępowania cywilnego. Protest wyborczy, tak jak każde pismo procesowe, powinien zatem zawierać oznaczenie sądu, do którego jest skierowany, imię i nazwisko lub nazwę uczestników i pełnomocników, oznaczenie rodzaju pisma, dowody na poparcie przytoczonych okoliczności, podpis uczestnika lub
pełnomocnika, wymienienie załączników, oznaczenie miejsca zamieszkania uczestników oraz oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby pełnomocnika.
Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez  osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w
art. 241 k.wyb. Powyższe przepisy znajdują zastosowanie również w przypadku wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów do Senatu (art. 258 k.wyb.).
Wnoszący pismo w niniejszym postępowaniu nie sformułował żadnego wniosku, w tym w szczególności wniosku o unieważnienie wyborów. Brak osnowy protestu stanowi nieusuwalny brak formalny, który wiąże się z koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 21 listopada 2023 r., I NSWR 111/23).
Podkreślić należy, że Sąd Najwyższy uchwałą z 25 października 2023 r., I   NZP 8/23, której nadano moc zasady prawnej, jednoznacznie stwierdził, że  „w  postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów: do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz do Parlamentu Europejskiego w Rzeczypospolitej Polskiej, o których mowa w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277, ze zm.), a także w   postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum, o
którym mowa w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851, ze zm.), nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks  postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1550, ze zm.)”. W
sprawach dotyczących protestów wyborczych nie wzywa się zatem skarżących do uzupełnienia braku formalnego pisma.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 243 § 1 k.wyb. orzekł jak w sentencji.
[ms]
[ał]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI