I NSW 1146/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy pozostawił bez dalszego biegu protest wyborczy z powodu niepodpisania go przez wnoszącego oraz podania nieistniejącego numeru PESEL.
A.N. złożył protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta RP, twierdząc, że nie został dopisany do spisu wyborców. Sąd Najwyższy, powołując się na Kodeks wyborczy i własne orzecznictwo, pozostawił protest bez dalszego biegu. Jako przyczyny wskazano brak podpisu pod protestem oraz podanie nieistniejącego numeru PESEL, co stanowi nieusuwalne braki formalne.
Protest wyborczy wniesiony przez A.N. dotyczył wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, a jego podstawą było rzekome pozbawienie prawa głosu z powodu niedopisania do spisu wyborców. Sąd Najwyższy, rozpatrując sprawę na posiedzeniu niejawnym, postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu. Uzasadnienie opiera się na przepisach Kodeksu wyborczego, w szczególności na art. 321 § 1 i art. 322 § 1 k.wyb., które określają terminy i przesłanki do wniesienia protestu oraz podstawy do jego pozostawienia bez dalszego biegu. Sąd podkreślił, że protest wyborczy, jako pismo procesowe, musi spełniać wymogi formalne określone w Kodeksie postępowania cywilnego, w tym wymóg własnoręcznego podpisu. Dodatkowo, w niniejszej sprawie stwierdzono, że podany przez wnoszącego protest numer PESEL okazał się nieistniejący w bazie danych. Oba te braki – brak podpisu i nieprawidłowy PESEL – zostały uznane za nieusuwalne, co skutkowało pozostawieniem protestu bez dalszego biegu zgodnie z art. 322 § 1 k.wyb. Sąd powołał się również na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 25 października 2023 r., I NZP 8/23, nadaną mocy zasady prawnej, która wyklucza stosowanie przepisów o uzupełnianiu braków formalnych w postępowaniach protestacyjnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, protest wyborczy powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że brak podpisu pod protestem wyborczym oraz podanie nieistniejącego numeru PESEL stanowią nieusuwalne braki formalne. Zgodnie z art. 322 § 1 k.wyb. oraz utrwalonym orzecznictwem, w takich przypadkach protest należy pozostawić bez dalszego biegu, ponieważ nie stosuje się przepisów o uzupełnianiu braków formalnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
pozostawienie protestu bez dalszego biegu
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A.N. | osoba_fizyczna | wnoszący protest |
Przepisy (6)
Główne
k.wyb. art. 321 § 1
Kodeks wyborczy
Protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 14 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą. Nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego.
k.wyb. art. 322 § 1
Kodeks wyborczy
Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych.
Pomocnicze
k.p.c. art. 126
Kodeks postępowania cywilnego
Określa ogólne wymogi formalne pisma procesowego, które powinny być spełnione przez protest wyborczy.
Ustawa o referendum ogólnokrajowym
Wspomniana w uchwale I NZP 8/23 jako dotycząca postępowań, w których nie stosuje się przepisów o uzupełnianiu braków formalnych.
k.p.c. art. 130 § 1-2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące uzupełniania braków formalnych, które nie mają zastosowania w postępowaniach protestacyjnych zgodnie z uchwałą SN I NZP 8/23.
k.p.c. art. 130a § 1-3
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące uzupełniania braków formalnych, które nie mają zastosowania w postępowaniach protestacyjnych zgodnie z uchwałą SN I NZP 8/23.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Protest wyborczy nie został podpisany przez wnoszącego. Wnoszący protest podał nieistniejący numer PESEL. Brak podpisu i nieprawidłowy PESEL są nieusuwalnymi brakami formalnymi. W sprawach protestów wyborczych nie stosuje się przepisów o uzupełnianiu braków formalnych.
Godne uwagi sformułowania
pozostawia protest bez dalszego biegu nieusuwalny brak formalny nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 130a § 1-3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego
Skład orzekający
Paweł Wojciechowski
przewodniczący, sprawozdawca
Aleksander Stępkowski
członek
Adam Redzik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "wymogi formalne protestów wyborczych, brak możliwości uzupełniania braków formalnych w sprawach wyborczych."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowań w sprawach protestów wyborczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 3/10
Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy rutynowych braków formalnych, co czyni ją mało interesującą dla szerszego grona odbiorców.
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I NSW 1146/25 POSTANOWIENIE Dnia 24 czerwca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wojciechowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Aleksander Stępkowski SSN Adam Redzik w sprawie z protestu wyborczego A.N. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych 24 czerwca 2025 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. i UZASADNIENIE A. N. (dalej także: Wnoszący protest), 10 czerwca 2025 r. (data stempla pocztowego) wniósł protest dotyczący wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej (dalej także: Prezydenta RP). W uzasadnieniu Wnoszący protest wskazał, że nie został dopisany do spisu wyborców, a tym samym został „całkowicie pozbawiony prawa głosu”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 321 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 365; dalej: „k.wyb.”) protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 14 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą. Nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego. Zgodnie z dyspozycją art. 322 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych. Protest wyborczy jako pierwsze pismo procesowe w sprawie powinien odpowiadać warunkom formalnym określonym w art. 126 i nast. k.p.c. Niezbędne jest zatem, aby protest wyborczy zawierał: 1. oznaczenie podmiotu wnoszącego protest z podaniem jego adresu i numeru PESEL; 2. oznaczenie, w którym z obwodów do głosowania na obszarze danego okręgu wyborczego w spisie wyborców było umieszczone imię i nazwisko wnoszącego protest – jeżeli protest wnosi wyborca; 3. oznaczenie pełnomocnika wraz ze wskazaniem jego adresu – jeżeli został ustanowiony; 4. wniosek o stwierdzenie nieważności wyborów/wyborów w danym okręgu wyborczym/wyboru posła/wyboru senatora; 5. zarzuty; przedstawienie lub wskazanie dowodów, na których oparto zarzuty; 7. uzasadnienie zarzutów; 8. własnoręczny podpis skarżącego lub jego pełnomocnika. Ponadto, jeśli protest wyborczy składa osoba przebywająca za granicą lub na polskim statku morskim protest musi dodatkowo zawierać oznaczenie pełnomocnika zamieszkałego w Polsce lub pełnomocnika do doręczeń zamieszkałego w Polsce wraz ze wskazaniem ich adresów. Sąd Najwyższy uchwałą z 25 października 2023 r., I NZP 8/23, której nadano moc zasady prawnej, jednoznacznie stwierdził, że „w postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów: do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz do Parlamentu Europejskiego w Rzeczypospolitej Polskiej, o których mowa w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277, ze zm.), a także w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum, o którym mowa w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851, ze zm.), nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 130 1a § 1-3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1550, ze zm.)”. W sprawach dotyczących protestów wyborczych nie wzywa się zatem wnoszących protest do uzupełnienia braku formalnego pisma (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 4 czerwca 2025 r. I NSW 36/25). Wnoszący protest nie podpisał protestu wyborczego, co stanowi nieusuwalny brak formalny, ze względu na który protest wyborczy należało pozostawić bez dalszego biegu. Ponadto, w niniejszej sprawie Wnoszący protest wskazał budzący wątpliwości nr PESEL (k. 6 akt I NSW 1146/25), który po zweryfikowaniu przez Sąd Najwyższy w bazie PESEL – SAD okazał się nieistniejącym. W związku z tym, że Wnoszący protest nie wskazał prawidłowego numeru PESEL należało uznać, że wywiedzione do Sądu Najwyższego pismo procesowe obarczone jest nieusuwalnym brakiem formalnym i z tej przyczyny należało pozostawić protest bez dalszego biegu. Z powyższych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 322 § 1 zd. 1 k.wyb., postanowił jak w sentencji postanowienia. [r.g.]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI