I NSW 10546/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy pozostawił bez dalszego biegu protest wyborczy dotyczący braku możliwości głosowania korespondencyjnego lub przez pełnomocnika dla osób z niepełnosprawnościami ruchowymi, uznając, że zarzut wykracza poza zakres dopuszczalny przez Kodeks wyborczy.
Skarżący, osoba z niepełnosprawnością ruchową, wniósł protest przeciwko wyborowi Prezydenta RP, domagając się umożliwienia głosowania korespondencyjnego lub przez pełnomocnika, wskazując na naruszenie praw wyborczych i niezgodność przepisów Kodeksu wyborczego z Konstytucją i konwencjami międzynarodowymi. Sąd Najwyższy uznał, że zarzut ten ma charakter postulatywny i wykracza poza zakres dopuszczalny przez Kodeks wyborczy, który dotyczy nieprawidłowości związanych z przebiegiem głosowania lub ustaleniem wyników, a nie kwestionowania obowiązujących regulacji prawnych.
Skarżący B. K. A., osoba z niepełnosprawnością ruchową, złożył protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, domagając się stwierdzenia naruszenia jego praw wyborczych i zobowiązania organów do zapewnienia realnego sposobu oddania głosu, np. korespondencyjnie lub przez pełnomocnika. Skarżący wskazał, że odmowa umożliwienia takiej formy głosowania, powołująca się na art. 53a § 4 i art. 54 § 1 Kodeksu wyborczego, pozbawiła go prawa do głosu. Zarzucił naruszenie Konstytucji RP (art. 32 i 62), ustawy o rehabilitacji osób niepełnosprawnych oraz konwencji międzynarodowych, kwestionując konstytucyjność i zgodność przepisów Kodeksu wyborczego z prawem międzynarodowym. Sąd Najwyższy, rozpatrując protest, stwierdził, że zgodnie z art. 321 § 3 i art. 82 Kodeksu wyborczego, protest powinien dotyczyć zarzutów przestępstw przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów kodeksu mającego wpływ na wynik wyborów. Sąd uznał, że zarzut skarżącego ma charakter postulatywny, polemizując z obowiązującymi regulacjami, a nie dotyczy nieprawidłowości w przebiegu głosowania czy ustalaniu wyników. W związku z tym, na podstawie art. 322 § 1 Kodeksu wyborczego, Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut taki wykracza poza zakres dopuszczalny przez Kodeks wyborczy, który dotyczy nieprawidłowości związanych z przebiegiem głosowania, ustaleniem wyników głosowania lub wyników wyborów, a nie kwestionowania obowiązujących regulacji prawnych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zarzut skarżącego miał charakter postulatywny i polemizował z obowiązującymi przepisami Kodeksu wyborczego, zamiast wskazywać na konkretne nieprawidłowości w przebiegu głosowania lub ustalaniu wyników, które miały wpływ na wynik wyborów. Tym samym nie spełniał wymogów formalnych protestu wyborczego określonych w Kodeksie wyborczym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
pozostawić protest bez dalszego biegu
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. K. A. | osoba_fizyczna | Skarżący |
| Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej | organ_państwowy | uczestnik |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | uczestnik |
Przepisy (9)
Główne
k.wyb. art. 321 § § 3
Kodeks wyborczy
Wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty.
k.wyb. art. 82 § § 1
Kodeks wyborczy
Przeciwko ważności wyborów może być wniesiony protest z powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów.
k.wyb. art. 322 § § 1
Kodeks wyborczy
Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb.
Pomocnicze
k.wyb. art. 53a § § 4
Kodeks wyborczy
k.wyb. art. 54 § § 1
Kodeks wyborczy
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 62
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ustawa o rehabilitacji osób niepełnosprawnych
k.k.
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzut skarżącego wykracza poza dopuszczalny przez Kodeks wyborczy zakres protestu wyborczego. Zarzut ma charakter postulatywny i nie dotyczy nieprawidłowości związanych z przebiegiem głosowania, ustaleniem wyników głosowania lub wyników wyborów.
Godne uwagi sformułowania
Zarzut ten ma charakter postulatywny – polemiki z obowiązującym regulacjami normatywnymi Nie sposób też uznać, aby świadczył on o dopuszczeniu się w tym zakresie przestępstwa przeciwko wyborom
Skład orzekający
Paweł Księżak
przewodniczący-sprawozdawca
Paweł Czubik
członek
Maria Szczepaniec
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wnoszenia protestów wyborczych i zakres kognicji Sądu Najwyższego w sprawach wyborczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i proceduralnego; nie rozstrzyga merytorycznie kwestii dostępu do głosowania dla osób z niepełnosprawnościami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu dostępności wyborów dla osób z niepełnosprawnościami, choć rozstrzygnięcie jest proceduralne. Pokazuje ograniczenia formalne w dochodzeniu praw wyborczych.
“Czy osoby z niepełnosprawnościami są pozbawiane prawa głosu przez przepisy wyborcze? Sąd Najwyższy odpowiada.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I NSW 10546/25 POSTANOWIENIE Dnia 25 czerwca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Księżak (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Paweł Czubik SSN Maria Szczepaniec w sprawie protestu wyborczego B. K. A. z udziałem Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej oraz Prokuratora Generalnego przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 25 czerwca 2025 r., postanawia: pozostawić protest bez dalszego biegu. Paweł Czubik Paweł Księżak Maria Szczepaniec UZASADNIENIE Pismem z 20 czerwca 2025 r. (data prezentaty Sądu Najwyższego) B. K. A. (dalej jako: „Skarżący”) wniósł protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wnosząc o: (1) stwierdzenie naruszenia praw wyborczych Skarżącego oraz (2) zobowiązanie właściwych organów administracji wyborczej do zapewnienia realnego i dostępnego sposobu oddania głosu w wyborach Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w 2025 r., wskazując jako przykład możliwość głosowania w drodze korespondencyjnej lub przez pełnomocnika. Uzasadniając powyższe wnioski Skarżący wskazał, że jest osobą mającą problemy z poruszeniem się. Nie będąc w stanie osobiście udać się do lokalu wyborczego Skarżący zwrócił się do Konsulatu Rzeczypospolitej Polskiej w M. z prośbą o umożliwienie głosowania korespondencyjnego bądź przez pełnomocnika. W ocenie Skarżącego na skutek otrzymania odpowiedzi odmownej powołującej się na treść art. 53a § 4 oraz art. 54 § 1 Kodeksu wyborczego (dalej: „k.wyb.”), został on pozbawiony prawa do głosu. W oparciu o powyższe Skarżący zarzucił naruszenie art. 32 i 62 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Ponadto Konwencji Organizacji narodów Zjednoczonych o prawach osób niepełnosprawnych i Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Na tej podstawie Skarżący wniósł o rozpoznanie jego sprawy w trybie pilnym, przesłuchanie go w charakterze strony, dopuszczenie do akt dokumentacji medycznej oraz uznania, że art. 53a § 4 i art. 54 § 4 k.wyb. stosowane w oderwaniu od zasad proporcjonalności i równego traktowania są niekonstytucyjne i niezgodne z wiążącymi Rzeczypospolitą konwencjami międzynarodowymi. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zasady i tryb przeprowadzania wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej oraz warunki ważności tych wyborów określa Kodeks wyborczy (k.wyb.). Zgodnie z art. 321 § 3 k.wyb. wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. W art. 82 § 1 k.wyb. wskazano, że przeciwko ważności wyborów, ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony protest z powodu: (pkt1) dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub (pkt 2) naruszenia przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów. Stosownie do art. 322 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb. W świetle tak określonego zakresu protestu wyborczego należy uznać, że zarzut podniesiony przez Skarżącego wykracza poza dopuszczalny przez art. 82 k.wyb. zakres protestu wyborczego. Zarzut ten ma charakter postulatywny – polemiki z obowiązującym regulacjami normatywnymi, nie dotyczy on zatem nieprawidłowości związanych z przebiegiem głosowania, ustaleniem wyników głosowania lub wyników wyborów. Nie sposób też uznać, aby świadczył on o dopuszczeniu się w tym zakresie przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI k.k., mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów. Mając to na uwadze, na podstawie art. 322 § 1 zd. 1 k.wyb., Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. Paweł Czubik Paweł Księżak Maria Szczepaniec [J.M.] [a.ł]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI