Orzeczenie · 2025-06-25

I NSW 10546/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-06-25
SNinneprawo wyborczeŚrednianajwyższy
wybory prezydenckieprawo wyborczeniepełnosprawnidostępnośćgłosowanie korespondencyjneSąd NajwyższyKonstytucja RPprawa człowieka

Skarżący B. K. A., osoba z niepełnosprawnością ruchową, złożył protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, domagając się stwierdzenia naruszenia jego praw wyborczych i zobowiązania organów do zapewnienia realnego sposobu oddania głosu, np. korespondencyjnie lub przez pełnomocnika. Skarżący wskazał, że odmowa umożliwienia takiej formy głosowania, powołująca się na art. 53a § 4 i art. 54 § 1 Kodeksu wyborczego, pozbawiła go prawa do głosu. Zarzucił naruszenie Konstytucji RP (art. 32 i 62), ustawy o rehabilitacji osób niepełnosprawnych oraz konwencji międzynarodowych, kwestionując konstytucyjność i zgodność przepisów Kodeksu wyborczego z prawem międzynarodowym. Sąd Najwyższy, rozpatrując protest, stwierdził, że zgodnie z art. 321 § 3 i art. 82 Kodeksu wyborczego, protest powinien dotyczyć zarzutów przestępstw przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów kodeksu mającego wpływ na wynik wyborów. Sąd uznał, że zarzut skarżącego ma charakter postulatywny, polemizując z obowiązującymi regulacjami, a nie dotyczy nieprawidłowości w przebiegu głosowania czy ustalaniu wyników. W związku z tym, na podstawie art. 322 § 1 Kodeksu wyborczego, Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Proceduralne aspekty wnoszenia protestów wyborczych i zakres kognicji Sądu Najwyższego w sprawach wyborczych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i proceduralnego; nie rozstrzyga merytorycznie kwestii dostępu do głosowania dla osób z niepełnosprawnościami.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zarzut dotyczący braku możliwości głosowania korespondencyjnego lub przez pełnomocnika dla osób z niepełnosprawnościami ruchowymi mieści się w zakresie dopuszczalnego protestu wyborczego przeciwko ważności wyborów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut taki wykracza poza zakres dopuszczalny przez Kodeks wyborczy, który dotyczy nieprawidłowości związanych z przebiegiem głosowania, ustaleniem wyników głosowania lub wyników wyborów, a nie kwestionowania obowiązujących regulacji prawnych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zarzut skarżącego miał charakter postulatywny i polemizował z obowiązującymi przepisami Kodeksu wyborczego, zamiast wskazywać na konkretne nieprawidłowości w przebiegu głosowania lub ustalaniu wyników, które miały wpływ na wynik wyborów. Tym samym nie spełniał wymogów formalnych protestu wyborczego określonych w Kodeksie wyborczym.

Czy przepisy Kodeksu wyborczego dotyczące sposobu głosowania, stosowane w oderwaniu od zasad proporcjonalności i równego traktowania, są niekonstytucyjne i niezgodne z wiążącymi Rzeczpospolitą konwencjami międzynarodowymi?

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął tej kwestii merytorycznie, pozostawiając protest bez dalszego biegu z przyczyn formalnych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy nie badał konstytucyjności i zgodności przepisów z konwencjami, ponieważ uznał, że protest został wniesiony z powodu niezgodnego z prawem braku dalszego biegu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Pozostawić protest bez dalszego biegu

Strony

NazwaTypRola
B. K. A.osoba_fizycznaSkarżący
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczejorgan_państwowyuczestnik
Prokurator Generalnyorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (9)

Główne

k.wyb. art. 321 § § 3

Kodeks wyborczy

Wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty.

k.wyb. art. 82 § § 1

Kodeks wyborczy

Przeciwko ważności wyborów może być wniesiony protest z powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów.

k.wyb. art. 322 § § 1

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb.

Pomocnicze

k.wyb. art. 53a § § 4

Kodeks wyborczy

k.wyb. art. 54 § § 1

Kodeks wyborczy

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 62

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ustawa o rehabilitacji osób niepełnosprawnych

k.k.

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzut skarżącego wykracza poza dopuszczalny przez Kodeks wyborczy zakres protestu wyborczego. • Zarzut ma charakter postulatywny i nie dotyczy nieprawidłowości związanych z przebiegiem głosowania, ustaleniem wyników głosowania lub wyników wyborów.

Godne uwagi sformułowania

Zarzut ten ma charakter postulatywny – polemiki z obowiązującym regulacjami normatywnymi • Nie sposób też uznać, aby świadczył on o dopuszczeniu się w tym zakresie przestępstwa przeciwko wyborom

Skład orzekający

Paweł Księżak

przewodniczący-sprawozdawca

Paweł Czubik

członek

Maria Szczepaniec

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wnoszenia protestów wyborczych i zakres kognicji Sądu Najwyższego w sprawach wyborczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i proceduralnego; nie rozstrzyga merytorycznie kwestii dostępu do głosowania dla osób z niepełnosprawnościami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu dostępności wyborów dla osób z niepełnosprawnościami, choć rozstrzygnięcie jest proceduralne. Pokazuje ograniczenia formalne w dochodzeniu praw wyborczych.

Czy osoby z niepełnosprawnościami są pozbawiane prawa głosu przez przepisy wyborcze? Sąd Najwyższy odpowiada.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst