I NSP 8/19

Sąd Najwyższy2019-03-12
SNinneinneŚrednianajwyższy
przewlekłość postępowaniaskargaSąd Najwyższypostępowanie karnewznowienie postępowaniatermindopuszczalność

Sąd Najwyższy pozostawił skargę na przewlekłość postępowania bez rozpoznania, uznając ją za niedopuszczalną z mocy ustawy, ponieważ została wniesiona po zakończeniu postępowania.

D. R. wniósł skargę na przewlekłość postępowania Sądu Apelacyjnego w sprawie o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem. Sąd Najwyższy uznał skargę za niedopuszczalną, ponieważ została wniesiona po wydaniu orzeczenia przez Sąd Apelacyjny, a tym samym po zakończeniu postępowania. Dodatkowo, sąd wskazał, że postępowanie o wznowienie postępowania nie jest "sprawą" w rozumieniu ustawy o skardze na przewlekłość ani art. 6 EKPC.

Skarżący D. R. złożył skargę na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Sąd Apelacyjny w sprawie o sygn. akt II AKo [...], dotyczącej jego wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w C. z dnia 18 lutego 2011 r., sygn. akt IV K [...]. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę, postanowił pozostawić ją bez rozpoznania jako niedopuszczalną z mocy ustawy. Głównym powodem takiej decyzji było wniesienie skargi po zakończeniu postępowania przed Sądem Apelacyjnym, co narusza wymóg wniesienia skargi w toku postępowania. Sąd Apelacyjny wydał postanowienie w dniu 6 czerwca 2018 r., a skarga została złożona 9 października 2018 r. Ponadto, Sąd Najwyższy zaznaczył, że postępowanie o wznowienie postępowania nie jest "sprawą" w rozumieniu ustawy o skardze na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki ani art. 6 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Wskazano, że postępowanie o wznowienie ma na celu ponowne rozpoznanie już prawomocnie osądzonej sprawy i nie stanowi nowej sprawy w rozumieniu tych przepisów, co potwierdza orzecznictwo europejskie i polskie. Skarżącego zwolniono od wydatków postępowania ze względu na pozbawienie wolności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na przewlekłość postępowania jest niedopuszczalna, jeśli zostanie wniesiona po wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie.

Uzasadnienie

Ustawa o skardze na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki wymaga, aby skarga została wniesiona w toku postępowania. Wniesienie jej po zakończeniu postępowania czyni ją niedopuszczalną z mocy ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

skargę pozostawić bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
D. R.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (5)

Główne

ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. art. 8 § ust. 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. art. 2 § ust. 1

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. art. 5 § ust. 1

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Pomocnicze

k.p.k. art. 430 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga na przewlekłość postępowania została wniesiona po zakończeniu postępowania przed Sądem Apelacyjnym. Postępowanie o wznowienie postępowania nie jest "sprawą" w rozumieniu ustawy o skardze na przewlekłość ani art. 6 EKPC.

Godne uwagi sformułowania

Skargę należało pozostawić bez rozpoznania - jako niedopuszczalną z mocy ustawy. Warunkiem rozpoznania takiej skargi [...] jest wniesienie jej w toku postępowania w sprawie. Sprawa o wznowienie postępowania nie jest bowiem „sprawą” w rozumieniu art. 2 ustawy czy art. 6 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności [...]

Skład orzekający

Dariusz Czajkowski

przewodniczący

Marek Siwek

członek

Maria Szczepaniec

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska, że skarga na przewlekłość postępowania jest niedopuszczalna po jego zakończeniu oraz że postępowanie o wznowienie postępowania nie jest \"sprawą\" w rozumieniu ustawy i EKPC."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniesienia skargi po zakończeniu postępowania oraz specyfiki postępowania o wznowienie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważne kwestie proceduralne dotyczące skargi na przewlekłość postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa, choć nie zawiera przełomowych wniosków.

Skarga na przewlekłość postępowania: kiedy jest za późno na jej złożenie?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I NSP 8/19
POSTANOWIENIE
Dnia 12 marca 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Czajkowski (przewodniczący)
‎
SSN Marek Siwek
‎
SSN Maria Szczepaniec (sprawozdawca)
w sprawie ze skargi D. R. (R.)
na przewlekłość postępowania prowadzonego przed Sądem Apelacyjnym w […] w sprawie o sygn. akt II AKo […]
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym
w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
w dniu 12 marca 2019 r.,
na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (jednolity tekst: Dz.U. z 2018 r., poz. 75)
postanowił:
1) skargę pozostawić bez rozpoznania,
2) zwolnić skarżącego od wydatków postępowania skargowego.
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 9 października 2018 r. D. R. wniósł skargę na przewlekłość postępowania sądowego Sądu Apelacyjnego w
[…]
w sprawie o sygn. akt II AKo
[…]
, dotyczącego jego wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w C. z dnia 18 lutego 2011 r., sygn. akt IV K
[…]
, mocą którego został uznany winnym popełnienia przestępstwa z art. 197 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skargę należało pozostawić bez rozpoznania - jako niedopuszczalną z mocy ustawy.
Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (jednolity tekst: Dz.U. z 2018 r., poz. 75, dalej: ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r.), strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego.
Warunkiem rozpoznania takiej skargi - w myśl dyspozycji art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. - jest wniesienie jej w toku postępowania w sprawie. W
niniejszych realiach bezsprzecznym jest natomiast, iż skarga na przewlekłość została wniesiona przez D. R. już po wydaniu orzeczenia przez Sąd Apelacyjny w
[…]
. Postanowienie w sprawie o sygn. akt II AKo
[…]
Sąd Apelacyjny w
[…]
wydał bowiem w dniu 6 czerwca 2018 r., a skarżący D. R. wniósł skargę na przewlekłość tego postępowania dopiero pismem z dnia 9 października 2018 r. Z powyższego wyłania się oczywista konstatacja, iż skarżący skierował skargę już po zakończeniu wyżej wymienionego postępowania przed Sądem Apelacyjnym w
[…]
.
Na marginesie tylko należy podnieść, iż gdyby nawet skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania wznowieniowego w terminie, o którym mowa w art.  5 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2014 r., to i tak musiałaby ona być pozostawiona bez rozpoznania. Sprawa o wznowienie postępowania nie jest bowiem „sprawą” w rozumieniu art. 2 ustawy czy art. 6 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z dnia 4 listopada 1950 r. (Dz.U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284) w zw. z dyspozycją art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. Trzeba podnieść, że
de facto
wznowienie postępowania ukierunkowane pozostaje na ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy, która to została już prawomocnie osądzona. W powyższym zatem zakresie postępowanie wywołane wnioskiem o wznowienie postępowania nie jest w żadnym razie (czy to w ujęciu przedmiotowym czy podmiotowym) nową sprawą, lecz jednak w dalszym ciągu jest rozpoznawaniem sprawy prawomocnie już rozstrzygniętej, skoro celem wnioskującego jest doprowadzenie do tego, by sprawa prawomocnie rozstrzygnięta była rozpoznana na nowo. Orzecznictwo europejskie jest od dawna konsekwentne, że gwarancje z art. 6 Konwencji nie mają zastosowania do postępowań, w których dąży się do wznowienia postępowania zakończonego ostatecznym wyrokiem (patrz m.in. decyzje Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z dnia 26 października 2004 r. nr 13990/04, LEX nr 145734, z dnia 15 marca 2005 r. nr 51744/99, LEX nr 148873, decyzja Europejskiej Komisji Praw Człowieka z dnia 17 stycznia 1995 r. nr 25084/94, LEX nr 40881). Wyrażony wyżej pogląd znalazł aprobatę w polskiej doktrynie prawa (patrz m.in. Cz. Kłak - Skarga na przewlekłość postępowania karnego a Europejska Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, Rzeszów 2011, str. 63), jak również w jednym z ostatnich orzeczeń wydanych przez Sąd Najwyższy (patrz postanowienie z dnia 22 stycznia 2019 r., I NSP 53/18, niepubl.).
Reasumując, w oparciu o art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy, Sąd Najwyższy postanowił o pozostawieniu skargi bez rozpoznania.
W oparciu o art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. Sąd zwolnił skarżącego z obowiązku poniesienia wydatków związanych z niniejszym postępowaniem. D. R. jest bowiem pozbawiony wolności, co powoduje, że ich uiszczenie byłoby dla niego zbyt uciążliwe.
Mając powyższe okoliczności na uwadze postanowiono, jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI