I NSP 79/23

Sąd Najwyższy2023-06-14
SNinneinneWysokanajwyższy
przewlekłość postępowaniaskargaSąd Najwyższye-PUAPpisma procesoweskutki procesoweterminowośćprawidłowość czynności

Sąd Najwyższy oddalił skargę na przewlekłość postępowania, uznając, że wysłanie pisma przez e-PUAP nie wywołuje skutków procesowych.

Skarga dotyczyła naruszenia prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach. Skarżący zarzucił przewlekłość z powodu wezwania do uzupełnienia braków formalnych pisma wysłanego elektronicznie przez e-PUAP. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy i wcześniejsze orzecznictwo, stwierdził, że platforma e-PUAP nie jest systemem teleinformatycznym przewidzianym do składania pism procesowych w postępowaniu sądowym, a takie wysłanie nie wywołuje skutków procesowych. W związku z tym skarga została oddalona.

Skarga została wniesiona przez M. J. na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach (sygn. akt I ACo 473/22). Skarżący domagał się stwierdzenia przewlekłości postępowania oraz przyznania od Skarbu Państwa kwoty nie mniejszej niż 6000 zł. Głównym zarzutem było wezwanie do uzupełnienia braków formalnych poprzez złożenie podpisu własnoręcznego, mimo że pismo zostało podpisane elektronicznie podpisem zaufanym za pośrednictwem platformy e-PUAP. Skarżący uważał, że takie działanie sądu jest nieprawidłowe i prowadzi do zwłoki. Sąd Najwyższy, rozpatrując skargę, odwołał się do ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Zgodnie z przepisami, ocena przewlekłości uwzględnia terminowość i prawidłowość czynności sądowych, łączny czas postępowania oraz charakter sprawy. Sąd Najwyższy podkreślił, że przepisy formalne nie przewidują innej drogi wniesienia pisma procesowego niż złożenie go w sądzie, za pośrednictwem operatora pocztowego, lub w wyjątkowych sytuacjach za pośrednictwem systemu teleinformatycznego. Platforma e-PUAP nie została uznana za taki system w kontekście postępowań sądowych. W związku z tym, wysłanie pisma przez e-PUAP nie wywołuje skutków procesowych. Sąd Najwyższy podzielił te poglądy i oddalił skargę, nie stwierdzając przewlekłości postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wysłanie pisma za pośrednictwem platformy e-PUAP nie wywołuje skutków procesowych w postępowaniu sądowym, ponieważ platforma ta nie jest systemem teleinformatycznym przewidzianym przepisami prawa do komunikacji stron z sądem.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przepisy prawa procesowego precyzyjnie określają dopuszczalne sposoby wnoszenia pism procesowych do sądu, w tym za pośrednictwem systemów teleinformatycznych, jednak platforma e-PUAP nie jest takim systemem. W związku z tym, wysłanie pisma tą drogą nie jest skuteczne i nie wymaga od sądu podejmowania czynności procesowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddala skargę

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
M. J.osoba_fizycznaskarżący
Skarb Państwaorgan_państwowyodpowiedzialny za koszty

Przepisy (3)

Główne

ustawa o skardze na przewlekłość postępowania art. 2 § 1

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż to konieczne.

ustawa o skardze na przewlekłość postępowania art. 2 § 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Dla stwierdzenia przewlekłości należy ocenić terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez sąd, uwzględniając łączny czas postępowania, charakter sprawy, jej zawiłość oraz znaczenie dla strony.

ustawa o skardze na przewlekłość postępowania art. 12 § 1

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Podstawa prawna do oddalenia skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Platforma e-PUAP nie jest systemem teleinformatycznym przewidzianym przepisami prawa do składania pism procesowych w postępowaniu sądowym. Wysłanie pisma przez e-PUAP nie wywołuje skutków procesowych. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych pisma, które nie zostało skutecznie złożone, jest prawidłową czynnością sądu.

Odrzucone argumenty

Wysłanie pisma przez e-PUAP z podpisem zaufanym powinno wywoływać skutki procesowe. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych pisma wysłanego przez e-PUAP jest nieprawidłową czynnością sądu skutkującą przewlekłością postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Platforma ta nie została przewidziana w przepisach regulujących postępowanie cywilne jako droga kontaktowania się stron z sądem w postępowaniu sądowym. Dopóki zatem ustawodawca nie otworzy szerszej, uwzględniającej rozwój technologii, drogi wnoszenia pism procesowych, przesłanie pisma do sądu mailem czy też za pośrednictwem platformy e-PUAP nie wywołuje skutków procesowych.

Skład orzekający

Elżbieta Karska

przewodniczący, sprawozdawca

Leszek Bosek

członek

Tomasz Demendecki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skuteczności wnoszenia pism procesowych do sądów za pośrednictwem platformy e-PUAP oraz kryteriów oceny przewlekłości postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku skuteczności pisma wniesionego przez e-PUAP w postępowaniu sądowym. Może być mniej istotne w sprawach, gdzie przepisy szczególne dopuszczają taką formę komunikacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu cyfryzacji i komunikacji z urzędami, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego ma praktyczne znaczenie dla obywateli korzystających z e-PUAP.

Czy wysłałeś pismo przez e-PUAP do sądu? Uważaj, mogło nie zostać skutecznie doręczone!

Dane finansowe

WPS: 6000 PLN

zadośćuczynienie: 6000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSP 79/23
POSTANOWIENIE
Dnia 14 czerwca 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Elżbieta Karska (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Leszek Bosek
‎
SSN Tomasz Demendecki
w sprawie ze skargi M. J.
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki
‎
w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach w sprawie o sygn.
‎
I ACo 473/22,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 14 czerwca 2023 r.,
oddala skargę.
UZASADNIENIE
Skargą na
naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez
nieuzasadnionej zwłoki M. J. (dalej także: „Skarżący”), zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o stwierdzenie, że w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach, w sprawie I ACo 473/22, nastąpiła
przewlekłość postępowania oraz o przyznanie od Skarbu Państwa na
rzecz Skarżącego kwoty nie mniejszej niż 6000 zł i zasądzenie na jego rzecz kosztów zastępstwa prawnego.
W uzasadnieniu skargi zarzucono, że wniesienie dokumentu podpisanego elektronicznie podpisem zaufanym winno determinować podjęcie kroków procesowych przewidzianych dla wniesienia pisma procesowego. Tymczasem wezwano M. J. do uzupełnienia braków formalnych poprzez złożenie podpisu własnoręcznego co, zdaniem Skarżącego, nie
jest
prawidłową czynnością Sądu i skutkuje przewlekłością postępowania (nieprawidłowością podjętych czynności).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na
naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i  postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz.U. 2018, poz. 75 z
późn. zm., dalej: ustawa o skardze na przewlekłość postępowania) – strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Równocześnie, stosownie do art. 2 ust. 2 ustawy o
skardze na przewlekłość postępowania dla stwierdzenia, czy w sprawie doszło do
przewlekłości postępowania, należy w szczególności ocenić terminowość i  prawidłowość czynności podjętych przez sąd w celu wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie albo czynności podjętych przez prokuratora prowadzącego lub nadzorującego postępowanie przygotowawcze w celu zakończenia postępowania przygotowawczego lub czynności podjętych przez sąd lub komornika sądowego w celu przeprowadzenia i zakończenia sprawy egzekucyjnej albo innej sprawy dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego. Dokonując tej oceny, uwzględnia się łączny dotychczasowy czas postępowania od
jego wszczęcia do chwili rozpoznania skargi, niezależnie od tego, na   jakim   etapie skarga została wniesiona, a także charakter sprawy, stopień  faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony, która wniosła skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania.
Przewlekłość postępowania może nastąpić zarówno wtedy, gdy sąd nie  podejmuje żadnych czynności, jak i wtedy, gdy je podejmuje, ale są one nieprawidłowe i w ich następstwie dochodzi do zwłoki w rozpatrzeniu sprawy (postanowienie Sądu Najwyższego z 24 lutego 2016 r., III SPP 53/15, LEX nr 2032325).
Sąd Najwyższy w postanowieniu z 29 marca 2023 r., III CZ 427/22, wypowiedział się na temat skuteczności wniesienia do sądu pisma procesowego inicjującego postępowanie, zwracając uwagę, że zasadniczą, dopuszczalną drogą złożenia pisma procesowego jest wniesienie go do sądu. Przepisy o charakterze formalnym nie przewidują innej drogi wniesienia pisma procesowego do sądu niż  złożenie go w siedzibie sądu (w biurze podawczym), za pośrednictwem określonego operatora pocztowego lub – w sytuacjach przewidzianych w przepisach szczególnych – za pośrednictwem systemu teleinformatycznego albo innego (niż operator pocztowy) podmiotu uprawnionego (np. kapitana statku). Ponieważ są to wyjątki od ogólnej zasady wnoszenia pism procesowych, nie mogą być interpretowane rozszerzająco.
System teleinformatyczny, za pośrednictwem, którego można złożyć pismo procesowe to specjalny system obsługujący konkretne postępowanie sądowe, np.           postępowanie upominawcze, postępowanie rejestrowe. Nie  jest  takim  systemem elektroniczna Platforma Usług Administracji Publicznej e
-
PUAP, służąca do komunikacji obywateli z jednostkami administracji publicznej. Platforma ta nie została przewidziana w przepisach regulujących postępowanie cywilne jako droga kontaktowania się stron z sądem w postępowaniu sądowym.
Dopóki zatem ustawodawca nie otworzy szerszej, uwzględniającej rozwój technologii, drogi wnoszenia pism procesowych, przesłanie pisma do sądu mailem czy też za pośrednictwem platformy e-PUAP nie wywołuje skutków procesowych i   nie wymaga podjęcia przez sąd czynności o charakterze faktycznym np. wydrukowanie załącznika do maila i procesowym np. wezwania do podpisania wydruku (por. szerzej ww. orzeczenie z uzasadnieniem).
Sąd Najwyższy podziela przytoczone poglądy i w zaistniałych okolicznościach nie stwierdza przewlekłości postępowania (nieprawidłowości czynności) w sprawie I ACo 473/22 Sądu Apelacyjnego w Katowicach.
Z tych względów, na mocy art. 12 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania, skarga podlega oddaleniu.
[ms]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI