I NSP 15/23
Podsumowanie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę na przewlekłość postępowania, ponieważ została wniesiona osobiście przez stronę, z pominięciem wymaganego przez prawo zastępstwa przez adwokata lub radcę prawnego.
Skarżąca A. D. wniosła osobiście skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Krakowie, domagając się odszkodowania. Prezes Sądu Apelacyjnego wniósł o odrzucenie skargi z powodu niezachowania wymogów formalnych. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące zastępstwa procesowego, uznał, że skarga wniesiona osobiście przez stronę, która nie jest zwolniona z przymusu adwokacko-radcowskiego, podlega odrzuceniu.
Skarżąca A. D. złożyła osobiście skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, zarzucając przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Krakowie (sygn. akt III AUa 1501/18). Domagała się również odszkodowania w kwocie 10 000 zł oraz zwrotu kosztów postępowania skargowego. Prezes Sądu Apelacyjnego w Krakowie wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na niezachowanie warunków z art. 87¹ § 1 k.p.c., który nakłada obowiązek zastępstwa przez adwokata lub radcę prawnego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Sąd Najwyższy, odwołując się do art. 2 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość oraz art. 8 ust. 2 tej ustawy, który nakazuje odpowiednie stosowanie przepisów o postępowaniu zażaleniowym, stwierdził, że w sprawach cywilnych, w tym dotyczących ubezpieczeń społecznych, obowiązuje przymus adwokacko-radcowski. Ponieważ skarżąca samodzielnie sporządziła i podpisała skargę, z pominięciem tego wymogu, Sąd Najwyższy, na podstawie powołanych przepisów, odrzucił skargę jako niedopuszczalną. W związku z odrzuceniem skargi, Sąd uznał za zbędne orzekanie o wniosku o zwrot kosztów postępowania skargowego.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, skarga taka podlega odrzuceniu.
Uzasadnienie
Zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego, w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, chyba że zachodzą wyjątki. Zasada ta ma zastosowanie również do skargi na przewlekłość postępowania, niezależnie od przedmiotu postępowania, którego dotyczy zarzucana przewlekłość. Skarga wniesiona osobiście przez podmiot pozbawiony zdolności postulacyjnej podlega odrzuceniu bez wzywania do uzupełnienia braków formalnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie skargi
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. D. | osoba_fizyczna | skarżąca |
| Skarb Państwa - Prezes Sądu Apelacyjnego w Krakowie | organ_państwowy | uczestnik |
Przepisy (5)
Główne
ustawa o skardze na przewlekłość art. 8 § 2
Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki
W sprawach nieuregulowanych w ustawie, do postępowania toczącego się na skutek skargi mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu zażaleniowym obowiązujące w postępowaniu, którego skarga dotyczy.
k.p.c. art. 87¹ § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych.
Pomocnicze
ustawa o skardze na przewlekłość art. 2 § 1
Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki
Strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż to konieczne.
k.p.c. art. 394¹ § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398⁶ § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niezachowanie przez skarżącą wymogu zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym.
Godne uwagi sformułowania
w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych zdolność strony do podejmowania przez nią osobiście czynności procesowych jest zatem wyłączona skarga na przewlekłość postępowania w sprawach cywilnych (...) wniesiona przez podmiot pozbawiony zdolności postulacyjnej, podlega odrzuceniu
Skład orzekający
Joanna Lemańska
przewodniczący-sprawozdawca
Paweł Księżak
członek
Adam Redzik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogu zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego w skardze na przewlekłość postępowania przed Sądem Najwyższym."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy strona samodzielnie wnosi skargę na przewlekłość, pomijając wymóg profesjonalnego zastępstwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym, co jest kluczowe dla praktyków prawa, choć sama sytuacja nie jest nadzwyczajna.
“Osobista skarga na przewlekłość odrzucona. Sąd Najwyższy przypomina o przymusie adwokackim.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN Sygn. akt I NSP 15/23 POSTANOWIENIE Dnia 14 lutego 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Joanna Lemańska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Paweł Księżak SSN Adam Redzik w sprawie ze skargi A. D. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Krakowie w sprawie o sygn. III AUa 1501/18, z udziałem Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Apelacyjnego w Krakowie po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 14 lutego 2023 r., odrzuca skargę. UZASADNIENIE A. D. (dalej: Skarżąca) pismem z 19 stycznia 2023 r. wniosła sporządzoną osobiście skargę na przewlekłość postępowania toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w Krakowie pod sygn. III AUa 1501/18. Jednocześnie Skarżąca domagała się przyznania jej kwoty 10 000 zł tytułem odszkodowania oraz zasądzenia na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania skargowego. Prezes Sądu Apelacyjnego w Krakowie w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie wobec niezachowania warunków z art. 87 1 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 75, ze zm., zwanej dalej: ustawą o skardze na przewlekłość) strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie w tej sprawie trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla jej rozstrzygnięcia, albo trwa dłużej, niż to konieczne dla załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie do postępowania toczącego się na skutek skargi mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu zażaleniowym obowiązujące w postępowaniu, którego skarga dotyczy. Oznacza to, że w przypadku skargi wniesionej przez A. D. (dotyczącej sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych), przy ocenie jej dopuszczalności, niezbędne jest sięgnięcie do przepisów o postępowaniu zażaleniowym w sprawach cywilnych regulujących zdolność postulacyjną strony. W myśl art. 87 1 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych (§ 1), chyba że stroną, jej organem, jej przedstawicielem ustawowym lub pełnomocnikiem jest sędzia, prokurator, notariusz albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, a także gdy stroną, jej organem lub jej przedstawicielem ustawowym jest adwokat, radca prawny lub radca Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, a w sprawach własności intelektualnej rzecznik patentowy (§ 2). Zasada ta znajduje zastosowanie do skargi na przewlekłość postępowania, podlegającej rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy i to niezależnie od przedmiotu postępowania, którego dotyczy zarzucana przewlekłość. W postępowaniu przed Sądem Najwyższym zdolność strony do podejmowania przez nią osobiście czynności procesowych jest zatem wyłączona. Skarga na przewlekłość postępowania w sprawach cywilnych (w tym z zakresu ubezpieczeń społecznych), wniesiona przez podmiot pozbawiony zdolności postulacyjnej, podlega odrzuceniu bez wzywania do uzupełnienia braków formalnych (zob. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego - zasada prawna z 16 listopada 2004 r., III SPP 42/04; postanowienia Sądu Najwyższego: z 26 lipca 2019 r., I NSP 52/19 i z 11 września 2019 r. I NSP 7/19). W niniejszej sprawie A. D. samodzielnie sporządziła i podpisała rozpoznawaną skargę na przewlekłość postępowania, z pominięciem przymusu adwokacko-radcowskiego, co skutkuje koniecznością odrzucenia tej skargi na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość w związku z art. 394 1 § 3 k.p.c. w związku z art. 398 6 § 3 k.p.c. i art. 87 1 § 1 k.p.c. Konsekwencją odrzucenia skargi, wobec jej niedopuszczalności, jest zbędność orzekania w przedmiocie wniosku Skarżącej o zwrot kosztów postępowania skargowego. Z powyższych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę