I NSP 349/25

Sąd Najwyższy2025-11-26
SNinneprzewlekłość postępowaniaWysokanajwyższy
przewlekłośćsąd najwyższysąd apelacyjnysąd okręgowyprawo do sąduterminowośćpostępowanie sądowe

Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Krakowie, uznając, że skarga na przewlekłość postępowania obejmująca sądy obu instancji powinna być rozpatrzona przez sąd apelacyjny.

Powódka złożyła skargę na przewlekłość postępowania sądowego, domagając się stwierdzenia przewlekłości, zasądzenia rekompensaty oraz zobowiązania sądu do podjęcia działań. Skarga dotyczyła postępowań przed Sądem Apelacyjnym w Krakowie (sygn. III AUa 670/24) i Sądem Okręgowym w Krakowie (sygn. VII U 1303/23). Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy ustawy o skardze na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania skargi, która obejmuje postępowania przed sądami obu instancji. Właściwy do rozpoznania takiej skargi jest sąd apelacyjny.

Powódka D. M. wniosła skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, domagając się stwierdzenia przewlekłości postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Krakowie (sygn. III AUa 670/24) i Sądem Okręgowym w Krakowie (sygn. VII U 1303/23), zasądzenia od Skarbu Państwa kwoty 4.000 zł tytułem rekompensaty oraz zobowiązania sądu do podjęcia odpowiednich czynności. Prezes Sądu Apelacyjnego w Krakowie wniósł o oddalenie skargi. Sąd Najwyższy, rozpatrując sprawę na posiedzeniu niejawnym, stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania skargi. Zgodnie z art. 4 ust. 1b ustawy o skardze na przewlekłość, w przypadku gdy przedmiotem oceny jest przewlekłość postępowania przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym, właściwy do jej rozpoznania w całości jest sąd apelacyjny. Sąd Najwyższy podkreślił, że przepisy wyznaczające jego właściwość rzeczową w takich sprawach powinny być interpretowane ściśle. Ponieważ skarga dotyczyła postępowań przed oboma sądami, Sąd Najwyższy postanowił o stwierdzeniu swojej niewłaściwości i przekazaniu sprawy Sądowi Apelacyjnemu w Krakowie na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego i ustawy o skardze na przewlekłość.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Właściwy do rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania, która obejmuje postępowania przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym, jest sąd apelacyjny.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 4 ust. 1b ustawy o skardze na przewlekłość, który jednoznacznie wskazuje na właściwość sądu apelacyjnego w takich przypadkach. Podkreślono konieczność ścisłej i literalnej interpretacji przepisów kompetencyjnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
D. M.osoba_fizycznapowódka
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Krakowieinstytucjapozwany
Skarb Państwa – Prezes Sądu Apelacyjnego w Krakowieorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (7)

Główne

ustawa o skardze na przewlekłość art. 4 § 1b

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Właściwy do rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym jest sąd apelacyjny.

ustawa o skardze na przewlekłość art. 4 § 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania skargi dotyczącej postępowania przed sądem apelacyjnym lub Sądem Najwyższym.

Pomocnicze

ustawa o skardze na przewlekłość art. 8 § 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Przepis stosowany odpowiednio do niniejszego postępowania.

k.p.c. art. 200 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowany odpowiednio do przekazania sprawy.

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowany odpowiednio do przekazania sprawy.

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowany odpowiednio do przekazania sprawy.

k.p.c. art. 397 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowany odpowiednio do przekazania sprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Właściwość sądu apelacyjnego do rozpoznania skargi na przewlekłość obejmującej sądy obu instancji.

Godne uwagi sformułowania

Przepisy wyznaczające właściwość rzeczową Sądu Najwyższego do rozpatrywania skarg na przewlekłość postępowania jako normy o charakterze kompetencyjnym, powinny być interpretowane ściśle i literalnie.

Skład orzekający

Grzegorz Żmij

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu do rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania obejmującej sądy niższych instancji."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie skarg na przewlekłość postępowania sądowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem procesowym i skargami na przewlekłość, ponieważ precyzuje właściwość sądu w złożonych sytuacjach.

Sąd Najwyższy nie rozpozna skargi na przewlekłość? Sprawdź, gdzie powinieneś ją złożyć!

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSP 349/25
POSTANOWIENIE
Dnia 26 listopada 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Grzegorz Żmij
w sprawie z powództwa D. M.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Krakowie
o świadczenie uzupełniające,
z udziałem Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Apelacyjnego w Krakowie,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
‎
w dniu 26 listopada 2025 r.,
na skutek skargi powódki na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy
‎
bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym
‎
w Krakowie w sprawie o sygn. III AUa 670/24 i przed Sądem Okręgowym
‎
w Krakowie w sprawie o sygn. VII U 1303/23,
stwierdza swoją niewłaściwość i przekazuje sprawę według właściwości Sądowi Apelacyjnemu w Krakowie.
[kf]
UZASADNIENIE
Skargą z 7 sierpnia 2025 r. (data prezentaty)
skarżąca
D. M.
osobiście wniosła
skargę na przewlekłość postępowania sądowego, toczącego się obecnie przed Sądem Apelacyjnym w Krakowie, sygn. III AUa 670/24, żądając: stwierdzenia przewlekłości w tymże postępowaniu w sprawie o uprzedniej sygn. akt VII U 1303/23 (IV Uo 214/23) (1);
zasądzenia na rzecz powódki od Skarbu Państwa – Sądu Apelacyjnego w Krakowie kwoty 4.000 zł tytułem rekompensaty za
naruszenie prawa do rozpoznania bez nieuzasadnionej zwłoki (2);
‎
zobowiązania sądu do podjęcia odpowiednich czynności zmierzających do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (3).
Prezes Sądu Apelacyjnego w Krakowie w odpowiedzi na skargę zgłosił swój udział w sprawie i wniósł o oddalenie skargi, a w przypadku jej uznania o przyjęcie mniejszej kwoty odszkodowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga nie mogła zostać rozpoznana przez Sąd Najwyższy, ponieważ właściwy do jej rozpoznania jest Sąd Apelacyjny w Krakowie.
Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez
nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725,
‎
dalej: „ustawa o
skardze na przewlekłość”), Sąd Najwyższy jest właściwy wyłącznie do
rozpoznania skargi dotyczącej postępowania przed sądem apelacyjnym lub Sądem Najwyższym. Jeżeli przedmiotem oceny jest przewlekłość postępowania
przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym, to zgodnie z art. 4 ust. 1b ustawy o  skardze na przewlekłość „właściwy do jej rozpoznania w całości jest sąd apelacyjny”.
Przepisy wyznaczające właściwość rzeczową Sądu Najwyższego do
rozpatrywania skarg na przewlekłość postępowania jako normy o charakterze kompetencyjnym, powinny być interpretowane ściśle i literalnie (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z 19 grudnia 2019 r., I NSP 175/19; z 24 października 2024 r., I
NSP 333/24; z 12 listopada 2024 r., I NSP 256/23; z 18 grudnia 2024 r.,
‎
I NSP 401/24; z 14 stycznia 2025 r., I NSP 426/24; z 16 stycznia 2025 r.,
‎
I NSP 442/24; z 11 marca 2025 r., I NSP 293/25; z 15 kwietnia 2025 r., I NSP 6/25; z 21 maja 2025 r., I NSP 144/25; z 11 czerwca 2025 r., I NSP 173/25,
‎
z 18 września 2025 r., I NSP 289/25).
Sąd Najwyższy po przeprowadzeniu dokładnej analizy treści skargi doszedł do wniosku, że skarżąca kwestionuje całość trwania
postępowania
‎
przed Sądem Apelacyjnym w Krakowie w sprawie o sygn. III AUa 670/24
‎
i Sądem Okręgowym w Krakowie w sprawie o sygn. VII U 1303/23
.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy postanowił o stwierdzeniu swej niewłaściwości i przekazaniu sprawy Sądowi Apelacyjnemu w Krakowie na  podstawie art. 200 § 2 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., stosowanym odpowiednio na mocy art. 398
21
k.p.c. w zw. z art. 397 § 3 k.p.c., który
stosuje się do niniejszego postępowania na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość.
[kf]
[a.ł]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI