I NSP 305/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił skargę na przewlekłość postępowania, ponieważ strona wniosła ją osobiście, mimo obowiązującego wymogu zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego.
K. N. złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Najwyższym w sprawie I CSK 3132/23. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, wskazując na naruszenie art. 87¹ § 1 k.p.c., który nakłada obowiązek zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Skarżący wniósł skargę osobiście, co stanowiło brak nieusuwalny skutkujący odrzuceniem skargi.
Sąd Najwyższy rozpoznał skargę K. N. na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Najwyższym w sprawie o sygn. I CSK 3132/23. Skarga została wniesiona osobiście przez K. N. w dniu 21 sierpnia 2024 r. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 87¹ § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, stwierdził obowiązek zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Zaznaczono, że nowelizacja z dnia 9 marca 2023 r. wprowadziła wyjątek od tego wymogu jedynie w przypadku skarg dotyczących przewlekłości postępowania przed sądem apelacyjnym, ale nie przed Sądem Najwyższym. Ponieważ skarżący nie był zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika, a nie zachodziły żadne z przewidzianych w art. 87¹ § 2 k.p.c. podstaw do niestosowania tego przepisu, Sąd Najwyższy uznał brak ten za nieusuwalny i na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość w związku z art. 394¹ § 3 k.p.c. oraz art. 398⁶ § 3 k.p.c. odrzucił skargę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, strona nie może samodzielnie wnieść skargi na przewlekłość postępowania przed Sądem Najwyższym. Wymagane jest zastępstwo procesowe przez adwokata lub radcę prawnego, zgodnie z art. 87¹ § 1 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że art. 87¹ § 1 k.p.c. nakłada obowiązek zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Nowelizacja z 2023 r. wprowadziła wyjątek dla skarg na przewlekłość postępowania przed sądem apelacyjnym, ale nie dotyczy to postępowań przed Sądem Najwyższym. Brak profesjonalnego pełnomocnika jest brakiem nieusuwalnym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie skargi
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. N. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa – Prezes Sądu Rejonowego w Gliwicach | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
ustawa o skardze na przewlekłość art. 4 § 2
Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki
Jeżeli skarga dotyczy przewlekłości postępowania przed sądem apelacyjnym lub Sądem Najwyższym – właściwy do jej rozpoznania jest Sąd Najwyższy.
ustawa o skardze na przewlekłość art. 8 § 2
Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki
Skutkuje obowiązkiem odrzucenia skargi w przypadku braku nieusuwalnego.
k.p.c. art. 87¹ § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W postępowaniu przed Sądem Najwyższym zastępstwo strony przez adwokata lub radcę prawnego jest obowiązkowe.
Pomocnicze
ustawa o skardze na przewlekłość art. 6 § 4
Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki
W prowadzonym przed Sądem Najwyższym postępowaniu ze skargi dotyczącej przewlekłości postępowania przed sądem apelacyjnym zastępstwo strony przez adwokata lub radcę prawnego nie jest wymagane.
k.p.c. art. 87¹ § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Określa wyjątki od obowiązku zastępstwa procesowego przed SN.
k.p.c. art. 394¹ § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy odrzucenia skargi.
k.p.c. art. 398⁶ § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy odrzucenia skargi kasacyjnej, ale stosowany analogicznie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym (art. 87¹ § 1 k.p.c.). Brak podstaw do zastosowania wyjątków od obowiązku zastępstwa procesowego (art. 87¹ § 2 k.p.c.). Brak profesjonalnego pełnomocnika jako brak nieusuwalny skutkujący odrzuceniem skargi.
Godne uwagi sformułowania
zdolność strony do podejmowania przez nią osobiście czynności procesowych jest nadal wyłączona brak nieusuwalny skutkujący obowiązkiem odrzucenia skargi
Skład orzekający
Leszek Bosek
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogu zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego w skardze na przewlekłość postępowania przed Sądem Najwyższym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniesienia skargi osobiście przez stronę w postępowaniu przed SN.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z wymogiem zastępstwa procesowego, co jest istotne dla prawników, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.
“Czy możesz sam złożyć skargę na przewlekłość w Sądzie Najwyższym? Ten wyrok wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I NSP 305/24 POSTANOWIENIE Dnia 8 października 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Leszek Bosek w sprawie z powództwa K. N. przeciwko Skarbowi Państwa – Prezesowi Sądu Rejonowego w Gliwicach o nakazanie i zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 8 października 2024 r., na skutek skargi K. N. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Najwyższym w sprawie o sygn. I CSK 3132/23, odrzuca skargę. Uzasadnienie W dniu 21 sierpnia 2024 r. K.N. wniósł osobiście do Sądu Najwyższego skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Najwyższym w sprawie I CSK 3132/23. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725, dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”), jeżeli skarga dotyczy przewlekłości postępowania przed sądem apelacyjnym lub Sądem Najwyższym – właściwy do jej rozpoznania jest Sąd Najwyższy. Zgodnie z art. 87 1 § 1 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym zastępstwo strony przez adwokata lub radcę prawnego jest obowiązkowe (por. uchwała siedmiu sędziów Sądu Najwyższego – zasada prawna z 16 listopada 2004 r., III SPP 42/04; postanowienia Sądu Najwyższego: z 24 lutego 2005 r., III SPP 38/05; z 18 października 2018 r., I NSP 75/18; z 16 marca 2021, I NSP 4/21; z 18 czerwca 2024 r., I NSP 167/24). Ustawą z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (tekst jedn. Dz.U. 2023 r., poz. 614), dodano do art. 6 ustawy o skardze na przewlekłość ust. 4 w brzmieniu: „W prowadzonym przed Sądem Najwyższym postępowaniu ze skargi dotyczącej przewlekłości postępowania przed sądem apelacyjnym zastępstwo strony przez adwokata lub radcę prawnego nie jest wymagane”. Jak wynika z uzasadnienia celem nowelizacji jest potrzeba zapewnienia stronom pełniejszego prawa do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki. W ocenie ustawodawcy skoro w postępowaniu przed sądem apelacyjnym nie obowiązuje przymus adwokacko - radcowski, a okoliczności powoływane w skardze na przewlekłość dotyczą w zasadzie wyłącznie okoliczności faktycznych i nie wymagają pogłębionej argumentacji prawnej, to nie ma potrzeby ograniczania zdolności postulacyjnej stron w takim postępowaniu. Z brzmienia przepisu oraz jego uzasadnienia wynika, że de lege lata skargę na przewlekłość postępowania przed sądem apelacyjnym strona może wnieść osobiście. Natomiast w przypadku skargi na przewlekłość postępowania przed Sądem Najwyższym zdolność strony do podejmowania przez nią osobiście czynności procesowych jest nadal wyłączona (art. 87 1 § 1 k.p.c. w związku z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość). Przepisu art. 87 1 § 1 k.p.c. nie stosuje się tylko w postępowaniu o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub rzecznika patentowego oraz gdy stroną, jej organem, jej przedstawicielem ustawowym lub pełnomocnikiem jest sędzia, prokurator, notariusz albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, a także gdy stroną, jej organem lub jej przedstawicielem ustawowym jest adwokat, radca prawny lub radca Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, a w sprawach własności intelektualnej rzecznik patentowy (art. 87 1 § 2 k.p.c.). Skarżący K. N. wniósł osobiście skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Najwyższym w sprawie I CSK 3132/24. Z uwagi na treść art. 87 1 § 1 k.p.c. oraz brak podstaw do zastosowania art. 87 1 § 2 k.p.c., stanowi to brak nieusuwalny skutkujący obowiązkiem odrzucenia skargi na przewlekłość (art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość w związku z art. 394 1 § 3 k.p.c. w związku z art. 398 6 § 3 k.p.c. w związku z art. 87 1 § 1 k.p.c.). Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia. [SOP] [ał]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI