I NSP 30/23

Sąd Najwyższy2023-04-19
SNinneinneŚrednianajwyższy
przewlekłość postępowaniaskargaSąd Najwyższypostępowanie cywilnezastępstwo procesowe

Sąd Najwyższy odrzucił skargę na przewlekłość postępowania, ponieważ strona wniosła ją osobiście, mimo obowiązku reprezentacji przez adwokata lub radcę prawnego.

Strona wniosła skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Poznaniu, domagając się stwierdzenia naruszenia prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki oraz zasądzenia od Skarbu Państwa kwoty 10 000 zł. Skarżący argumentował, że w ciągu 20 miesięcy od wpłynięcia apelacji nie wyznaczono terminu rozprawy. Sąd Najwyższy odrzucił skargę jako niedopuszczalną, wskazując na brak wymaganego przez prawo zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego.

Skarżący P. D. wniósł skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, zarzucając przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Poznaniu w sprawie o sygn. III AUa 453/21. W uzasadnieniu wskazał, że w ciągu 20 miesięcy od wpłynięcia apelacji nie wyznaczono terminu rozprawy. Domagał się stwierdzenia przewlekłości oraz zasądzenia od Skarbu Państwa kwoty 10 000 zł. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę na posiedzeniu niejawnym, postanowił ją odrzucić jako niedopuszczalną. Uzasadnienie opiera się na art. 87¹ § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, który stanowi, że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, chyba że strona należy do kręgu podmiotów zwolnionych z tego obowiązku. Skarżący wniósł skargę osobiście, nie wykazując, aby przysługiwało mu takie zwolnienie. W związku z tym, nie dopełnił obowiązku zastępstwa procesowego, co skutkowało niedopuszczalnością skargi z mocy ustawy. Skarga podlegała odrzuceniu na podstawie przepisów k.p.c. dotyczących odrzucenia środka zaskarżenia w przypadku braku formalnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga taka jest niedopuszczalna.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odrzucił skargę, ponieważ strona wniosła ją osobiście, naruszając art. 87¹ § 1 k.p.c., który nakłada obowiązek zastępstwa przez adwokata lub radcę prawnego w postępowaniu przed SN, chyba że strona należy do kręgu podmiotów zwolnionych z tego obowiązku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
P. D.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (8)

Główne

u.s.p.p. art. 2 § 1

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

u.s.p.p. art. 4 § 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

u.s.p.p. art. 8 § 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

k.p.c. art. 87¹ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

u.s.p.p. art. 3 § 4

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

u.s.p.p. art. 12 § 4

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

k.p.c. art. 394¹ § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398⁶ § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga wniesiona osobiście przez stronę, która nie należy do kręgu podmiotów zwolnionych z obowiązku zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym, jest niedopuszczalna z mocy ustawy.

Godne uwagi sformułowania

nie dopełnił obowiązku, wynikającego z art. 87¹ § 1 k.p.c. skarga na przewlekłość postępowania jest niedopuszczalna z mocy ustawy

Skład orzekający

Mirosław Sadowski

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymóg zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego w skardze na przewlekłość postępowania przed Sądem Najwyższym."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie skarg na przewlekłość postępowania rozpoznawanych przez Sąd Najwyższy i sytuacji, gdy strona nie jest zwolniona z obowiązku zastępstwa procesowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii formalnej, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia problemu przewlekłości postępowania. Jest jednak ważna dla zrozumienia wymogów formalnych w postępowaniu przed Sądem Najwyższym.

Błąd formalny przekreślił szansę na sprawiedliwość? Sąd Najwyższy odrzuca skargę na przewlekłość postępowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSP 30/23
POSTANOWIENIE
Dnia 19 kwietnia 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Mirosław Sadowski
w sprawie ze skargi P. D.
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki
‎
w postępowaniu przygotowawczym przed Sądem Apelacyjnym w Poznaniu
‎
w sprawie o sygn. III AUa 453/21,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 19 kwietnia 2023 r.
odrzuca skargę.
UZASADNIENIE
P. D.
(dalej: „skarżący”) na podstawie art. 2 ust. 1 oraz art. 3 pkt 4
ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na
naruszenie prawa strony do
rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub     nadzorowanym przez prokuratora i
postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2018, poz. 75, dalej: „u.s.p.p.”)
wniósł skargę na przewlekłość postępowania toczącego się przed Sądem Apelacyjnym
w   Poznaniu w sprawie pod sygn. akt
III AUa 453/21
. Skarżący wniósł o  stwierdzenie, że w postępowaniu doszło do przewlekłości postępowania oraz zasądzenie od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Poznaniu kwoty 10 000 zł na podstawie art. 12 ust. 4 u.s.p.p.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że postępowanie przed Sądem Apelacyjnym w Poznaniu jest przewlekłe, gdyż w ciągu 20 miesięcy od wpłynięcia apelacji, w sprawie nie został wyznaczony termin rozprawy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skargę jako niedopuszczalną, należał odrzucić.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.s.p.p.
Strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że  w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i  prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania).
Zgodnie natomiast z art. 4 ust. 2
u.s.p.p.
jeżeli skarga dotyczy przewlekłości postępowania przed sądem apelacyjnym lub Sądem Najwyższym – właściwy do
jej
rozpoznania jest Sąd Najwyższy. Skarżący wniósł o stwierdzenie przewlekłości postępowania sądowego toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w
Poznaniu, III AUa 453/21, zatem właściwym do rozpoznania skargi jest Sąd Najwyższy.
W myśl art. 8 ust. 2
u.s.p.p.
w
sprawach nieuregulowanych w
ustawie o
skardze na przewlekłość postępowania
, do postępowania toczącego się na skutek skargi sąd stosuje odpowiednio przepisy
o postępowaniu zażaleniowym obowiązujące w postępowaniu, którego skarga dotyczy. Skarżący wniósł skargę na
przewlekłość postępowania sądowego postępowania toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w Poznaniu w sprawie
pod
sygn. akt III AUa 453/21, co
do
którego
właściwe pozostają przepisy ustawy z
dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks  postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz.U. 2021, poz. 1805
ze zm., dalej: „k.p.c.”
).
Stosownie do art.
87
1
§ 1 k.p.c.,
w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, a
w
sprawach własności intelektualnej także przez rzeczników patentowych, chyba
że stroną, jej organem, jej przedstawicielem ustawowym lub pełnomocnikiem jest sędzia, prokurator, notariusz albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, a także gdy stroną, jej organem lub jej przedstawicielem ustawowym jest adwokat, radca prawny lub radca Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej. Zastępstwo to dotyczy także czynności procesowych związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem niższej instancji.
Przepis ten znajduje zastosowanie również w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi na przewlekłość postępowania, jeżeli do jej rozpoznania właściwy jest Sąd Najwyższy (zob. uchwała Sądu Najwyższego z 16 listopada 2004 r., III SPP 42/04, OSNP 2005, nr 5, poz. 71 – zasada prawna;
a także postanowienia Sądu Najwyższego: z
2 lutego 2021 r
., I   NSP 174/20; z 6 lutego 2021 r., I NSP 169/20; z 1 września 2021 r., I NSP 135/21; z 23 marca 2022 r.,
I NSP 42/22
).
Skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania sądowego osobiście, natomiast z treści skargi nie wynika, aby skarżący należał do kręgu ww. podmiotów uprawnionych do samodzielnego działania przed Sądem Najwyższym – przez co nie
dopełnił obowiązku, wynikającego z art. 87
1
§ 1 k.p.c. Tym samym, wniesiona  skarga na przewlekłość postępowania jest niedopuszczalna z mocy ustawy (zob.
postanowienia Sądu Najwyższego: z 19 czerwca 2017 r., III  SPP  32/17; z
października 2019 r., I NSP 103/19; z 16 kwietnia 2019 r., I NSP 5/19; z 21 marca 2019 r., I NSP 1/19).
Skarga jako niedopuszczalna podlegała zatem odrzuceniu na podstawie art. 394
1
§ 3 k.p.c. w
zw.
z
398
6
§ 3 k.p.c. i art. 87
1
k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 2 u.s.p.p
[SOP].
[ł.n]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI