I NSP 276/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił skargę na przewlekłość postępowania, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ nie można skarżyć przewlekłości postępowania zainicjowanego skargą na przewlekłość.
Spółka M. wniosła skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach, które samo dotyczyło skargi na przewlekłość postępowania przed Sądem Okręgowym w Katowicach. Dodatkowo, spółka wniosła o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego i zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o wyłączenie sędziów jako niedopuszczalny, a następnie odrzucił skargę na przewlekłość, uznając ją za niedopuszczalną z mocy ustawy, gdyż ustawa nie przewiduje możliwości skarżenia przewlekłości postępowania toczącego się na skutek wcześniejszej skargi na przewlekłość. Postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów zostało umorzone.
Skarżąca, M. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, wniosła skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wskazując na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach, które samo było postępowaniem w przedmiocie skargi na przewlekłość postępowania przed Sądem Okręgowym w Katowicach. Skarżąca domagała się również wyłączenia sędziów Sądu Najwyższego, powołując się na ich powołanie na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w określonym trybie, a także zwolnienia od kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację finansową. Sąd Najwyższy najpierw odrzucił wniosek o wyłączenie sędziów, uznając go za niedopuszczalny, ponieważ został złożony przed wyznaczeniem składu orzekającego. Następnie Sąd Najwyższy odrzucił skargę na przewlekłość. Uzasadnienie opiera się na art. 3 ustawy o skardze na przewlekłość, który określa zamknięty katalog postępowań, w których można wnieść skargę. Przepis ten nie przewiduje możliwości wniesienia skargi na przewlekłość postępowania, które samo jest postępowaniem ze skargi na przewlekłość. Sąd Najwyższy powołał się na ugruntowane stanowisko judykatury, zgodnie z którym rozpoznanie skargi na przewlekłość nie ma samodzielnego przedmiotu i nie można go traktować jako samodzielnej sprawy. W konsekwencji, skarga została uznana za niedopuszczalną z mocy ustawy i odrzucona. Jednocześnie, wobec odrzucenia skargi, Sąd Najwyższy umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, skarga na przewlekłość postępowania jest niedopuszczalna w postępowaniu toczącym się na skutek wniesionej wcześniej skargi na przewlekłość.
Uzasadnienie
Ustawa o skardze na przewlekłość określa zamknięty katalog postępowań, w których można wnieść skargę. Postępowanie ze skargi na przewlekłość nie ma samodzielnego przedmiotu i nie jest traktowane jako samodzielna sprawa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie skargi i wniosku o wyłączenie, umorzenie postępowania o zwolnienie od kosztów
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | skarżąca |
Przepisy (10)
Główne
ustawa o skardze na przewlekłość art. 2 § ust. 1
Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki
Strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż to konieczne.
ustawa o skardze na przewlekłość art. 3
Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki
Katalog postępowań, w których przysługuje uprawnienie do wniesienia skargi na przewlekłość, ma charakter zamknięty.
k.p.c. art. 53¹ § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania cywilnego
Wniosek o wyłączenie sędziego niewyznaczonego do rozpoznania sprawy jest niedopuszczalny.
Pomocnicze
ustawa o skardze na przewlekłość art. 8 § ust. 2
Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki
k.p.c. art. 394¹ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § § 1¹
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 355
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398²¹
Kodeks postępowania cywilnego
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustawa o skardze na przewlekłość nie przewiduje możliwości skarżenia przewlekłości postępowania, które samo jest postępowaniem ze skargi na przewlekłość. Postępowanie ze skargi na przewlekłość nie ma samodzielnego przedmiotu i nie jest traktowane jako samodzielna sprawa. Wniosek o wyłączenie sędziego złożony przed wyznaczeniem składu orzekającego jest niedopuszczalny.
Godne uwagi sformułowania
nie można traktować jako samodzielnej sprawy wniosek o wyłączenie sędziego niewyznaczonego do rozpoznania sprawy jest niedopuszczalny
Skład orzekający
Joanna Lemańska
przewodniczący-sprawozdawca
Paweł Księżak
członek
Adam Redzik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Niedopuszczalność skargi na przewlekłość postępowania wtórnego oraz niedopuszczalność wniosku o wyłączenie sędziego złożonego przed wyznaczeniem składu orzekającego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której skarżący próbuje skarżyć przewlekłość postępowania, które samo jest już postępowaniem ze skargi na przewlekłość.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z nadużywaniem środków prawnych (skarżenie przewlekłości postępowania o przewlekłość) oraz kontrowersyjnego tematu wyłączania sędziów Sądu Najwyższego, co może być interesujące dla prawników zajmujących się prawem procesowym i ustrojowym.
“Czy można skarżyć przewlekłość postępowania o przewlekłość? Sąd Najwyższy odpowiada: nie!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I NSP 276/23 POSTANOWIENIE Dnia 19 grudnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Joanna Lemańska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Paweł Księżak SSN Adam Redzik w sprawie ze skargi M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w L. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach w sprawie o sygn. L. dz. […], na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 19 grudnia 2023 r., 1. odrzuca wniosek o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego; 2. odrzuca skargę; 3. umarza postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu skargowym. UZASADNIENIE W listopadzie 2023 r. M. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w L. (dalej: Skarżąca) wniosła skargę na przewlekłość postępowania o sygn. L.dz. […], toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach w przedmiocie skargi na przewlekłość postępowania przed Sądem Okręgowym w Katowicach. Skarżąca w skardze wniosła również o wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie imiennie wskazanych w tym piśmie sędziów powołanych na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2018, poz. 3), a także o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację finansową spółki. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że wniosek o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego, sformułowany w skardze, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny. Wniosek o wyłączenie został bowiem złożony w treści pisma wszczynającego sprawę przed Sądem Najwyższym, a zatem jeszcze przed wyznaczeniem składu orzekającego w niniejszym postępowaniu. Tymczasem w uchwale składu siedmiu Sędziów Sądu Naj wyższego z 26 lipca 2019 r., I NOZP 1/19, Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że wniosek o wyłączenie sędziego niewyznaczonego do rozpoznania sprawy jest niedopuszczalny, przy czym sędzia objęty takim wnioskiem o wyłączenie może zasiadać w składzie sądu rozpoznającego ten wniosek. Stanowi o tym również obecnie art. 53 1 § 1 pkt 3 k.p.c. Przechodząc do dalszych rozważań, wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725; dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”) , strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego. Katalog postępowań, w których stronom przysługuje uprawnienie do wniesienia skargi na przewlekłość, ma charakter zamknięty i został określony w art. 3 ustawy o skardze na przewlekłość. Powołany przepis, którego brzmienie jest jednoznaczne i nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych, nie przewiduje przy tym możliwości wniesienia skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania bez nieuzasadnionej zwłoki postępowania toczącego się na skutek wniesionej wcześniej przez skarżącego skargi na przewlekłość postępowania. W judykaturze Sądu Najwyższego ugruntowane jest bowiem stanowisko, że w istocie rozpoznanie skargi na przewlekłość postępowania nie ma samodzielnego przedmiotu, lecz jest jedynie elementem postępowania głównego. Zarazem postępowania ze skargi na przewlekłość nie można traktować jako samodzielnej sprawy (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 13 kwietnia 2006 r., III SO 30/05). Z powyższych względów skargę Skarżącej na przewlekłość postępowania zainicjowanego wcześniej wniesioną przez nią skargą na przewlekłość innego postępowania należy uznać za niedopuszczalną z mocy ustawy. W konsekwencji, na podstawie art. 394 1 § 3 w zw. z art. 397 § 1 1 k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, skargę na przewlekłość należało odrzucić. Jednocześnie, wobec odrzucenia skargi, zbędnym stało się orzekanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Z tych też przyczyn Sąd Najwyższy, na podstawie art. 355 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 394 1 § 3 w zw. z art. 398 21 k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, umorzył postępowanie zainicjowane tym wnioskiem. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. (k.b.) [ał]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI