I NSP 225/21

Sąd Najwyższy2021-12-14
SNinnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
przewlekłość postępowaniasąd najwyższyskarganiedopuszczalnośćzastępstwo procesowekodeks postępowania cywilnegoustawa o skardze na przewlekłość

Sąd Najwyższy odrzucił skargę na przewlekłość postępowania, uznając ją za niedopuszczalną z mocy ustawy oraz z powodu braku zastępstwa procesowego przez profesjonalnego pełnomocnika.

Skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania sądowego, wskazując na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, stwierdzając, że instytucja skargi na przewlekłość nie obejmuje postępowań dotyczących samej skargi na przewlekłość. Dodatkowo, skarga została wniesiona osobiście przez stronę, podczas gdy w postępowaniu przed Sądem Najwyższym wymagane jest zastępstwo przez adwokata lub radcę prawnego.

Skarżący J. J. złożył skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wskazując na przewlekłość postępowań przed Sądem Apelacyjnym w [...], Sądem Okręgowym w S. oraz Sądem Rejonowym w Ł.. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę, odrzucił ją jako niedopuszczalną z mocy ustawy. Uzasadnienie opiera się na art. 3 ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, który nie wymienia postępowań dotyczących samej skargi na przewlekłość jako tych, w których można ją wnieść. Sąd Najwyższy powołał się na jednolitą linię orzeczniczą w tym zakresie. Ponadto, Sąd Najwyższy wskazał na naruszenie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego dotyczących zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym, które wymaga obecności adwokata lub radcy prawnego, a skarżący wniósł skargę osobiście.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na przewlekłość nie przysługuje w postępowaniu dotyczącym samej skargi na przewlekłość, gdyż takie postępowanie nie jest wymienione w zamkniętym katalogu postępowań określonym w art. 3 ustawy o skardze na przewlekłość.

Uzasadnienie

Ustawa o skardze na przewlekłość zawiera zamknięty katalog postępowań, w których można wnieść skargę. Postępowanie dotyczące skargi na przewlekłość nie jest w nim wymienione, co czyni ją niedopuszczalną z mocy ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
J. J.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (4)

Główne

ustawa o skardze na przewlekłość art. 3

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Zawiera zamknięty katalog postępowań, w których można wnieść skargę na przewlekłość. Nie obejmuje postępowań dotyczących samej skargi na przewlekłość.

Pomocnicze

k.p.c. art. 87¹ § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek zastępstwa procesowego przez adwokatów lub radców prawnych przed Sądem Najwyższym.

k.p.c. art. 373 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia skargi.

k.p.c. art. 397 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postępowania zażaleniowego, stosowane odpowiednio.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga na przewlekłość nie przysługuje w postępowaniu dotyczącym samej skargi na przewlekłość. W postępowaniu przed Sądem Najwyższym wymagane jest zastępstwo przez profesjonalnego pełnomocnika.

Godne uwagi sformułowania

Skargę na przewlekłość należało odrzucić jako niedopuszczalną z mocy ustawy. W przepisie tym ustawodawca nie wymienił postępowania o naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki. W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych.

Skład orzekający

Joanna Lemańska

przewodniczący

Marek Dobrowolski

członek

Maria Szczepaniec

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność skargi na przewlekłość w postępowaniach dotyczących samej skargi na przewlekłość oraz wymóg zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której przedmiotem skargi na przewlekłość jest postępowanie o stwierdzenie przewlekłości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące skargi na przewlekłość i zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym, co jest ważne dla praktyków prawa.

Kiedy skarga na przewlekłość jest niedopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I NSP 225/21
POSTANOWIENIE
Dnia 14 grudnia 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
Prezes SN Joanna Lemańska (przewodniczący)
‎
SSN Marek Dobrowolski
‎
SSN Maria Szczepaniec (sprawozdawca)
w sprawie ze skargi J. J. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w
[…]
w sprawie o sygn. akt I S
[…]
,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej
‎
i Spraw Publicznych w dniu 14 grudnia 2021 r.,
odrzuca skargę.
UZASADNIENIE
J. J. (dalej: skarżący) pismem z 6 września 2021 r., wniósł do Sądu Najwyższego (data wpływu: 18 listopada 2021 r.) za pośrednictwem Sądu Apelacyjnego w (…) (data wpływu: 28 października 2021 r.) skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (dalej: skarga na przewlekłość), w postępowaniach przed: Sądem Apelacyjnym w (…) sygn. akt I S (…), Sądem Okręgowym w S. sygn. akt V Cz (…) oraz Sądem Rejonowym w Ł.  sygn. akt I C (…) na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki.
Jak wynika z dokumentów znajdujących się w dołączonych aktach Sądu Apelacyjnego w (…), postępowanie w sprawie I S (…)  dotyczy skargi na przewlekłość w sprawie o sygn. I C (…) Sądu Rejonowego w Ł. oraz w sprawie o sygn. V Cz (…) Sądu Okręgowego w S.. Postanowieniem z 16 sierpnia 2021 r. Sąd Okręgowy w S. stwierdził swoją niewłaściwość i
skargę na przewlekłość przekazał według właściwości Sądowi Apelacyjnemu w (…). Następnie Sąd Apelacyjny w (…) postanowieniem z 13 października 2021 r., sygn. I S (…) odrzucił skargę na przewlekłość.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skargę na przewlekłość należało odrzucić jako niedopuszczalną z mocy ustawy.
Instytucja skargi na przewlekłość jest uregulowana w ustawie z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. 2018 r., poz. 75; dalej: ustawa o skardze na  przewlekłość). W sprawach nieuregulowanych w tej ustawie mają zastosowanie odpowiednio przepisy o postępowaniu zażaleniowym obowiązującym w postępowaniu, którego skarga na przewlekłość dotyczy.
P
rzepis
art. 3 ustawy o skardze na przewlekłość zawiera zamknięty katalog postępowań, w których uprawnione podmioty mogą wnieść skargę na przewlekłość. W przepisie tym ustawodawca nie wymienił postępowania o naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki. Tym samym w takim postępowaniu skarga na przewlekłość nie przysługuje, co potwierdza jednolita linia orzecznicza Sądu Najwyższego (postanowienia Sądu Najwyższego z: 1 kwietnia 2005 r., SPK 19/05; 14 lipca 2011 r., III SPP 16/11; 27 lutego 2019 r., I NSP 84/18; 23 września 2020 r., I NSP 134/20; 1 września 2021 r., I NSP 150/21).
W kontekście rozpoznawanej sprawy, skarżący wniósł o stwierdzenie przewlekłości postępowania w sprawie prowadzonej przed Sądem Apelacyjnym w
(…) pod sygn. akt I S (…), której przedmiotem była skarga na przewlekłość przed Sądem Rejonowym w Ł. oraz Sądem Okręgowym w S.. W związku z tym skarga na przewlekłość postępowania w sprawie I S (…)  jest niedopuszczalna z mocy prawa.
Ponadto wskazać należy, że skarżący wniósł rozpoznawaną skargę na przewlekłość postępowania osobiście. Natomiast
zgodnie z art. 87
1
§ 1 i 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz.U. 2021, poz. 1805 ze zm.; dalej: „k.p.c.”), w
postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, a
w
sprawach własności przemysłowej także przez rzeczników patentowych. Zastępstwo to dotyczy także czynności procesowych związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem niższej instancji, chyba że stroną, jej organem, jej przedstawicielem ustawowym lub pełnomocnikiem jest sędzia, prokurator, notariusz albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, a także radca prawny lub radca Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej. Powołany przepis znajduje zastosowanie również w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi na przewlekłość postępowania, jeżeli do jej rozpoznania właściwy jest Sąd Najwyższy (zob. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 16 listopada 2004 r., III SPP 42/04 – zasada prawna, a także postanowienia Sądu Najwyższego: z 18 lutego 2005 r., V SPC 1/05; z 5 lipca 2012 r., I CSP 2/12; z 23 marca 2018 r., I CSP 1/18; z 22 stycznia 2019 r., I NSP 69/18; z 21 marca 2019 r., I NSP 1/19; z 27 marca 2019 r., I NSP 2/19 i I NSP 46/18; z 26 kwietnia 2019 r., I NSP 36/19; z 26 lipca 2019 r., I NSP 52/19; z 8 stycznia 2020 r., I NSP 179/19; z 19 maja 2020 r., I NSP 44/20; z 3 czerwca 2020 r., I NSP 38/20; z 9 czerwca 2020 r., I NSP 73/20; z 15 lipca 2020 r., I NSP 85/20 i I NSP 86/20; z 22 września 2020 r., I NSP 136/20; z 28 października 2020 r., I NSP 153/20 i I NSP 155/20; z 16 grudnia 2020 r., I NSP 173/20).
Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 373 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 3 k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 2 i art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość, orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI