I NSP 317/24

Sąd Najwyższy2025-01-23
SNinneinneWysokanajwyższy
przewlekłość postępowaniaskargaSąd Najwyższypostępowanie zażalenioweterminy sądoweprawo procesowe

Sąd Najwyższy odrzucił skargę na przewlekłość postępowania zażaleniowego, uznając je za incydentalne i nieobjęte ustawą o skardze na przewlekłość.

Strona wniosła skargę na przewlekłość postępowania zażaleniowego przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie, wskazując na brak rozpoznania zażalenia przez 13 miesięcy. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, powołując się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym ustawa o skardze na przewlekłość dotyczy postępowań co do istoty sprawy, a nie postępowań wpadkowych, takich jak zażalenia.

W niniejszej sprawie skarżący T.L. wniósł skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, domagając się stwierdzenia przewlekłości postępowania zażaleniowego przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie (sygn. akt I ACz 243/23) oraz zasądzenia od Skarbu Państwa kwoty 4 000 złotych. Skarżący wskazał, że jego zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 15 listopada 2022 r. (sygn. akt IV C 1391/23) nie zostało rozpoznane przez 13 miesięcy. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę na posiedzeniu niejawnym, odrzucił ją. Uzasadnienie opiera się na art. 2 ust. 1 i art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania. Sąd Najwyższy podkreślił, że przepisy te nie przewidują możliwości wniesienia skargi w postępowaniu wpadkowym, a przez „tok postępowania w sprawie” należy rozumieć postępowanie co do istoty sprawy, a nie postępowanie zażaleniowe jako incydentalne. Powołując się na liczne wcześniejsze orzeczenia, Sąd Najwyższy stwierdził, że postępowanie zażaleniowe ma charakter incydentalny i nie jest objęte zakresem ustawy, co skutkuje koniecznością odrzucenia skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na przewlekłość postępowania nie może być wniesiona w odniesieniu do postępowania zażaleniowego, które ma charakter incydentalny.

Uzasadnienie

Ustawa o skardze na przewlekłość postępowania dotyczy postępowań co do istoty sprawy, a nie postępowań wpadkowych, takich jak postępowanie zażaleniowe. Bieg postępowania zażaleniowego nie powoduje „przejścia” rozpoznania istoty sprawy do sądu wyższej instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
T. L.osoba_fizycznaskarżący
Skarb Państwa – Sąd Apelacyjny w Warszawieinstytucjapodmiot odpowiedzialny

Przepisy (6)

Główne

ustawa o skardze na przewlekłość art. 2 § 1

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki

Strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż to konieczne.

ustawa o skardze na przewlekłość art. 5 § 1

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki

Skargę o stwierdzenie przewlekłości postępowania wnosi się w toku postępowania w sprawie.

Pomocnicze

k.p.c. art. 395 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

ustawa o skardze na przewlekłość art. 8 § 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie zażaleniowe ma charakter incydentalny i nie jest objęte ustawą o skardze na przewlekłość. Przez 'tok postępowania w sprawie' należy rozumieć postępowanie co do istoty sprawy, a nie postępowanie zażaleniowe.

Godne uwagi sformułowania

przez „tok postępowania w sprawie” w znaczeniu przyjętym w art. 2 ust. 1 i art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania, należy rozumieć „postępowanie co do istoty sprawy” a nie postępowanie zażaleniowe jako incydentalne (uboczne), którego bieg nie powoduje „przejścia” rozpoznania istoty sprawy do sądu wyższej instancji

Skład orzekający

Maria Szczepaniec

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja zakresu stosowania ustawy o skardze na przewlekłość postępowania, wykluczająca postępowania zażaleniowe."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw, w których przedmiotem skargi jest przewlekłość postępowania zażaleniowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą zakresu stosowania skargi na przewlekłość postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa.

Czy skarga na przewlekłość postępowania obejmuje zażalenia? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSP 317/24
POSTANOWIENIE
Dnia 23 stycznia 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Maria Szczepaniec
w sprawie ze skargi T. L.
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki
‎
w postępowaniu toczącym się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie o sygn. akt
‎
I ACz 243/23
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 23 stycznia 2025 r.,
odrzuca skargę.
ł.n
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 28 sierpnia 2024 r. (data stempla pocztowego) T.L. (dalej: „skarżący”) wniósł o: 1) stwierdzenie przewlekłości postępowania w sprawie toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie o sygn. akt I ACz 243/23, 2) zasądzenie od Skarbu Państwa – Sądu Apelacyjnego w Warszawie sumy pieniężnej w kwocie 4 000 złotych. W uzasadnieniu wskazał, że w dniu 27 kwietnia 2023 r. złożył zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 15 listopada 2022 r. w sprawie o sygn. akt IV C 1391/23. Do   dnia złożenia skargi na przewlekłość, pomimo upływu 13 miesięcy, zażalenie nie zostało rozpoznane.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na
naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i  postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725, dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”), strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i  prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Natomiast w myśl art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie.
Przepisy ustawy o skardze na przewlekłość postępowania nie przewidują możliwości wniesienia tej skargi w postępowaniu wpadkowym. W orzecznictwie Sądu  Najwyższego od dawna formułuje się pogląd, że przez „tok postępowania w sprawie” w znaczeniu przyjętym w art. 2 ust. 1 i art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na
przewlekłość postępowania, należy rozumieć „postępowanie co do istoty sprawy” a
nie
postępowanie zażaleniowe jako incydentalne (uboczne), którego bieg nie  powoduje „przejścia” rozpoznania istoty sprawy do sądu wyższej instancji (zob.  postanowienia Sądu Najwyższego z: 15 listopada 2012 r., KSP 15/12; 24  września 2014 r., III SPP 206/14; 13 listopada 2014 r., III SPP 227/14; 16 czerwca 2015 r., III SPP 12/15; 10 stycznia 2017 r., III SPP 65/16; 18 czerwca 2021 r., I NSP 39/21; 6 września 2023 r., I NSP 10/23).
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd Najwyższy ustalił, że skarżący domaga się stwierdzenia przewlekłości postępowania wywołanego zażaleniem na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 15 listopada  2022 r., IV C 1391/22. W takim stanie rzeczy nie ulega wątpliwości, że postępowanie zażaleniowe ma charakter incydentalny i z tej racji nie jest objęte ustawą o skardze na przewlekłość postępowania, zaś wniesiona skarga podlega odrzuceniu.
Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 395 § 1 w
zw. z art. 397 § 1
1
w zw. z art. 394
1
§ 3 k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania orzekł, jak w sentencji.
‎
M.L.
[a.ł]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI