I NSP 153/21

Sąd Najwyższy2021-10-05
SNinnepostępowanie sądoweWysokanajwyższy
przewlekłość postępowaniaskargaSąd Najwyższypostępowanie sądoweterminowośćzwłokakontrola nadzwyczajna

Podsumowanie

Sąd Najwyższy odrzucił skargę na przewlekłość postępowania, uznając ją za niedopuszczalną po zakończeniu postępowania, i umorzył postępowanie w sprawie wniosku o zwolnienie od kosztów.

Skarżący M. J. złożył skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, ponieważ została wniesiona po prawomocnym zakończeniu postępowania, co czyni ją niedopuszczalną zgodnie z ustawą. Dodatkowo, sąd zauważył braki formalne skargi i umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.

Skarżący M. J., reprezentowany przez radcę prawnego, złożył skargę do Sądu Najwyższego na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w (...) w sprawie o sygn. akt I S (...) i I ACz (...). Skarga została wniesiona 9 sierpnia 2021 r. Skarżący domagał się stwierdzenia przewlekłości, zasądzenia kwoty pieniężnej oraz zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, odrzucił skargę, wskazując, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, skargę należy wnieść w toku postępowania. Ponieważ postępowanie przed Sądem Apelacyjnym zakończyło się prawomocnie 12 maja 2021 r., a skarga wpłynęła do Sądu Apelacyjnego 21 lipca 2021 r., jej wniesienie po zakończeniu postępowania było niedopuszczalne. Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga ma na celu eliminowanie i zapobieganie przewlekłości, a wniesiona po zakończeniu postępowania nie może spełnić tej funkcji. Dodatkowo, sąd zauważył, że skarżący nie przytoczył żadnych okoliczności uzasadniających żądanie, a także wskazał, że skarga na przewlekłość nie przysługuje w postępowaniu w przedmiocie naruszenia prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odrzucił skargę i umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki nie może być wniesiona po prawomocnym zakończeniu postępowania.

Uzasadnienie

Ustawa o skardze na przewlekłość postępowania stanowi, że skargę należy wnieść w toku postępowania. Wniesienie skargi po zakończeniu postępowania czyni ją niedopuszczalną, ponieważ traci ona swój cel prewencyjny i dyscyplinujący wobec sądu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi i umorzenie postępowania

Strony

NazwaTypRola
M. J.osoba_fizycznaskarżący
R. J.innepełnomocnik skarżącego

Przepisy (9)

Główne

ustawa o skardze na przewlekłość postępowania art. 5 § 1

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Skargę należy wnieść w toku postępowania. Niedopuszczalne jest wniesienie skargi po zakończeniu postępowania.

Pomocnicze

ustawa o skardze na przewlekłość postępowania art. 8 § 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Umorzenie postępowania w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w przypadku odrzucenia skargi.

k.p.c. art. 373 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia skargi.

k.p.c. art. 397 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia skargi.

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do umorzenia postępowania.

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do umorzenia postępowania.

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do umorzenia postępowania.

k.p.c. art. 355

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do umorzenia postępowania.

ustawa o skardze na przewlekłość postępowania art. 3

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Określa zamknięty katalog postępowań, w których przysługuje skarga.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga na przewlekłość postępowania wniesiona po jego prawomocnym zakończeniu jest niedopuszczalna. Skarga na przewlekłość nie przysługuje w postępowaniu w przedmiocie skargi na przewlekłość.

Godne uwagi sformułowania

skarga na przewlekłość postępowania ma przede wszystkim za zadanie eliminowanie i zapobieganie przewlekłości przez dyscyplinowanie sądu do podejmowania terminowych i właściwych czynności prowadzących do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. skarga na przewlekłość postępowania wniesiona już po jego prawomocnym zakończeniu nie może odnieść tego skutku.

Skład orzekający

Oktawian Nawrot

przewodniczący-sprawozdawca

Paweł Księżak

członek

Janusz Niczyporuk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady niedopuszczalności skargi na przewlekłość po zakończeniu postępowania oraz braku możliwości wniesienia takiej skargi w postępowaniu o przewlekłość."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie specyficznego trybu skargi na przewlekłość postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady proceduralne dotyczące skargi na przewlekłość postępowania, co jest istotne dla praktyków prawniczych, choć nie zawiera nietypowych faktów.

Kiedy skarga na przewlekłość postępowania jest skazana na porażkę? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
Sygn. akt I NSP 153/21
POSTANOWIENIE
Dnia 5 października 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Oktawian Nawrot (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Paweł Księżak
‎
SSN Janusz Niczyporuk
w sprawie ze skargi M. J.
‎
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki
w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w (…) w sprawie
o sygn. akt I S (…)  i I ACz (…),
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej
i Spraw Publicznych w dniu 5 października 2021 r.,
1. odrzuca skargę;
2. umarza postępowanie w przedmiocie wniosku skarżącego    M.J. o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opłaty od skargi.
UZASADNIENIE
Skargą, która wpłynęła do Sądu Najwyższego 9 sierpnia 2021 r., na
naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki M. J., reprezentowany przez radcę prawnego R. J., wniósł o: 1) stwierdzenie przewlekłości postępowania w sprawie I  S  (…), I ACz (…) zawisłej przed Sądem Apelacyjnym w (…), 2) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kwoty jaką Sąd Najwyższy uzna za  uzasadnioną w celach prewencyjnych lecz nie mniej niż 2 000 zł tytułem przewlekłości postępowania, 3) zwolnienie z kosztów sądowych w zakresie opłaty od skargi.
W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że „w toku postępowania przed Sądem Apelacyjnym w (…) pod Sygn. Akt I S (…) strona zażalenie na
postanowienie o odrzuceniu skargi. Zażalenie to zostało odrzucono postanowieniem z dnia 12 maja 2021 r. na które strona wniosła środek zaskarżenia do  SN. Zażaleniu z dnia 5 czerwca 2021 r. nie nadano biegu” (k. 4, pisownia oryginalna). Następnie skarżący przytoczył argumenty dotyczące możliwości zaskarżenia postanowienia sądu II instancji w przedmiocie odrzucenia skargi na przewlekłość postępowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na
naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz.U. 2018, poz. 75, ze
zm.; dalej: ustawa o skardze na przewlekłość postępowania) skargę należy wnieść w toku postępowania w sprawie. Ze wskazanego przepisu
a contrario
wynika, że niedopuszczalne jest wniesienie skargi na przewlekłość postępowania, które już się zakończyło. Jak przyznaje sam skarżący, postępowanie w sprawie toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w (…) pod sygn. akt I S […], którego dotyczy skarga na przewlekłość postępowania, zakończyło się prawomocnie 12 maja 2021 r., zaś skarga w niniejszej sprawie wpłynęła do Sądu Apelacyjnego w (…) 21 lipca 2021 r. (data prezentaty). Czyni to bezprzedmiotowym kwestionowanie długości postępowania. Jak zauważył Sąd Najwyższy w postanowieniu z 13 marca 2019 r., I NSP 51/18, skarga na  przewlekłość postępowania ma przede wszystkim za zadanie eliminowanie i   zapobieganie przewlekłości przez dyscyplinowanie sądu do podejmowania terminowych i właściwych czynności prowadzących do rozpoznania sprawy w
rozsądnym terminie. Tym samym skarga na przewlekłość postępowania wniesiona już po jego prawomocnym zakończeniu nie może odnieść tego skutku.
Z uwagi na powyższe Sąd Najwyższy, na podstawie art. 373 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 3 k.p.c. w zw. z art. 5 ust. 1 i art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania, skargę odrzucił.
Niezależnie od powyższego Sąd Najwyższy zauważa, że zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania, skarga powinna zawierać:
1.
żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy,
2.
przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie.
W świetle powyższego podkreślić należy, że skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, nie przytoczył żadnych okoliczności dotyczących postępowania w sprawie I S (…), w szczególności daty jego rozpoczęcia i czasu trwania.
Ponadto podkreślić należy, że art. 3 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania zawiera zamknięty katalog postępowań, w których stronom przysługuje uprawnienie do wniesienia skargi.
Skoro w katalogu tym nie znalazło się postępowanie w przedmiocie naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, to jest to jednoznaczne ze stwierdzeniem, że w takim postępowaniu skarga tego rodzaju nie służy. Wielokrotnie w tym przedmiocie wypowiadał się już Sąd Najwyższy i jego linia orzecznicza jest w tym przedmiocie ugruntowana (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z: 9 stycznia 2018 r., KSP 21/17; 2 października 2017 r., WSP 1/17; 12 stycznia 2017 r., WSP 2/16).
Konsekwencją odrzucenia skargi na przewlekłość postępowania wobec jej niedopuszczalności jest zbędność orzekania w przedmiocie wniosku skarżącego o zwolnienie go z kosztów sądowych w zakresie opłaty od skargi. Postępowanie w tym zakresie należało więc umorzyć na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość w zw. z art. 394
1
§ 3 k.p.c. w zw. z art. 398
21
k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. i w zw. z art. 355 k.p.c.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę