I NSP 164/25

Sąd Najwyższy2025-04-30
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
przewlekłość postępowaniaSąd Najwyższysąd apelacyjnysąd okręgowyprawo procesowezadośćuczynieniekoszty postępowania

Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie, gdyż skarga na przewlekłość postępowania dotyczyła zarówno sądu okręgowego, jak i apelacyjnego.

Skarżący R.M. wniósł skargę na przewlekłość postępowania sądowego, wskazując na długotrwałość sprawy toczącej się przed Sądem Okręgowym w Warszawie i Sądem Apelacyjnym w Warszawie. Sąd Najwyższy, analizując treść skargi, stwierdził, że zgodnie z przepisami ustawy o skardze na przewlekłość, właściwym do rozpoznania tej skargi jest sąd apelacyjny, ponieważ dotyczy ona postępowania przed sądem niższej instancji oraz sądem apelacyjnym.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę R.M. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, dotyczącą postępowania toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie (sygn. akt I ACz 238/25, wcześniej VI ACz 766/23). Skarżący domagał się stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie z powództwa przeciwko Bankowi S.A., wydania zaleceń sądom obu instancji co do podjęcia czynności procesowych, a także zasądzenia od Skarbu Państwa kwoty 20 000 zł zadośćuczynienia oraz zwrotu kosztów postępowania. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 4 ustawy o skardze na przewlekłość, stwierdził, że jest właściwy do rozpoznania skarg dotyczących przewlekłości postępowania przed sądem apelacyjnym lub Sądem Najwyższym. Natomiast w przypadku, gdy skarga odnosi się do przewlekłości postępowania przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym, właściwy do jej rozpoznania jest sąd apelacyjny. Analiza treści skargi wykazała, że zarzuty i żądania skarżącego dotyczyły postępowania przed oboma sądami powszechnymi. W związku z tym, Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową i przekazał sprawę według właściwości Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Właściwy do rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym jest sąd apelacyjny.

Uzasadnienie

Przepisy ustawy o skardze na przewlekłość, w szczególności art. 4 ust. 1b, jasno wskazują, że w sytuacji gdy skarga dotyczy postępowania przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym, właściwość rzeczową do jej rozpoznania posiada sąd apelacyjny. Przepisy te, jako normy kompetencyjne, powinny być interpretowane ściśle i literalnie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy według właściwości

Strony

NazwaTypRola
R. M.osoba_fizycznaskarżący
E. G. - M.osoba_fizycznaskarżący
Bank Spółka Akcyjna z siedzibą w G.spółkapozwany
Skarb Państwaorgan_państwowyodpowiedzialny za koszty

Przepisy (5)

Główne

u.s.p.z. art. 4 § ust. 1b

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Sąd apelacyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym.

Pomocnicze

u.s.p.z. art. 4 § ust. 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania przed sądem apelacyjnym lub Sądem Najwyższym.

k.p.c. art. 200 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 200 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

u.s.p.z. art. 8 § ust. 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwość Sądu Najwyższego do rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania, gdy dotyczy ona sądów niższych instancji.

Godne uwagi sformułowania

Przepisy wyznaczające właściwość rzeczową Sądu Najwyższego do rozpatrywania skarg na przewlekłość postępowania, jako normy o charakterze kompetencyjnym, powinny być interpretowane ściśle i literalnie.

Skład orzekający

Elżbieta Karska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja właściwości rzeczowej Sądu Najwyższego w sprawach o stwierdzenie przewlekłości postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy skarga obejmuje postępowanie przed sądem okręgowym i apelacyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej - właściwości sądu, co jest istotne dla prawników, ale nie zawiera nietypowych faktów ani zaskakującego rozstrzygnięcia dla szerszej publiczności.

Sąd Najwyższy nie rozpoznał skargi na przewlekłość. Sprawdź, dlaczego sprawa trafiła do sądu apelacyjnego.

Dane finansowe

zadośćuczynienie: 20 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSP 164/25
POSTANOWIENIE
Dnia 30 kwietnia 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Elżbieta Karska
w sprawie ze skargi R. M.
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki
‎
w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie w sprawie o sygn.
‎
I ACz 238/25,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 30 kwietnia 2025 r.,
stwierdza swoją niewłaściwość i przekazuje sprawę według właściwości Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie.
UZASADNIENIE
Pismem z 14 kwietnia 2025 r., które wpłynęło do Sądu Apelacyjnego w
Warszawie 17 marca 2025 r., a do Sądu Najwyższego 25 marca 2025 r. R. M. i E. G.
-
M., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wnieśli skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (dalej: skarga na przewlekłość postępowania), toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie pod sygn. akt I ACz 238/25 (wcześniej VI ACz 766/23).
Przedmiotem żądania było: stwierdzenie przewlekłości postępowania w
sprawie z powództwa R. M. przeciwko Bank Spółka Akcyjna z
siedzibą w G. prowadzonego przez Sąd Okręgowy w Warszawie IV
Wydział
Cywilny pod sygn. IV C 1643/19 oraz Sąd Apelacyjny w Warszawie I
Wydział Cywilny pod sygn. akt I ACz 238/25, wcześniej VI ACz 766/23 (pkt 1); wydanie Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie, zalecenia podjęcia w wyznaczonym terminie nie dłuższym niż 1 miesiąc czynności polegających na wyznaczeniu terminu posiedzenia i rozpatrzeniu zażalenia banku na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 3 sierpnia 2023 r. (pkt 2); wydanie Sądowi Okręgowemu w Warszawie rozpoznającemu sprawę co do istoty, zalecenia podjęcia w wyznaczonym terminie nie dłuższym niż 1 miesiąc czynności polegających na wyznaczeniu rozprawy (pkt 3); zasądzenie od Skarbu Państwa na
rzecz skarżącego kwoty po 20 000 zł (pkt 4); zasądzenie na rzecz skarżącego od
Skarbu
Państwa kosztów niniejszego postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego (pkt 4).
W uzasadnieniu skargi powód wyjaśnił, że wniósł pozew 20 grudnia 2019 r. i
do dnia dzisiejszego nie wydano jeszcze wyroku. W dalszej części uzasadnienia przedstawione zostały szczegółowe daty wnoszenia pism procesowych, w
tym
wniosku o przyspieszenia rozpoznania sprawy. Jak zaznaczył skarżący „bez
rezultatu”. W konkluzji stwierdził, że postępowanie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych sprawy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez
nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725, dalej:
„ustawa
o
skardze na przewlekłość”) uregulowano kwestię właściwości rzeczowej Sądu Najwyższego i sądów powszechnych dotyczącej skargi.
Stosownie do art. 4 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jeżeli skarga dotyczy przewlekłości postępowania przed sądem apelacyjnym lub Sądem Najwyższym. Jeżeli zaś skarga odnosi się do przewlekłości postępowania przed sądem okręgowym i
sądem apelacyjnym – właściwy do jej rozpoznania w całości jest sąd apelacyjny (art.
4
ust.
1b ustawy o skardze na przewlekłość). Przepisy wyznaczające właściwość rzeczową Sądu Najwyższego do rozpatrywania skarg na
przewlekłość
postępowania, jako normy o charakterze kompetencyjnym, powinny
być interpretowane ściśle i literalnie (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 19 grudnia 2019 r., I NSP 175/19).
Sąd Najwyższy, po dokładnej analizie treści skargi, doszedł do przekonania, że
zarówno literalny zakres żądania, zarzuty, jak i ujęte w uzasadnieniu: opis
przebiegu postępowania przed Sądem Okręgowym z uwzględnieniem postępowania apelacyjnego, konkluzje co do łącznej długości trwania postępowania
przed sądami powszechnymi, żądanie przyznania określonej kwoty
–
dotyczą postępowania przed Sądem Okręgowym w Warszawie oraz
Sądem Apelacyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. I ACz 238/25 (wcześniej VI ACz 766/23).
Wobec powyższego Sąd Najwyższy na podstawie art. 4 ust. 1b ustawy o
skardze na przewlekłość oraz art. 200 § 1
1
i art. 200 § 1
4
k.p.c. w zw. z art. 8 ust.
2 ustawy o
skardze na przewlekłość, stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę według właściwości Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie.
JW.
[r.g.]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI