I NSP 108/24

Sąd Najwyższy2024-07-03
SNinneinneWysokanajwyższy
przewlekłość postępowaniaskargasąd najwyższysąd apelacyjnypostępowanie wpadkoweniedopuszczalność skargiwyłączenie sędziego

Sąd Najwyższy pozostawił skargę na przewlekłość postępowania wpadkowego bez rozpoznania z powodu jej niedopuszczalności.

Skarżący M.J. wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie, dotyczące nie nadania biegu jego zażaleniu na postanowienie o wyłączeniu sędziego. Domagał się również zasądzenia kwoty pieniężnej i zwrotu kosztów. Sąd Najwyższy uznał skargę za niedopuszczalną, ponieważ ustawa o skardze na przewlekłość nie obejmuje postępowań wpadkowych, takich jak zażalenie na wyłączenie sędziego. W konsekwencji, skargę pozostawiono bez rozpoznania.

Skarżący M.J. złożył skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wskazując na postępowanie o sygn. VIII AKa 172/23 przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie. Problem dotyczył nie nadania biegu jego zażaleniu na postanowienie o wyłączeniu sędziego. Skarżący domagał się zasądzenia od organu kwoty pieniężnej w celach prewencyjnych oraz zwrotu kosztów zastępstwa prawnego. Dodatkowo, wniósł o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 2 i 3 ustawy o skardze na przewlekłość, stwierdził, że katalog postępowań, w których można wnieść skargę, jest zamknięty i nie obejmuje postępowań wpadkowych. Skarga dotycząca zażalenia na postanowienie o wyłączeniu sędziego została uznana za niedopuszczalną z mocy ustawy. Sąd odwołał się do utrwalonego orzecznictwa, wskazując, że taka skarga jest niedopuszczalna. Podkreślono również, że uchwała Sądu Najwyższego I KZP 22/22 dotyczy pojęcia 'sprawy' w kontekście Kodeksu postępowania karnego, a nie ustawy o skardze na przewlekłość. W związku z niedopuszczalnością skargi, na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, Sąd Najwyższy pozostawił skargę bez rozpoznania. Konsekwencją tej decyzji było uznanie za bezprzedmiotowe postępowania w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, zwrotu kosztów zastępstwa prawnego oraz wniosku o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na przewlekłość nie może być wniesiona w odniesieniu do postępowania wpadkowego.

Uzasadnienie

Ustawa o skardze na przewlekłość określa zamknięty katalog postępowań, w których można wnieść skargę. Postępowania wpadkowe, w tym zażalenie na postanowienie o wyłączeniu sędziego, nie są objęte tym katalogiem, co czyni skargę niedopuszczalną z mocy ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie skargi bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
M.J.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (5)

Główne

ustawa o skardze na przewlekłość art. 3

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Katalog postępowań, w których stronom przysługuje uprawnienie do wniesienia skargi na przewlekłość, ma charakter zamknięty i nie obejmuje postępowań wpadkowych.

Pomocnicze

ustawa o skardze na przewlekłość art. 2 § 1

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Strona może wnieść skargę, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego.

k.p.k. art. 430 § 1

Kodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy pozostawia bez rozpoznania skargę niedopuszczalną.

ustawa o skardze na przewlekłość art. 8 § 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

W przypadku pozostawienia skargi bez rozpoznania, sąd nie orzeka o kosztach.

Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

Przepisy dotyczące Krajowej Rady Sądownictwa, w kontekście wniosku o wyłączenie sędziów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga na przewlekłość dotyczy postępowania wpadkowego, które nie jest objęte zakresem ustawy o skardze na przewlekłość. Katalog postępowań, w których można wnieść skargę na przewlekłość, jest zamknięty. Wniosek o wyłączenie sędziów jest bezprzedmiotowy w przypadku niedopuszczalności skargi.

Godne uwagi sformułowania

Katalog postępowań, w których stronom przysługuje uprawnienie do wniesienia skargi na przewlekłość, ma charakter zamknięty i został określony w art. 3 ustawy o skardze na przewlekłość. nie przewiduje przy tym możliwości wniesienia skargi na przewlekłość w postępowaniu wpadkowym. Konsekwencją niedopuszczalności skargi na przewlekłość jest bezprzedmiotowość postępowania w przedmiocie zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych i zwrotu kosztów zastępstwa prawnego oraz badania abstrakcyjnego wniosku skarżącego o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego.

Skład orzekający

Maria Szczepaniec

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność skargi na przewlekłość w postępowaniach wpadkowych, w tym dotyczących wyłączenia sędziego."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw o skargę na przewlekłość postępowania sądowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie precyzuje zakres stosowania skargi na przewlekłość, co jest istotne dla praktyków prawa, zwłaszcza w kontekście postępowań incydentalnych i wyłączenia sędziego.

Skarga na przewlekłość postępowania wpadkowego? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy jest niedopuszczalna.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NSP 108/24
POSTANOWIENIE
Dnia 3 lipca 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Maria Szczepaniec
w sprawie ze skargi M.J.
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki
‎
w postępowaniu VIII AKa 172/23 toczącym się przed Sądem Apelacyjnym
‎
w Warszawie
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
‎
w dniu 3 lipca 2024 r.,
pozostawia skargę bez rozpoznania.
M.L.
UZASADNIENIE
M. J. (dalej: skarżący) wniósł skargę na przewlekłość postępowania o sygn. VIII AKa 172/23, toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie - w zakresie nie nadania biegu jego zażaleniu złożonemu na postanowienie tego Sądu wydane w przedmiocie wyłączenia sędziego. Skarżący domagał się również zasądzenia „od organu na rzecz strony kwoty jaką Sąd procedując w sprawie skargi uzna za uzasadnioną w celach prewencyjnych lecz nie mniej niż 6.000 zł” oraz zasądzenia kosztów zastępstwa prawnego. Skarżący w skardze wniósł również o
wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie imiennie wskazanych w tym piśmie sędziów powołanych na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami Ustawy z dnia 8
grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2018, poz. 3).
Jednocześnie, w odrębnym piśmie procesowym, skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu skargowym.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Z
godnie z treścią
art. 2 ust. 1
Ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na
naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725; dalej: „ustawa o
skardze na przewlekłość”)
,
strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że
w
postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do
rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa
dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i
prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego.
Katalog postępowań, w których stronom przysługuje uprawnienie do
wniesienia skargi na przewlekłość, ma charakter zamknięty i został określony w
art. 3 ustawy o skardze na przewlekłość. Powołany przepis, którego brzmienie jest jednoznaczne i nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych, nie przewiduje przy tym możliwości wniesienia skargi na przewlekłość w postępowaniu wpadkowym. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego taka skarga jest niedopuszczalna (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 14 marca 2024, I NSP 40/24).
W niniejszej sprawie skarga na przewlekłość dotyczy postępowania incydentalnego wywołanego zażaleniem wniesionym na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie wydane w przedmiocie wyłączenia sędziego. Z
powyższych względów wniesioną w niniejszej sprawie skargę na przewlekłość należy uznać za niedopuszczalną z mocy ustawy.
Należy jednocześnie podkreślić, że wbrew stanowisku skarżącego uchwała
składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 13 czerwca 2023 r., I
KZP
22/22, odnosi się do pojęcia „sprawy” w rozumieniu przepisów Kodeksu
postępowania karnego, regulujących instytucję wyłączenia sędziego (art.
40 i art. 41 § 1 k.p.k.), nie zaś do pojęcia „sprawy” na gruncie przepisów ustawy o skardze na przewlekłość.
W konsekwencji, na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, skargę należy pozostawić bez rozpoznania.
Konsekwencją niedopuszczalności skargi na przewlekłość jest bezprzedmiotowość postępowania w przedmiocie zwolnienia skarżącego od
kosztów sądowych i zwrotu kosztów zastępstwa prawnego oraz badania abstrakcyjnego wniosku skarżącego o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego (zob.
uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 26 lipca 2019 r., I
NOZP 1/19; zob. też postanowienie Sądu Najwyższego z 14 marca 2024 r., I NSP 40/24).
Z powyższych względów, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
SSN Maria Szczepaniec
[SOP]
[ał]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI