I Ns 799/15

Sąd Rejonowy w GrudziądzuGrudziądz2015-09-21
SAOSnieruchomościspadkiŚredniarejonowy
nieruchomośćspadekkurator spadkuzabytkinieobjęty spadekzarząd majątkiemochrona dziedzictwa

Sąd ustanowił kuratora dla nieobjętego spadku po zmarłym E. G., który obejmował zabytkową nieruchomość w D., aby zapewnić jej nadzór i ochronę.

Sąd Rejonowy w Grudziądzu, na wniosek Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków, ustanowił adwokata R. K. kuratorem spadku po E. G. Spadek ten obejmował zabytkową zagrodę wiejską w D., która była opuszczona i popadała w ruinę. Celem ustanowienia kuratora było sprawowanie nadzoru nad nieruchomością i jej inwentaryzacja, ponieważ spadkobiercy nie objęli spadku w posiadanie.

Wniosek o ustanowienie kuratora spadku złożony został przez Skarb Państwa – Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w T. w odniesieniu do nieruchomości położonej w D., wpisanej do rejestru zabytków. Wnioskodawca wskazał, że nieruchomość, której właścicielem był zmarły E. G., jest opuszczona, nikt jej nie użytkuje, a zabytkowa zabudowa niszczeje. Pomimo stwierdzenia nabycia spadku po E. G., żaden ze spadkobierców nie objął faktycznie spadku w posiadanie. Sąd Rejonowy w Grudziądzu uznał, że przesłanki do ustanowienia kuratora spadku nieobjętego zostały spełnione zgodnie z art. 666 § 1 k.p.c. W związku z tym, postanowieniem z dnia 21 września 2015 roku, ustanowiono adwokata R. K. kuratorem spadku, zobowiązując go do sprawowania nadzoru nad nieruchomością i składania rocznych sprawozdań z zarządu. Sąd zarządził również sporządzenie spisu inwentarza przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania oparto na zasadzie, że każdy uczestnik ponosi koszty związane ze swoim udziałem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją podstawy do ustanowienia kuratora dla nieobjętego spadku, gdy jego nieustanowienie grozi uszczupleniem spadku, praw spadkobierców lub gdy przemawia za tym interes publiczny.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 666 § 1 k.p.c., zgodnie z którym sąd czuwa nad całością spadku do czasu objęcia go przez spadkobiercę i może ustanowić kuratora. Wystarczającą przesłanką jest faktyczne nieobjęcie spadku we władanie przez któregokolwiek ze spadkobierców. Interes publiczny, zwłaszcza w przypadku zabytków, również uzasadnia ustanowienie kuratora.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

ustanowienie kuratora spadku

Strona wygrywająca

Skarb Państwa – Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w T.

Strony

NazwaTypRola
Skarb Państwa – Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w T.organ_państwowywnioskodawca
K. K.osoba_fizycznauczestnik
E. G.osoba_fizycznauczestnik
R. K.osoba_fizycznakurator spadku

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 666 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Do czasu objęcia spadku przez spadkobiercę sąd czuwa nad całością spadku, a w razie potrzeby ustanawia kuratora spadku. Spadek uważa się za nieobjęty, jeżeli żaden ze spadkobierców nie objął go faktycznie w posiadanie.

Pomocnicze

k.p.c. art. 666 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd zarządza sporządzenie spisu inwentarza spadku.

k.p.c. art. 667 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Kurator spadku jest zobowiązany do składania sprawozdań z zarządu.

k.p.c. art. 937

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący obowiązku składania sprawozdań przez kuratora.

k.p.c. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Każdy uczestnik postępowania nieprocesowego ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o postępowaniu w sprawach oświadczenie woli do innych postępowań.

k.p.c. art. 177 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zawieszenie postępowania z powodu innego toczącego się postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieruchomość jest opuszczona i popada w ruinę. Żaden ze spadkobierców nie objął spadku faktycznie w posiadanie. Interes publiczny przemawia za ustanowieniem kuratora dla zabytkowej nieruchomości.

Odrzucone argumenty

Wniosek o zawieszenie postępowania ze względu na inne toczące się postępowanie.

Godne uwagi sformułowania

sąd czuwa nad całością spadku spadek uważa się za nieobjęty, jeżeli żaden ze spadkobierców nie objął go faktycznie w posiadanie przemawia za tym interes publiczny

Skład orzekający

Marcin Kolasiński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie ustanowienia kuratora dla nieobjętego spadku, zwłaszcza gdy dotyczy on zabytków lub nieruchomości w złym stanie technicznym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieobjęcia spadku i potrzeby ochrony majątku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ochrony zabytków i problematyki nieobjętych spadków, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie spadkowym i nieruchomościach.

Kurator dla opuszczonego zabytku: Sąd chroni dziedzictwo narodowe przed ruiną.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I Ns 799/15 POSTANOWIENIE Dnia 21 września 2015 roku Sąd Rejonowy w Grudziądzu Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Marcin Kolasiński Protokolant: starszy sekretarz sądowy Magdalena Hausman po rozpoznaniu w dniu 21 września 2015 roku w Grudziądzu na rozprawie sprawy z wniosku Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w T. z udziałem K. K. i E. G. (1) o ustanowienie kuratora spadku nad nieruchomością postanawia I. ustanowić adwokata R. K. kuratorem spadku po E. G. (2) ( G. ), zmarłym w dniu 16 lutego 2005 roku w D. , ostatnio zamieszkałym w D. , którego zobowiązać do sprawowania nadzoru nad nieruchomością położoną w miejscowości D. , dla której Sąd Rejonowy w Grudziądzu prowadzi księgę wieczystą nr (...) , oraz do składania sprawozdań z zarządu w terminie do dnia 31 marca każdego roku, z tym, że pierwsze sprawozdanie ma być złożone do dnia 31 marca 2016 roku; II. ustalić, że wnioskodawca i uczestnicy ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie; III. zarządzić sporządzenie spisu inwentarza spadku po E. G. (2) ( G. ), zmarłym w dniu 16 lutego 2005 roku w D. , ostatnio zamieszkałym w D. , i zlecić przeprowadzenie spisu Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w G. . Sygn. akt I Ns 799/15 UZASADNIENIE Skarb Państwa – Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków z siedzibą w T. wniósł o ustanowienie kuratora dla nieobjętego spadku po E. G. (3) (pierwotnie po M. W. ) w postaci nieruchomości położonej w D. , gmina G. , dla której Sąd Rejonowy w Grudziądzu prowadzi księgę wieczystą nr (...) , w skład której wchodzi zagroda wiejska nr 39 na działce nr (...) (tj. dom mieszkalny, obora, podwórze gospodarcze z otaczającą zielenią), wpisana do rejestru zabytków pod numerem A/136/1-3 decyzją z dnia 3 lipca 1993 roku. W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że z urzędu prowadzi postępowanie administracyjne w sprawie kontroli stanu zachowania przedmiotowej zagrody wiejskiej. W księdze wieczystej, jako właściciel nieruchomości, ujawniony jest E. G. (2) , który zmarł dnia 16 lutego 2005 roku. Pomimo wydania postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po nim, przedmiotowa nieruchomość jest opuszczona, nikt tam nie mieszka i nie użytkuje, a zabytkowa zabudowa popada w ruinę. W konsekwencji, zdaniem wnioskodawcy, spadek nie został objęty przez spadkobierców (k. 1-2, 29). Uczestniczka postępowania K. K. w piśmie z dnia 24 kwietnia 2014 roku przyznała, że nikt z rodziny nie sprawuje pieczy nad wskazaną we wniosku zagrodą wiejską w D. (k. 17). Uczestniczka postępowania E. G. (1) nie zajęła żadnego stanowiska w sprawie. Kandydat na kuratora spadku adw. R. K. wyraził zgodę na pełnienie tej funkcji (k. 98). Sąd ustalił, co następuje: Na nieruchomości oznaczonej numerem działki (...) , położonej w D. w gminie G. , znajduje się zagroda wiejska nr 39, składająca się z domu mieszkalnego, obory i podwórza gospodarczego z otaczającą zielenią, która to zagroda wpisana została do rejestru zabytków pod numerem A/136/1-3 decyzją z dnia 3 lipca 1993 roku. Dla działki tej, jak i innych działek wchodzących w skład nieruchomości, Rejonowy w G. prowadzi księgę wieczystą nr (...) . W księdze wieczystej, jako właściciel nieruchomości, ujawniony jest E. G. (2) , który zmarł dnia 16 lutego 2005 roku, a spadek po nim – na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy Śródmieścia w Warszawie z dnia 25 czerwca 2009 roku (sygn. akt I Ns 112/09) – nabyli siostra M. W. , brat J. G. oraz bratanica K. K. – każde z nich w 1/3 części. M. W. zmarła dnia 14 grudnia 2012 roku, a jej spadkobierczynią jest K. K. . J. G. zmarł dnia 26 listopada 2012 roku, a jego spadkobierczynią jest córka E. G. (1) . Żaden ze spadkobierców E. G. (2) nie objął po nim spadku w postaci w/w nieruchomości. Podobnie, spadku tego nie objęli spadkobiercy jego spadkobierców. Okoliczności bezsporne i dowody : - odpis skrócony aktu zgonu M. W. (k. 3), - informacja o postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku po M. W. (k. 4), - postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po E. G. (2) (k. 5), - wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po M. W. (k. 80-85), - wydruk księgi wieczystej nr (...) (k. 88-96). Sąd zważył, co następuje: Przedstawiony powyżej stan faktyczny ustalony został na podstawie wymienionych wyżej dokumentów oraz wyjaśnień wnioskodawcy i uczestniczki K. K. i uznać należało go za bezsporny, w tym w szczególności co do okoliczności nieobjęcia spadku po E. G. (2) przez któregokolwiek ze spadkobierców. Zgodnie z art. 666 § 1 k.p.c. , do czasu objęcia spadku przez spadkobiercę sąd czuwa nad całością spadku, a w razie potrzeby ustanawia kuratora spadku. Spadek uważa się za nieobjęty, jeżeli żaden ze spadkobierców nie objął go faktycznie w posiadanie, np. zarząd, użytkowanie, przechowanie czy jakiekolwiek inne władanie ( tak Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 16 marca 1952 roku, C 1006/52, OSN 1953/3/75 czy też w orzeczeniu z dnia 5 kwietnia 1956 roku, 3 CR 566/56, OSN 1956/4/115 ). Wystarczającą przesłanką ustanowienia kuratora spadku jest zatem nieobjęcie spadku faktycznie we władanie choćby jednego ze spadkobierców. Potrzeba ustanowienia kuratora spadku występuje w sytuacji, w której jego nieustanowienie groziłoby uszczupleniem spadku lub praw spadkobierców albo gdy przemawia za tym interes publiczny, mający w sprawach toczących się w postępowaniu nieprocesowym istotne znaczenie ( tak J. Gudowski [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Postępowanie rozpoznawcze i zabezpieczające. Tom III, Warszawa 2012, str. 477 ). Jak już wskazano, fakt nieobjęcia spadku po E. G. (2) był bezsporny i niewątpliwy. Spełniona została więc przesłanka niezbędna dla ustanowienia kuratora spadku nieobjętego. Ustanowienie kuratora spadku jest przy tym niezależne od tego, czy wydane zostało, czy też nie zostało wydane postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po danym spadkodawcy. Dlatego też, Sąd oddalił wniosek uczestniczki K. K. o zawieszenie niniejszego postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. , tj. ze względu na inne toczące się postępowanie cywilne o stwierdzenie nabycia spadku po M. W. (k. 89). Na marginesie zauważyć należy, że wniosek o ustanowienie kuratora spadku nie dotyczył bezpośrednio M. W. , lecz E. G. (2) , po którym stwierdzono już nabycie spadku. W konsekwencji, na podstawie art. 666 § 1 k.p.c. , Sąd orzekł, jak w punkcie I. sentencji postanowienia, ustanawiając adw. R. K. kuratorem spadku nieobjętego, szczegółowo tam opisanego. Jednocześnie Sąd zobowiązał kuratora do sporządzania sprawozdań z zarządu przedmiotowym spadkiem, a to na podstawie art. 667 § 2 k.p.c. w zw. z art. 937 k.p.c. O kosztach postępowania w punkcie II. sentencji Sąd orzekł na zasadzie art. 520 § 1 k.p.c. , zgodnie z którym każdy uczestnik postępowania nieprocesowego ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. O obligatoryjnym sporządzeniu spisu inwentarza w punkcie III. sentencji postanowienia orzeczono w myśl art. 666 § 2 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI