I NS 673/99
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWnioskodawca K.S. złożył wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Olsztynie z dnia 27 lipca 2000 r. (sygn. akt I Ns 673/99) w sprawie stwierdzenia nabycia spadku po M.G. (1). Wnioskodawca domagał się, aby gospodarstwo rolne wchodzące w skład spadku dziedziczyli A.S., A.G. (1) i A.G. (2) po 1/3 części. Argumentował, że w pierwotnym postępowaniu nie uczestniczył czynnie, mimo ustanowienia kuratora, i nie otrzymał korespondencji. Podniósł, że jego matka, A.S., była uprawniona do dziedziczenia gospodarstwa rolnego na podstawie art. 1059 kc. Uczestnik A.G. (1) wniósł o oddalenie wniosku, wskazując na brak podstaw faktycznych i prawnych oraz na to, że A.S. nie spełniała przesłanek do dziedziczenia gospodarstwa rolnego, co potwierdziły jej zeznania z 1993 r. Sąd oddalił wniosek, stwierdzając, że wnioskodawca, jako następca prawny uczestniczki A.S., nie wykazał, iż podstawa jego żądania (kwalifikacje A.S. do dziedziczenia gospodarstwa rolnego) nie mogła być powołana w poprzednim postępowaniu. Sąd podkreślił, że wnioskodawca i jego matka wiedzieli o potencjalnych podstawach dziedziczenia gospodarstwa rolnego już w 1993 r. Ponadto, na podstawie zeznań wnioskodawcy i innych uczestników, sąd ustalił, że ani A.S., ani wnioskodawca nie spełniali przesłanek z art. 1059 kc do dziedziczenia gospodarstwa rolnego. Sąd uznał, że K.S. był formalnym uczestnikiem postępowania, reprezentowanym przez kuratora, a postępowanie na podstawie art. 679 kpc nie służy usuwaniu skutków bezczynności czy błędów uczestników. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 520 § 3 kpc z uwagi na sprzeczność interesów stron.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 679 kpc w kontekście formalnego udziału w postępowaniu, następstwa prawnego i prekluzji uprawnienia do zgłaszania podstaw zmiany postanowienia spadkowego.
Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, z uwzględnieniem dziedziczenia gospodarstw rolnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wnioskodawca, który nie brał czynnego udziału w pierwotnym postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku, może żądać jego zmiany na podstawie art. 679 kpc, jeśli podstawa jego żądania mogła być powołana w poprzednim postępowaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wnioskodawca nie może żądać zmiany postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku na podstawie, której mógł powołać w poprzednim postępowaniu, nawet jeśli formalnie nie brał w nim czynnego udziału.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wnioskodawca, jako następca prawny uczestniczki A.S., nie wykazał, że podstawa jego żądania (kwalifikacje A.S. do dziedziczenia gospodarstwa rolnego) nie mogła być powołana w poprzednim postępowaniu. Wnioskodawca i jego matka wiedzieli o potencjalnych podstawach dziedziczenia gospodarstwa rolnego już w 1993 r. Formalne uczestnictwo w postępowaniu, nawet przez kuratora, jest wystarczające do zastosowania ograniczeń z art. 679 kpc.
Czy wnioskodawca i jego matka spełniali przesłanki do dziedziczenia gospodarstwa rolnego po M.G. (1) zgodnie z art. 1059 kc w brzmieniu z 1977 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wnioskodawca i jego matka nie spełniali przesłanek do dziedziczenia gospodarstwa rolnego.
Uzasadnienie
Na podstawie zeznań wnioskodawcy, sąd ustalił, że jego matka A.S. wyprowadziła się z gospodarstwa przed śmiercią spadkodawczyni, nie pracowała w nim stale, nie posiadała przygotowania rolniczego, nie była niezdolna do pracy ani nie była małoletnia. Wnioskodawca również nie spełniał tych przesłanek.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| M. G. (1) | osoba_fizyczna | spadkodawca |
| A. S. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania (następca prawny) |
| A. G. (1) | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| A. G. (2) | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| M. G. (2) | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania (syn A.S.) |
| W. J. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania (córka A.S.) |
| A. M. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania (córka A.S.) |
| P. S. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania (syn A.S.) |
| E. H. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania |
| B. R. | inne | kurator |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 679 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dowód, że osoba, która uzyskała stwierdzenie nabycia spadku, nie jest spadkobiercą lub że jej udział w spadku jest inny niż stwierdzony, może być przeprowadzony tylko w postępowaniu o uchylenie lub zmianę stwierdzenia nabycia spadku. Ten, kto był uczestnikiem postępowania o stwierdzenie nabycia spadku, może tylko wówczas żądać zmiany postanowienia stwierdzającego nabycie spadku, gdy żądanie opiera na podstawie, której nie mógł powołać w tym postępowaniu, a wniosek o zmianę składa przed upływem roku od dnia, w którym uzyskał tę możność.
k.c. art. 1059
Kodeks cywilny
Przepis określający przesłanki dziedziczenia gospodarstwa rolnego z ustawy (stała praca przy produkcji rolnej, przygotowanie zawodowe, małoletność lub nauka, trwała niezdolność do pracy).
Pomocnicze
k.c. art. 1060
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący dziedziczenia gospodarstwa rolnego przez wnuki spadkodawcy.
k.p.c. art. 510 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący wezwania do udziału w sprawie i ustanowienia kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu uczestnika.
k.p.c. art. 520 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący orzekania o kosztach postępowania w sprawach nieprocesowych przy sprzeczności interesów uczestników.
k.p.c. art. 670
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek sądu badania z urzędu, kto jest spadkobiercą.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wnioskodawca nie wykazał, że podstawa jego żądania nie mogła być powołana w poprzednim postępowaniu. • Wnioskodawca i jego matka nie spełniali przesłanek do dziedziczenia gospodarstwa rolnego. • K.S. był formalnym uczestnikiem postępowania spadkowego, reprezentowanym przez kuratora. • Postępowanie z art. 679 kpc nie służy usuwaniu skutków bezczynności lub błędów uczestników.
Odrzucone argumenty
Wnioskodawca nie otrzymał korespondencji i nie brał czynnego udziału w pierwotnym postępowaniu. • A.S. miała kwalifikacje do dziedziczenia gospodarstwa rolnego. • Wnioskodawca dowiedział się o możliwości zmiany postanowienia dopiero w 2015 r.
Godne uwagi sformułowania
postępowanie przewidziane w art. 679 KPC nie służy i nie może być wykorzystywane, jako środek do usunięcia skutków bezczynności lub błędów uczestników postępowania spadkowego czy też skutków ich nieznajomości prawa ani nawet błędów sądu • przez uczestnictwo w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku – w rozumieniu art. 679 KPC – należy rozumieć formalny udział w postępowaniu, a nie stopień aktywności, bierność czy nawet całkowitą bezczynność zainteresowanego występującego w sprawie • ograniczenie terminem przewidzianym w art. 679 § 1 zd. 2 KPC , z wystąpieniem o zmianę prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku dotyczy nie tylko uczestników tego postępowania, ale również ich następców prawnych.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 679 kpc w kontekście formalnego udziału w postępowaniu, następstwa prawnego i prekluzji uprawnienia do zgłaszania podstaw zmiany postanowienia spadkowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, z uwzględnieniem dziedziczenia gospodarstw rolnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje złożoność procedury zmiany prawomocnych postanowień spadkowych i znaczenie formalnego udziału w postępowaniu, co jest istotne dla praktyków prawa spadkowego.
“Czy można zmienić prawomocne postanowienie spadkowe, jeśli nie brało się czynnego udziału w postępowaniu?”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.