I NS 643/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku M. K. o ustanowienie służebności przesyłu na nieruchomości położonej w miejscowości W., obciążonej gazociągiem wysokiego ciśnienia należącym do (...) S.A. z siedzibą w W. Oddział we W. Wnioskodawczyni domagała się ustanowienia służebności na pasie o szerokości 6 metrów oraz zasądzenia jednorazowego wynagrodzenia w kwocie 142.619,00 zł. Uczestnik postępowania wniósł o oddalenie wniosku i podniósł zarzut zasiedzenia służebności przesyłu. Sąd Rejonowy w Oleśnicy, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w tym opinii biegłych z zakresu gazownictwa, geodezji i wyceny nieruchomości, oddalił zarzut zasiedzenia, wskazując na nową instytucję służebności przesyłu wprowadzoną w 2008 roku oraz zmiany właścicielskie nieruchomości. Sąd ustanowił służebność przesyłu na rzecz (...) S.A. na działce nr (...) w pasie szerokości 6 metrów, zasądzając od uczestnika na rzecz wnioskodawczyni jednorazowe wynagrodzenie w kwocie 59.000,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia postanowienia do dnia zapłaty. Zasądzono również zwrot kosztów procesu na rzecz wnioskodawczyni oraz nakazano uczestnikowi uiścić koszty tymczasowo poniesione przez Skarb Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie wynagrodzenia za służebność przesyłu, zasiedzenie służebności przesyłu, wpływ zmian właścicielskich na bieg terminu zasiedzenia.
Dotyczy specyficznej sytuacji budowy gazociągu wysokiego ciśnienia i specyfiki nieruchomości.
Zagadnienia prawne (3)
Czy możliwe jest zasiedzenie służebności przesyłu przed datą wejścia w życie przepisów ją wprowadzających?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, termin zasiedzenia służebności przesyłu mógł rozpocząć bieg dopiero od dnia wejścia w życie przepisów ją wprowadzających (03.08.2008 r.).
Uzasadnienie
Służebność przesyłu została wprowadzona do polskiego systemu prawnego ustawą z dnia 30.05.2008 r., która weszła w życie 03.08.2008 r. Przed tą datą przepisy Kodeksu cywilnego nie przewidywały takiej instytucji, a zatem termin zasiedzenia mógł rozpocząć bieg dopiero od tej daty. W niniejszej sprawie termin ten nie upłynął do dnia złożenia wniosku.
Jakie wynagrodzenie przysługuje właścicielowi nieruchomości za ustanowienie służebności przesyłu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Właścicielowi nieruchomości obciążonej służebnością przesyłu przysługuje odpowiednie wynagrodzenie, które powinno kompensować uszczerbek w jego majątku, w tym obniżenie wartości nieruchomości oraz wynagrodzenie za korzystanie z nieruchomości.
Uzasadnienie
Wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu powinno być ustalane indywidualnie, uwzględniając stopień ingerencji w prawo własności, wartość nieruchomości, przeznaczenie terenu oraz uciążliwości związane z urządzeniami przesyłowymi. Sąd oparł się na opinii biegłej, która wyliczyła wynagrodzenie uwzględniając zarówno obniżenie wartości nieruchomości, jak i wynagrodzenie za korzystanie z pasa służebności.
Czy zarzut zasiedzenia służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu może być uwzględniony w przypadku zmian właścicielskich nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut zasiedzenia służebności gruntowej nie mógł zostać uwzględniony z uwagi na zmiany właścicielskie nieruchomości, w tym okres, gdy własność stanowiła Skarb Państwa, co skutkowało konfuzją praw i przerwaniem biegu terminu zasiedzenia.
Uzasadnienie
W okresie od 15.10.1975 r. do 27.11.1996 r. właścicielami nieruchomości byli Skarb Państwa, co uniemożliwiało bieg terminu zasiedzenia. Termin zasiedzenia mógł rozpocząć bieg dopiero od 27.11.1996 r., a do dnia złożenia wniosku nie upłynął wymagany okres.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| (...) S.A. z siedzibą w W. Oddział we W. | spółka | uczestnik postępowania |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 305¹
Kodeks cywilny
Nieruchomość można obciążyć na rzecz przedsiębiorcy prawem polegającym na tym, że przedsiębiorca może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, zgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń (służebność przesyłu).
k.c. art. 305² § § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli właściciel nieruchomości odmawia zawarcia umowy o ustanowienie służebności przesyłu, a jest ona konieczna dla właściwego korzystania z urządzeń, przedsiębiorca może żądać jej ustanowienia za odpowiednim wynagrodzeniem.
k.c. art. 305² § § 2
Kodeks cywilny
Jeżeli przedsiębiorca odmawia zawarcia umowy o ustanowienie służebności przesyłu, a jest ona konieczna do korzystania z urządzeń, właściciel nieruchomości może żądać odpowiedniego wynagrodzenia w zamian za ustanowienie służebności przesyłu.
Pomocnicze
k.c. art. 172
Kodeks cywilny
Termin zasiedzenia nieruchomości wynosi lat dwadzieścia, jeżeli posiadacz jest w dobrej wierze, a lat trzydzieści, jeżeli posiadacz jest w złej wierze.
k.c. art. 292
Kodeks cywilny
Służebność gruntowa nabyta przez zasiedzenie wygasa, jeżeli nie była wykonywana przez lat dziesięć od jej ustanowienia.
k.c. art. 247
Kodeks cywilny
Nie można nabyć przez zasiedzenie prawa własności nieruchomości, gdy osoba posiadająca nieruchomość nie posiada jej dla siebie jako właściciel, lecz dla innego podmiotu.
u.p.z.p. art. 36
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Podstawa do dochodzenia odszkodowania lub wykupienia nieruchomości na własność w razie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiany w taki sposób, że korzystanie z nieruchomości w dotychczasowy sposób lub zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe bądź istotnie ograniczone.
u.p.z.p. art. 58 § 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Podstawa do odpowiedniego stosowania przepisu o odszkodowaniu w razie wprowadzenia ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości w związku z wydaniem decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego.
u.p.z.p. art. 63 § 3
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Podstawa do naprawienia szkód spowodowanych zgodnym z prawem wykonywaniem zadań planistycznych przez organy jednostek samorządu terytorialnego, jeśli są konsekwencją zdarzeń mających miejsce po dniu 1 stycznia 1995 r.
k.p.c. art. 520 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
W sprawach, w których strony mają sprzeczne interesy, sąd nakaże jednej ze stron zwrot kosztów od drugiej strony.
u.k.s.c. art. 113 § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Wydatki ponoszone tymczasowo przez Skarb Państwa wzywa się do zwrotu od stron.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Konieczność ustanowienia służebności przesyłu dla prawidłowego korzystania z urządzeń gazowych. • Brak możliwości zasiedzenia służebności przesyłu przed datą wejścia w życie przepisów ją wprowadzających. • Zmiany właścicielskie nieruchomości uniemożliwiające bieg terminu zasiedzenia. • Wysokość wynagrodzenia za służebność przesyłu powinna uwzględniać obniżenie wartości nieruchomości i utracone korzyści.
Odrzucone argumenty
Zarzut zasiedzenia służebności przesyłu.
Godne uwagi sformułowania
Służebność przesyłu została wprowadzona do polskiego systemu prawnego ustawą z dnia 30.05.2008 r. • Odpowiednie wynagrodzenie jest świadczeniem ustalanym w związku z ustanowieniem tytułu prawnego do korzystania z cudzej nieruchomości. • Wynagrodzenie należne właścicielowi nieruchomości obciążonej powinno uwzględniać stopień, w jakim obciążenie ingeruje w treść przysługującego mu prawa.
Skład orzekający
Adrian Paluch
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wynagrodzenia za służebność przesyłu, zasiedzenie służebności przesyłu, wpływ zmian właścicielskich na bieg terminu zasiedzenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy gazociągu wysokiego ciśnienia i specyfiki nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii służebności przesyłu i wynagrodzenia za nią, co jest istotne dla właścicieli nieruchomości obciążonych infrastrukturą przesyłową. Analiza zarzutu zasiedzenia i jego odrzucenie ze względu na nową instytucję prawną jest interesująca z perspektywy prawniczej.
“Czy można zasiedzieć służebność przesyłu? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.”
Dane finansowe
WPS: 142 619 PLN
wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu: 59 000 PLN
zwrot kosztów procesu: 3095,96 PLN
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.