I NS 459/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Grudziądzu rozpoznał wniosek E. L. o zezwolenie na zawarcie kolejnej umowy dzierżawy części nieruchomości z dotychczasowym dzierżawcą, E. T., na warunkach zbliżonych do pierwotnej umowy. Wnioskodawczyni wskazała, że współwłaściciel większościowy, S. B. (posiadający 88% udziałów), nie wyraża zgody na zawarcie tej umowy, co narusza wolę pozostałych współwłaścicieli i ingeruje w gospodarcze przeznaczenie nieruchomości. Sąd oddalił wniosek, opierając się na art. 514 § 2 k.p.c., który pozwala na oddalenie wniosku na posiedzeniu niejawnym, jeśli wynika z niego oczywisty brak uprawnienia wnioskodawcy. Sąd stwierdził, że wnioskodawczyni, posiadając jedynie 5,85% udziałów, nie ma legitymacji do wystąpienia z wnioskiem o zezwolenie na czynność przekraczającą zwykły zarząd na podstawie art. 199 k.c. Dodatkowo, sąd zauważył, że proponowana wysokość czynszu (1200 zł brutto miesięcznie) była niższa niż ustalona w poprzedniej umowie (1500 zł netto miesięcznie), co czyniło ją mniej korzystną dla współwłaścicieli i naruszało zasady prawidłowej gospodarki. Sąd wyjaśnił również, że art. 201 k.c. dotyczy czynności zwykłego zarządu, a art. 202 k.c. chroni mniejszość przed czynnościami rażąco sprzecznymi z zasadami zarządu, a nie służy uzyskaniu zgody sądu na czynność zamierzoną przez mniejszościowego współwłaściciela. Wobec oddalenia wniosku z powodu braku legitymacji, sąd pominął wnioskowane dowody.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie braku legitymacji procesowej współwłaściciela mniejszościowego do wnioskowania o zgodę sądu na czynność przekraczającą zwykły zarząd nieruchomością wspólną oraz kryteria oceny takich czynności.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku legitymacji procesowej i mniej korzystnych warunków umowy. Interpretacja art. 199 i 202 k.c. w kontekście zarządu nieruchomością wspólną.
Zagadnienia prawne (3)
Czy współwłaściciel mniejszościowy ma legitymację procesową do złożenia wniosku o zezwolenie na zawarcie umowy dzierżawy części nieruchomości wspólnej, która jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, współwłaściciel mniejszościowy nie ma legitymacji do złożenia takiego wniosku. Legitymację taką posiadają jedynie współwłaściciele dysponujący większością udziałów.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 199 k.c., który stanowi, że do czynności przekraczającej zwykły zarząd potrzebna jest zgoda większości współwłaścicieli, a w braku takiej zgody – zezwolenie sądu. Wniosek do sądu może złożyć współwłaściciel mniejszościowy tylko w sytuacji opisanej w art. 202 k.c. (gdy większość zamierza dokonać czynności rażąco sprzecznej z zasadami prawidłowego zarządu), co nie miało miejsca w tej sprawie. Wnioskodawczyni posiadała jedynie 5,85% udziałów, co nie stanowi większości.
Czy proponowane warunki umowy dzierżawy, mniej korzystne dla współwłaścicieli niż poprzednia umowa, mogą zostać zaakceptowane przez sąd?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie może udzielić zgody na czynność, która prowadzi do pogorszenia sytuacji współwłaścicieli i narusza zasady prawidłowej gospodarki.
Uzasadnienie
Sąd zauważył, że proponowana wysokość czynszu (1200 zł brutto miesięcznie) była niższa niż ustalona w poprzedniej umowie (1500 zł netto miesięcznie). Udzielenie zgody na taką umowę oznaczałoby pogorszenie sytuacji finansowej współwłaścicieli, co jest sprzeczne z zasadami prawidłowego zarządu rzeczą wspólną.
Czy art. 202 k.c. może stanowić podstawę do uzyskania przez współwłaściciela zgody sądu na zawarcie umowy dzierżawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, art. 202 k.c. nie służy uzyskaniu przez współwłaściciela zgody sądu na dokonanie czynności, lecz chroni mniejszościowych współwłaścicieli przed dokonaniem przez większość czynności rażąco sprzecznych z zasadami prawidłowego zarządu.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że przepis art. 202 k.c. ma na celu ochronę mniejszości przed działaniami większości, a nie umożliwienie mniejszości uzyskania zgody sądu na czynność, której nie chce większość. Rozstrzygnięcie sądu w trybie art. 202 k.c. może polegać na zakazie dokonania czynności albo zobowiązaniu do jej zmodyfikowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. L. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| E. T. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| S. B. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 199
Kodeks cywilny
Do czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną potrzebna jest zgoda większości współwłaścicieli; w braku takiej zgody sąd postanowi o poddaniu tej czynności stosownym rozstrzygnięciom.
k.p.c. art. 514 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Nawet w wypadkach, gdy ustawa wymaga przeprowadzenia rozprawy, sąd może, bez wzywania zainteresowanych do udziału w sprawie, oddalić wniosek na posiedzeniu niejawnym, jeżeli z treści wniosku wynika oczywisty brak uprawnienia wnioskodawcy.
Pomocnicze
k.c. art. 201
Kodeks cywilny
Do czynności zwykłego zarządu rzeczą wspólną potrzebna jest zgoda większości współwłaścicieli. W braku takiej zgody każdy ze współwłaścicieli może żądać rozstrzygnięcia przez sąd.
k.c. art. 202
Kodeks cywilny
Jeżeli większość współwłaścicieli zamierza dokonać czynności rażąco sprzecznej z zasadami prawidłowego zarządu rzeczą wspólną, każdy z pozostałych współwłaścicieli może żądać rozstrzygnięcia przez sąd.
k.p.c. art. 608
Kodeks postępowania cywilnego
Sprawy z zakresu prawa rzeczowego rozpoznawane są na rozprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
k.p.c. art. 616
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy o postępowaniu w sprawach o podział majątku wspólnego, o alimenty oraz o prowadzenie księgi rachunkowej stosuje się odpowiednio do innych wypadków, w których kodeks przewiduje wydanie postanowienia w przedmiocie praw rzeczowych.
k.p.c. art. 235 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd pomija przeprowadzenie dowodu, jeżeli okoliczność, która ma być udowodniona, jest już udowodniona zgodnie z twierdzeniem strony, lub jeżeli dowód jest nieprzydatny do wydania orzeczenia.
k.p.c. art. 13 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące postępowania w sprawach oświadczenie woli lub ustalenie istnienia albo nieistnienia stosunku prawnego stosuje się odpowiednio do innych wypadków, w których kodeks przewiduje wydanie postanowienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak legitymacji procesowej wnioskodawcy (współwłaściciel mniejszościowy) do złożenia wniosku o zezwolenie na czynność przekraczającą zwykły zarząd. • Proponowane warunki umowy dzierżawy są mniej korzystne dla współwłaścicieli niż poprzednia umowa, co narusza zasady prawidłowej gospodarki.
Odrzucone argumenty
Czynność objęta wnioskiem jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd. • Zachowanie uczestnika S. B. jest rażąco sprzeczne z zasadami prawidłowego zarządu i krzywdzi mniejszość. • Wnioskodawczyni poniosłaby niepowetowaną szkodę majątkową w przypadku braku zawarcia nowej umowy.
Godne uwagi sformułowania
oczywisty brak uprawnienia wnioskodawcy • czynność przekraczająca zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną • dysponuje jedynie mniejszościowym udziałem w nieruchomości • nie posiada zatem legitymacji do zgłoszenia wniosku • wnioskowane warunki nowej umowy są zatem znacznie mniej korzystne dla współwłaścicieli • naruszałoby zasady prawidłowej gospodarki • nie służy zatem uzyskaniu zgody sądu na dokonanie czynności zamierzonej przez współwłaściciela nieruchomości
Skład orzekający
Andrzej Antkiewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie braku legitymacji procesowej współwłaściciela mniejszościowego do wnioskowania o zgodę sądu na czynność przekraczającą zwykły zarząd nieruchomością wspólną oraz kryteria oceny takich czynności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku legitymacji procesowej i mniej korzystnych warunków umowy. Interpretacja art. 199 i 202 k.c. w kontekście zarządu nieruchomością wspólną.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne problemy związane z zarządzaniem nieruchomością wspólną przez współwłaścicieli z różnymi udziałami i interesami, co jest częstym zagadnieniem w praktyce prawniczej.
“Współwłasność nieruchomości: Kiedy mniejszość może zablokować dzierżawę?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.