I NS 433/99
Podsumowanie
Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia na postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej dotyczącej przepisów o zasiedzeniu i ograniczeniach kasacji.
Maria i Ryszard Pucykowie złożyli skargę konstytucyjną, kwestionując zgodność art. 393 KPC (ograniczenia kasacji) z art. 183 ust. 1 Konstytucji oraz art. 172 § 1 i 2 KC (zasiedzenie) z art. 21 Konstytucji. Argumentowali, że błędne ustalenia faktyczne i ograniczenia kasacyjne naruszają ich prawa. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, uznając, że art. 183 ust. 1 Konstytucji nie jest samodzielnym źródłem praw, a zarzuty dotyczące art. 172 KC są bezzasadne, gdyż skarżący nabyli nieruchomość od osoby niebędącej jej właścicielem. Zażalenie skarżących na tę decyzję również zostało odrzucone z powodu braku uzasadnienia.
Skarżący Maria i Ryszard Pucykowie złożyli skargę konstytucyjną, podnosząc zarzuty niezgodności art. 393 Kodeksu postępowania cywilnego z art. 183 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 172 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego z art. 21 Konstytucji RP. Skarżący wskazywali na błędne ustalenia faktyczne sądów niższych instancji w sprawie stwierdzenia nabycia własności przez zasiedzenie, mimo wcześniejszego nabycia nieruchomości na podstawie umowy sprzedaży. Kwestionowali również ograniczenia w możliwości wniesienia kasacji, uznając je za sprzeczne z pozycją ustrojową Sądu Najwyższego i zasadą państwa prawnego. Trybunał Konstytucyjny postanowieniem z 26 lutego 2003 r. odmówił nadania dalszego biegu skardze, stwierdzając, że art. 183 ust. 1 Konstytucji nie stanowi samoistnego źródła praw, a zarzuty dotyczące art. 172 KC są bezzasadne, ponieważ skarżący nabyli nieruchomość od podmiotu, któremu nie przysługiwało prawo własności. W konsekwencji, postanowienie o stwierdzeniu nabycia własności przez zasiedzenie nie naruszało ich prawa własności. Skarżący wnieśli zażalenie na postanowienie Trybunału, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o Trybunale Konstytucyjnym. Trybunał uznał jednak zażalenie za bezzasadne, wskazując na brak jego uzasadnienia i odniesienia do podstaw odmowy nadania dalszego biegu skardze.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, ponieważ art. 183 ust. 1 Konstytucji RP nie stanowi samoistnego źródła wolności lub praw, a jedynie określa pozycję ustrojową Sądu Najwyższego.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że zarzut naruszenia art. 183 ust. 1 Konstytucji RP nie może stanowić podstawy do merytorycznego rozpoznania skargi, gdyż przepis ten nie kreuje praw ani wolności konstytucyjnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
nie uwzględnić zażalenia
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Maria Pucyk | osoba_fizyczna | skarżąca |
| Ryszard Pucyk | osoba_fizyczna | skarżący |
Przepisy (7)
Główne
k.c. art. 172 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Regulacja dopuszcza sytuację, gdy nabywcy tracą prawo do nieruchomości, mimo zachowania staranności, jeśli zgłosi się pretendent do własności przed zasiedzeniem.
Konstytucja RP art. 183 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Określa pozycję ustrojową Sądu Najwyższego, nie stanowi samoistnego źródła wolności lub praw.
Konstytucja RP art. 21
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo własności.
Pomocnicze
k.p.c. art. 393
Kodeks postępowania cywilnego
Ograniczenia kasacji pozwalają praktycznie w każdej sprawie odmówić przyjęcia kasacji.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada państwa prawnego.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady oceny dowodów.
u.o.TK art. 36
Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym
Przesłanki odmowy nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 183 ust. 1 Konstytucji RP nie jest samoistnym źródłem praw konstytucyjnych. Skarżący nie nabyli prawa własności nieruchomości przed zasiedzeniem przez osobę trzecią. Brak uzasadnienia zażalenia na postanowienie Trybunału.
Odrzucone argumenty
Art. 393 KPC narusza art. 183 ust. 1 Konstytucji RP. Art. 172 KC narusza art. 21 Konstytucji RP. Postanowienie Trybunału narusza art. 36 ustawy o TK.
Godne uwagi sformułowania
nie stanowi samoistnego źródła żadnych wolności lub praw mają one oczywiście bezzasadny charakter nie uzasadnili, że regulacja przewidziana w art. 172 kodeksu postępowania cywilnego jest sprzeczna z art. 21 Konstytucji pełnomocnik skarżących, formułując zarzut naruszenia przez Trybunał Konstytucyjny art. 36 ustawy z 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym, zarzutu tego w żaden sposób nie uzasadnił
Skład orzekający
Wiesław Johann
przewodniczący
Andrzej Mączyński
sprawozdawca
Marek Safjan
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 183 ust. 1 Konstytucji RP jako przepisu ustrojowego, a nie źródła praw konstytucyjnych; zasady oceny skarg konstytucyjnych dotyczących przepisów proceduralnych i materialnych; zasady dotyczące nabycia własności przez zasiedzenie w kontekście ochrony własności konstytucyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skarżących i ich argumentacji; orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego w przedmiocie odmowy nadania dalszego biegu skardze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych zagadnień prawnych związanych z prawem własności, zasiedzeniem i dostępem do Sądu Najwyższego, choć rozstrzygnięcie opiera się na formalnych przesłankach proceduralnych.
“Czy można stracić kupioną nieruchomość przez zasiedzenie? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia.”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
129 POSTANOWIENIE z dnia 5 czerwca 2003 r. Sygn. akt Ts 154/02 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Wiesław Johann – przewodniczący Andrzej Mączyński – sprawozdawca Marek Safjan, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26 lutego 2003 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej Marii i Ryszarda Pucyków, p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE: W skardze konstytucyjnej Marii i Ryszarda Pucyków złożonej do Trybunału Konstytucyjnego 28 października 2002 r. zarzucono, iż art. 393 Kodeksu postępowania cywilnego (Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ze zm.) jest niezgodny z art. 183 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zaś art. 172 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.) jest niezgodny z art. 21 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Skarżący wskazali, iż postanowieniem z 19 października 2000 r. (sygn. akt I Ns 433/99) Sąd Rejonowy w Siedlcach stwierdził, iż w drodze zasiedzenia doszło do nabycia własności działki gruntu, który skarżący nabyli wcześniej na podstawie umowy sprzedaży od spadkobierców wcześniejszych właścicieli. Apelacja skarżących od tego postanowienia została oddalona przez Sąd Okręgowy w Siedlcach postanowieniem z 26 lutego 2001 r. (sygn. akt I Ca 9/01). Sąd Najwyższy postanowieniem z 9 maja 2002 r. (sygn. akt III CKN 307/01) odmówił przyjęcia do rozpoznania kasacji skarżących od postanowienia Sądu Okręgowego w Siedlcach. Zdaniem skarżących sądy orzekające w sprawie błędnie ustaliły stan faktyczny, w tym początek biegu terminu zasiedzenia, dopuszczając się także naruszenia art. 233 § 1 kodeksu postępowania cywilnego. Skarżący podnieśli ponadto, iż wprowadzone przez art. 393 kodeksu postępowania cywilnego ograniczenia kasacji pozwalają praktycznie w każdej sprawie odmówić przyjęcia kasacji, co sprzeczne jest z pozycją ustrojową Sądu Najwyższego oraz zasadą państwa prawnego. Uzasadniając zarzut niezgodności z Konstytucją art. 172 kodeksu cywilnego skarżący stwierdzili, iż zakwestionowana regulacja dopuszcza do sytuacji, gdy z jednej strony zgodnie z obowiązującymi przepisami dotyczącymi obrotu nieruchomościami dochodzi do nabycia nieruchomości, z drugiej strony nabywcy tracą swoje prawo, mimo zachowania najwyższej staranności, albowiem: „praktycznie po każdej transakcji może zgłosić się pretendent do własności, który przedstawi świadków posiadania samoistnego i w ten sposób nabędzie własność”. Trybunał Konstytucyjny postanowieniem z 26 lutego 2003 r. odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej stwierdzając, iż w zakresie odnoszącym się do art. 393 kodeksu postępowania cywilnego zarzut niekonstytucyjności oparto na naruszeniu art. 183 ust. 1 Konstytucji RP, który nie stanowi samoistnego źródła żadnych wolności lub praw, lecz wyłącznie określa pozycję ustrojową Sądu Najwyższego. Także odwołanie się w uzasadnieniu skargi konstytucyjnej do treści art. 2 Konstytucji nie wskazuje na żadną wolność lub prawo rangi konstytucyjnej, którą skarżący wywodziliby z zasady państwa prawnego. Odnosząc się do zarzutów niekonstytucyjności art. 172 § 1 i 2 kodeksu cywilnego Trybunał Konstytucyjny, powołując się na postanowienie z 15 grudnia 1999 r. (Ts 111/99, OTK ZU nr 1/2000, poz. 23) stwierdził, iż mają one oczywiście bezzasadny charakter. Skarżący nie uzasadnili, że regulacja przewidziana w art. 172 kodeksu postępowania cywilnego jest sprzeczna z art. 21 Konstytucji. Trybunał podkreślił, iż skarżący nabyli nieruchomość od podmiotu, któremu w chwili sprzedaży nie przysługiwało prawo własności, zaś postanowienie o stwierdzeniu nabycia przez osobę trzecią własności tej nieruchomości przez zasiedzenie, jakkolwiek odnosi się do interesów majątkowych nabywcy nieruchomości, nie stanowi naruszenia przysługującego mu prawa własności, ani praw związanych z dziedziczeniem. W tym kontekście powoływanie się przez skarżących na naruszenie art. 21 Konstytucji nie jest uzasadnione i nie może stanowić podstawy merytorycznego rozpoznania zarzutu niekonstytucyjności art. 172 § 1 i 2 kodeksu cywilnego. Na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego skarżący za pośrednictwem pełnomocnika wnieśli zażalenie, w którym stwierdzili, iż postanowienie to wydane zostało z naruszeniem art. 36 ustawy z 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym, zarzucając, iż nie zostały spełnione wymienione w tym przepisie przesłanki odmowy nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Pełnomocnik skarżących, formułując zarzut naruszenia przez Trybunał Konstytucyjny art. 36 ustawy z 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym, zarzutu tego w żaden sposób nie uzasadnił, ograniczając się w treści zażalenia do przepisania in extenso obszernych fragmentów uzasadnienia samej skargi konstytucyjnej. W zażaleniu brak jakiegokolwiek odniesienia do przedstawionych wcześniej podstaw odmowy nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. W tym stanie rzeczy, uznając przedstawione w zażaleniu zarzuty za bezzasadne, należało orzec jak w sentencji. 3
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę