I Ns 418/12

Sygn. akt I Ns 418/12 POSTANOWIENIE Dnia 13 czerwca 2013 r. Sąd Rejonowy w Kłodzku Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSR Ewa Karp Protokolant: Damian Szabunio po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2013 r. w Kłodzku na rozprawie sprawy z wniosku J. N. (1) przy udziale T. B. o stwierdzenie nabycia spadku po G. B. stwierdza, że spadek po G. B. zmarłej w dniu (...) r. w P. ostatnio stale zamieszkałej w S. na podstawie ustawy nabył syn T. B. w całości. Sygn. akt I Ns 418/12 UZASADNIENIE Wnioskodawczyni J. N. (1) wniosła o stwierdzenie, że spadek po G. B. na podstawie testamentu sporządzonego w formie aktu notarialnego w całości nabyła wnuczka J. N. (1) . Uczestnik T. B. wniósł o stwierdzenie, że na podstawie ustawy, spadek po zmarłej G. B. nabył w całości jej syn T. B. i wskazał, że kwestionuje ważność obu złożonych testamentów z uwagi na stan zdrowia spadkodawczyni, wskazując, że znajdowała się ona w stanie wyłączającym świadome powzięcie decyzji i wyrażenie woli. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Spadkodawczyni G. B. zmarła w dniu (...) r. Ostatnio stale zamieszkiwała w S. . W chwili śmierci była wdową. Miała jednego syna - uczestnika T. B. . Uczestniczka J. N. (1) jest wnuczką spadkodawczyni. Dzieci pozamałżeńskich ani przysposobionych spadkodawczyni nie miała. Dowód: ? odpis skrócony aktu zgonu spadkodawczyni - k. 5; ? odpis skrócony aktu urodzenia uczestnika T. B. - k 6; ? odpis skrócony aktu małżeństwa J. N. (1) - k. 7; ? zapewnienie spadkowe wnioskodawczyni - k. 19 i Spadkodawczyni G. B. pozostawiła dwa testamenty- testament notarialny z 2 września 2011 roku i testament własnoręczny z 31 grudnia 2011 roku. Dowód: ? testamenty i protokół ogłoszenia i otwarcia testamentów- koperta k. 8 i 9; W dniu 2 września 2011 r. testatorka przywieziona została przez wnuczkę J. N. (1) pod Kancelarię Notarialną w K. . Do samochodu, w którym siedziała testatorka, zszedł emerytowany notariusz W. D. - zastępca notariusz U. M. z Kancelarii Notarialnej w K. . G. B. nie wyszła z samochodu. Notariusz przygotował spadkodawczyni do podpisania testament, w formie aktu notarialnego, na mocy którego G. B. do całości spadku powołała wnuczkę J. N. (1) . Notariusz nie pamięta innych szczegółów sporządzenia testamentu, ani osób przebywających w samochodzie. Pamięta jedynie okoliczność podpisania przez testatorkę testamentu notarialnego. Testament notarialny został otwarty i ogłoszony w dniu 12 kwietnia 2012 r. Spadkodawczyni w dniu 31 grudnia 2011 r. własnoręcznie sporządziła testament, na mocy którego do całości spadku powołała wnuczkę J. N. (1) . Testament został otwarty i ogłoszony w dniu 12 kwietnia 2012 r. Dowód: ? testamenty i protokół ogłoszenia i otwarcia testamentów- koperta k. 8 i 9; ? zapewnienie spadkowe k- 19 ? przesłuchanie wnioskodawczyni K- 99-101 ? przesłuchanie świadka W. D. k-98- 101 Przesłuchanie wnioskodawczyni J. N. (1) , dokumentacja medyczna, oba testamenty oraz zeznania świadków - proboszcza Parafii w S. J. K. , znającego całą rodzinę od wielu lat, zeznania świadków znajomych spadkodawczyni: W. S. , J. C. , T. O. , zeznania rodziny testatorki - E. B. , S. W. , N. W. , M. B. (1) , M. B. (2) , J. N. (2) , A. N. , J. B. , zeznania sąsiada W. M. , lekarza psychiatry M. Ż. , który pamięta spadkodawczynię na podstawie dokumentacji wizyt, były przedmiotem analizy biegłych psychiatry i psychologa, powołanych w sprawie przez Sąd do oceny zdolności testowania w datach sporządzania testamentów i możliwości świadomego i swobodnego podjęcia decyzji i wyrażenia woli, przy uwzględnieniu uwarunkowań zdrowotnych i rodzinnych G. B. . Biegły psychiatra W. I. stwierdził, że zarówno w dniu 2 września 2011 r. jak też w dniu 31 grudnia 2011 r. spadkodawczyni G. B. była w stanie wyłączającym świadome i swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli. Powołana biegła psycholog L. K. stwierdziła, że w chwili testowania spadkodawczyni G. B. nie miała poznawczej zdolności do świadomego i swobodnego podjęcia decyzji i wyrażenia woli i nie była w stanie umożliwiającym swobodne podjęcie decyzji. Ponadto biegła wskazała, że w chwili spisywania testamentów spadkodawczyni cierpiała na zaawansowany zespół objawów składający się na jednostkę chorobową określaną jako zespół otępienny, który przejawiał się w zaburzeniu procesów poznawczych na poziomie: funkcji pamięci, zaburzonego myślenia logicznego oraz antycypacji zdarzeń, zaburzonych funkcji wykonawczych, językowych, zachowania się oraz w stępieniu emocjonalnym, zaburzającym sferę uczuciowości wyższej, co przekładało się na uniemożliwienie samodzielnego podejmowania decyzji oraz wykonywania podstawowych czynności życiowych. Dowód: ? opinia biegłej psycholog - k. 181 - 183; ? opinia biegłego psychiatry - k. 159 - 163; ? zeznania świadków K- 79-85, ? przesłuchanie wnioskodawczyni k- 99-101 W tak ustalonym stanie faktycznym, Sad zważył co następuje: Zgodnie z art. 941. k.c. Rozrządzić majątkiem na wypadek śmierci można jedynie przez testament. W przedmiotowej sprawie spadkodawczyni sporządziła testament notarialny i własnoręczny, otwarte i ogłoszone przez Sąd 12 kwietnia 2012 roku. Stwierdzenie nabycia spadku po G. B. nie może jednak nastąpić w drodze dziedziczenia testamentowego, z uwagi na treść opinii powołanych biegłych i treść zeznań powołanych świadków, w szczególności lekarza psychiatry M. Ż. . Sąd dokonał w sprawie analizy dokumentacji medycznej dotyczącej spadkodawczyni, analizy materiału dowodowego w postaci przesłuchania wnioskodawczyni- wnuczki G. B. , zeznań świadków członków rodziny, świadków znajomych, sąsiadów oraz zaprzyjaźnionego Proboszcza parafii S. oraz rozważył sporządzone opinie psychiatryczno-psychologiczne powołanych biegłych. Ocena opisanego materiału dowodowego i wnioski biegłych, wskazują, że zarówno w dniu 2 września 2011 r. jak też w dniu 31 grudnia 2011 r. spadkodawczyni G. B. była w stanie wyłączającym świadome i swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli.. Powołani w sprawie biegli dokonując analizy dokumentacji medycznej i analizy zeznań świadków i wnioskodawczyni opisanych w stanie faktycznym, zgodnie i wskazali na brak świadomości i brak swobody testatorki w podejmowaniu decyzji przy sporządzaniu testamentów. Biegły psychiatra stwierdził, że zarówno w dniu 2 września 2011 r. jak też w dniu 31 grudnia 2011 r. spadkodawczyni G. B. była w stanie wyłączającym świadome i swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli. Biegła psycholog podkreśliła, że w chwili testowania spadkodawczyni G. B. nie miała poznawczej zdolności do świadomego i swobodnego podjęcia decyzji i wyrażenia woli i nie była w stanie umożliwiającym swobodne podjęcie decyzji. Ponadto biegła wskazała, że w chwili spisywania testamentów testatorka cierpiała na zaawansowany zespół objawów składający się na jednostkę chorobową określaną jako zespół otępienny, który przejawiał się w zaburzeniu procesów poznawczych na poziomie: funkcji pamięci, zaburzonego myślenia logicznego oraz antycypacji zdarzeń, zaburzonych funkcji wykonawczych, językowych, zachowania się oraz w stępieniu emocjonalnym, zaburzającym sferę uczuciowości wyższej, co przekładało się na uniemożliwienie samodzielnego podejmowania decyzji oraz wykonywania podstawowych czynności życiowych. Powyższe wnioski i analiza wykluczają w sprawie możliwość dziedziczenia testamentowego, bowiem w myśl art. 944 . § 1 . K.pc. :" Sporządzić i odwołać testament może tylko osoba mająca pełną zdolność do czynności prawnych, a zgodnie z art. art. 945 . § 1. k.c. " Testament jest nieważny, jeżeli został sporządzony, w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli." Mając na względzie spełnienie przesłanek nieważności obu testamentów, w oparciu o przepis art. 931 . § 1.k.c. , zgodnie z którym w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych., Sąd powołał do spadku z ustawy jedynego syna spadkodawczyni- T. B. .